Bán 1,8 triệu tấn hàng ra thế giới: Việt Nam xác lập đỉnh cao mới
Xuất khẩu cà phê Việt Nam vừa lập kỷ lục 8,5 tỷ USD. Đức, Ý và Nhật Bản trở thành bệ phóng chính, dù thị trường chứng kiến nghịch lý lượng bán tăng mạnh nhưng doanh thu gần như đi ngang.
Kết thúc niên vụ 2025-2026, ngành cà phê Việt Nam chính thức ghi nhận một cột mốc chưa từng có trong lịch sử giao thương. Báo cáo từ Hiệp hội Cà phê và Ca cao Việt Nam cho thấy tổng lượng hàng xuất khẩu đạt 1,8 triệu tấn, mang về 8,5 tỷ USD. Tuy nhiên, đằng sau con số doanh thu kỷ lục này là một bài toán kinh tế đáng suy ngẫm.
Nếu so sánh với niên vụ trước, khối lượng hàng xuất đi tăng tới 21%, nhưng tổng kim ngạch thu về chỉ nhích lên vỏn vẹn 1%. Riêng mặt hàng chủ lực là cà phê nhân xanh, lượng xuất khẩu tăng 21,4% nhưng giá trị lại sụt giảm 1,5%, dừng ở mức gần 7 tỷ USD. Điều này phản ánh thực tế biến động giá trên thị trường quốc tế, đòi hỏi ngành nông nghiệp phải nghiêm túc cân đối lại chiến lược gia tăng giá trị chế biến sâu thay vì chỉ chạy đua về số lượng thô.
Châu Âu thống lĩnh, Đức và Ý dẫn dắt cuộc chơi
Bất chấp những biến động về dòng tiền, Việt Nam vẫn củng cố vững chắc ngôi vương trong việc cung ứng Robusta toàn cầu. Dòng sản phẩm này chiếm hơn 90% tổng sản lượng 31,7 triệu bao, tương đương gần 1,9 triệu tấn của cả nước trong niên vụ vừa qua. Hạt cà phê Việt Nam hiện đã len lỏi vào hơn 80 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong đó Liên minh châu Âu tiếp tục là khách hàng quyền lực nhất.
Khu vực châu Âu tiêu thụ tới 43,8% khối lượng và đóng góp 41,3% tổng kim ngạch xuất khẩu toàn ngành. Dữ liệu từ Tổng cục Hải quan chỉ ra rằng, Đức đang là điểm đến số một của cà phê Việt. Chỉ trong 9 tháng đầu năm 2026, thị trường này đã hút hơn 217.300 tấn, mang về gần 871 triệu USD. Theo sát phía sau là Ý với giá trị nhập khẩu đạt hơn 543 triệu USD. Những thị trường truyền thống này luôn đặt ra hàng rào kỹ thuật khắt khe, nhưng một khi đã duy trì được chuỗi cung ứng, dòng tiền mang lại luôn ở mức ổn định cao.
Cục diện toàn cầu và bài toán cho niên vụ mới
Rời khỏi châu Âu, Nhật Bản nổi lên như một thế lực tiêu thụ lớn nhất tại khu vực châu Á. Khách hàng này đã chi hơn 473 triệu USD để nhập khẩu cà phê Việt, chủ yếu phục vụ cho ngành công nghiệp đồ uống đóng chai và chế biến cà phê hòa tan. Các đối tác thương mại lớn khác như Tây Ban Nha, Mỹ, Nga và Trung Quốc cũng đều đặn ghi nhận mức giao dịch hàng trăm triệu USD mỗi năm.
Sự nhộn nhịp của thị trường được duy trì một phần nhờ yếu tố khan hiếm khách quan. Lượng tồn kho trên hai sàn giao dịch hàng hóa lớn là London và New York liên tục rớt xuống vùng đáy lịch sử. Yếu tố này giúp giá Robusta xuất khẩu bình quân của Việt Nam neo vững ở mức 3.500 đến 4.000 USD mỗi tấn trong suốt thời gian qua.
Bước sang niên vụ 2026-2027, áp lực duy trì sản lượng đang đặt lên vai người nông dân. Ông Trịnh Đức Minh, Chủ tịch Hiệp hội Cà phê Buôn Ma Thuột nhận định: "Sản lượng cà phê vụ này nhìn chung sẽ tương đương vụ trước… Những cây cà phê trồng mới tại một số khu vực đang cho năng suất cao hơn, góp phần bù đắp sản lượng sụt giảm". Sự bù đắp từ các diện tích tái canh sẽ là chìa khóa để ngành hàng tỷ đô này giữ vững nhịp độ cung ứng trước những đòi hỏi ngày càng gay gắt từ thị trường quốc tế.
