Chính quyền Kiev vừa thực hiện một bước đi quân sự mang tính bước ngoặt khi tiến hành loạt vụ tập kích tầm xa quy mô lớn vào sâu trong lãnh thổ Nga. Động thái này được phía Ukraine mô tả là minh chứng cho thấy cục diện chiến sự đang có sự xoay trục rõ rệt.

Trong bài phát biểu vào tối 17/5, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã lên tiếng ca ngợi chiến dịch tấn công tầm xa "đáng kể" mà quân đội nước này thực hiện trong đêm 16 rạng sáng 17/5 nhắm vào khu vực Moscow. Nhà lãnh đạo Ukraine gọi đây là "một phản ứng hoàn toàn công bằng" để đáp trả các đòn không kích liên tục của Nga vào các đô thị của Ukraine thời gian qua. 

Trước đó, Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) xác nhận họ đã đồng hành cùng Lực lượng vũ trang nước này triển khai chiến dịch hiệp đồng mục tiêu cao. Các mũi tấn công nhắm thẳng vào hạ tầng nhiên liệu và cơ sở công nghiệp quân sự tại tỉnh Moscow – bao gồm một nhà máy lọc dầu lớn tại đây. Song song đó, hệ thống phòng không và cơ sở hạ tầng thuộc sân bay quân sự Belbek trên bán đảo Crimea cũng bị phòng hỏa lực Ukraine tiếp cận.

Các bước đi tầm xa của Ukraine giờ đây đã vượt qua được hệ thống bảo vệ của Điện Kremlin. Người Nga nên nghĩ về các nhà máy lọc dầu, các cơ sở dầu mỏ và doanh nghiệp của họ.

Ở hướng ngược lại, giới chức Nga và các nguồn tin tại chỗ xác nhận cuộc tấn công đã gây ảnh hưởng đến một số khu dân cư, làm hư hại các tòa nhà và khiến ít nhất 3 người tử vong.

Theo giới quan sát, dù Kiev từ lâu vẫn duy trì tần suất tập kích các nhà máy vũ khí và cơ sở lọc dầu của Nga, nhưng các chiến dịch trong vài tháng trở lại đây cho thấy một bước tiến mới về công nghệ. Lực lượng Ukraine hiện có khả năng xuyên thủng các khu vực được bảo vệ nghiêm ngặt bởi những lưới lửa phòng không dày đặc của Moscow.

Tổng thống Zelensky tiết lộ thêm, các đồng minh phương Tây đang phát đi tín hiệu ghi nhận sự chuyển dịch này, bao gồm cả tư duy về cuộc chiến lẫn đánh giá về năng lực đánh thẳng vào các mục tiêu nội địa Nga của Kiev.

Cùng với các mũi nhọn tầm xa, tình hình tại các mặt trận trực diện được cho là đang có những biến động lớn. Tổng tư lệnh quân đội Ukraine, ông Oleksandr Syrsky, mới đây đã lên tiếng ca ngợi kết quả của chiến dịch "phản công" đang được triển khai.

Dữ liệu giám sát từ phía Ukraine trong vòng 24 giờ (từ ngày 16 đến 17/5) chỉ ra rằng số lượng "chiến dịch chủ động" do quân đội nước này thực hiện đã vượt qua con số của phía Nga. Ông Zelensky khẳng định sự thay đổi về cán cân hành động này có thể nhìn thấy rõ ràng, đồng thời đưa ra cam kết sẽ tiếp tục bổ sung tối đa nguồn cung hậu cần để duy trì đà áp đảo.

Theo tuyên bố từ phía Ukraine, lực lượng Kiev trong tháng 2 đã giành lại nhiều lãnh thổ hơn số khu vực bị Nga kiểm soát. Ông Zelensky cũng khẳng định quân đội Ukraine đã giải phóng hơn 400 km² lãnh thổ do Nga kiểm soát tại phía đông các vùng Zaporizhzhia và Dnipropetrovsk tính đến tháng 3.

Dù vậy, do tính chất khốc liệt của chiến sự và sự xuất hiện của các "vùng xám" tranh chấp chưa rõ quyền kiểm soát, các số liệu thực địa nói trên hiện vẫn rất khó để xác minh một cách độc lập.

Cục diện quân sự căng thẳng diễn ra ngay đúng thời điểm thị trường ngoại giao quốc tế xuất hiện nhiều tín hiệu phức tạp, đặc biệt là những bất định xung quanh kế hoạch thúc đẩy chấm dứt xung đột từ phía Mỹ.

Ngay sau khi thủ đô Nga bị tập kích, Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov vào ngày 17/5 phát biểu rằng Moscow có khả năng sẽ tái khởi động các cuộc đối thoại với Brussels. Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh giới chức châu Âu vẫn đang liên tục tranh luận về việc duy trì và mở rộng các kênh ngoại giao với Nga.