Kết thúc ba quý đầu năm 2026, ngành dệt may trong nước chính thức ghi nhận mức doanh thu xuất khẩu vượt ngưỡng 30 tỷ USD. Con số này tạo ra biên độ tăng trưởng 1,9% so với cùng kỳ năm ngoái. Dù tháng 9 chứng kiến nhịp điều chỉnh giảm nhẹ khi kim ngạch chỉ đạt hơn 3,4 tỷ USD, bức tranh tổng thể của toàn ngành vẫn đang đi đúng quỹ đạo phục hồi. Điều đáng bàn là dòng tiền tỷ đô này không phân bổ đồng đều mà đang phơi bày một cuộc xáo trộn lớn giữa các thị trường tiêu thụ và từng nhóm hàng ngách.

Cuộc xáo trộn trên bản đồ tỷ USD

Nước Mỹ tiếp tục chứng minh vị thế khách hàng chịu chi nhất của các nhà máy dệt may Việt Nam. Chỉ trong 9 tháng, đối tác này đã chi gần 14 tỷ USD để nhập khẩu, ghi nhận mức tăng 3,2% so với năm trước. Trái ngược với sức mua ổn định từ phương Tây, hai thị trường truyền thống ở khu vực châu Á là Nhật Bản và Hàn Quốc lại có dấu hiệu hụt hơi. Lượng đơn hàng xuất sang Nhật Bản giảm gần 5% lùi về mốc 3,1 tỷ USD, còn thị trường Hàn Quốc cũng bốc hơi gần 3% giá trị.

Sự sụt giảm tại Đông Á nhanh chóng được bù đắp bởi những nhân tố mới nổi. Tại châu Âu, Hà Lan bất ngờ vươn lên thành điểm sáng lớn nhất với kim ngạch 1,14 tỷ USD, tương đương mức tăng trưởng ấn tượng 15,61%. Quốc gia này đang sắm vai trò cửa ngõ trung chuyển sống còn, đưa hàng hóa Việt Nam tiến sâu hơn vào lục địa già bên cạnh các thị trường duy trì đà tăng ổn định như Anh hay Bỉ. Đáng ngạc nhiên hơn, ngay tại khu vực châu Á, bên cạnh sức mua mạnh mẽ từ Trung Quốc, xuất khẩu sang Campuchia cũng ghi nhận đà tăng trưởng vọt lên 11,10% để chạm mốc 763,89 triệu USD.

Nghịch lý giữa áo quần và sợi dệt

Đi sâu vào cấu trúc đơn hàng, giới quan sát dễ dàng nhận ra một nghịch lý đang diễn ra trên các dây chuyền sản xuất. Nhu cầu đặt may quần áo thành phẩm phục hồi khá chậm chạp. Lũy kế 9 tháng, nhóm hàng may mặc chỉ nhích lên 1,95%, một tốc độ rất chậm nếu đặt cạnh mức tăng trưởng 8,77% của cùng kỳ năm 2025. Sự phục hồi nhỏ giọt này phản ánh tâm lý thắt chặt chi tiêu của người tiêu dùng toàn cầu đối với các mặt hàng thời trang.

Tuy nhiên, bầu không khí ảm đạm đó hoàn toàn vắng bóng ở mảng nguyên liệu đầu vào. Nhóm hàng xơ sợi và nguyên phụ liệu dệt may da giày lại đang trải qua giai đoạn kinh doanh bùng nổ. Sản lượng xuất khẩu xơ sợi vọt lên hơn 13%, trong khi nguyên phụ liệu cũng ghi nhận mức tăng hơn 9%. Số liệu này chỉ ra rằng chuỗi sản xuất dệt may trong khu vực vẫn đang vận hành với công suất cao và phụ thuộc rất lớn vào nguồn cung nguyên liệu thô từ các nhà máy Việt Nam.

Trận đánh lớn mùa cuối năm

Giới chuyên môn tính toán rằng với tốc độ giao thương hiện tại, tổng kim ngạch xuất khẩu toàn ngành trong năm 2026 hoàn toàn có thể chinh phục cột mốc 48 đến 48,6 tỷ USD. Yếu tố mùa vụ đang ủng hộ các nhà sản xuất khi quý cuối năm luôn là thời điểm bận rộn nhất để trả các đơn hàng phục vụ kỳ nghỉ lễ đông xuân trên toàn cầu. Những lô hàng quần áo thành phẩm được kỳ vọng sẽ tăng tốc mạnh mẽ trong những tháng tới để bù đắp cho sự chững lại của nửa đầu năm.

Để không bỏ lỡ nhịp phục hồi, các doanh nghiệp nội địa đang ráo riết bung sức trên mọi mặt trận xúc tiến thương mại. Các bản hợp đồng tỷ đô không tự nhiên tìm đến nếu các nhà sản xuất không chủ động cắm chốt tại các hội chợ chuyên ngành từ London, Thượng Hải, Mỹ đến tận Cape Town của châu Phi. Bài toán lúc này không chỉ là đi tìm khách hàng mới mà còn phải giữ chân người lao động, tối ưu hóa dây chuyền để bảo vệ biên lợi nhuận trước áp lực cạnh tranh khốc liệt của thị trường quốc tế.