Kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam lần đầu vượt mốc 1.000 tỷ USD
Tính đến ngày 29/10, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đã chính thức vượt ngưỡng 1.000 tỷ USD. Kết quả này không chỉ khẳng định sự nỗ lực vươn lên của doanh nghiệp trong bối cảnh thương mại toàn cầu chịu sức ép từ lạm phát và xung đột địa chính trị, mà còn đưa Việt Nam vươn lên vị trí thứ 18 thế giới về xuất khẩu và thứ 20 về nhập khẩu.
Động lực từ khối doanh nghiệp FDI và các nhóm hàng công nghệ
Theo số liệu từ Cục Hải quan, tổng trị giá xuất nhập khẩu đạt khoảng 1.001,3 tỷ USD khi vẫn còn hơn hai tháng nữa mới kết thúc năm 2026. Trong đó, xuất khẩu đạt 493,64 tỷ USD, tăng 27,2% so với cùng kỳ năm trước; nhập khẩu đạt 507,66 tỷ USD, tăng 37,6%. Cơ quan hải quan dự kiến cả năm, trị giá xuất khẩu sẽ tăng trên 25%, vượt xa mục tiêu tăng trưởng 15-16% do Chính phủ đề ra. Cán cân thương mại cũng có sự cải thiện tích cực khi tháng 10 ước xuất siêu 6,8 tỷ USD, qua đó kéo giảm mức nhập siêu lũy kế 10 tháng xuống còn khoảng 12,7 tỷ USD.
Đóng góp mang tính quyết định vào thành tích này là khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) với tổng kim ngạch lên tới 778 tỷ USD, tăng 37% và chiếm 77,5% tổng giá trị xuất nhập khẩu cả nước. Khối doanh nghiệp trong nước cũng ghi nhận sự nỗ lực vươn lên khi đạt khoảng 223 tỷ USD, tăng trưởng 16%.
Xét về cơ cấu hàng hóa, thị trường ghi nhận sự áp đảo của nhóm sản phẩm công nghệ và công nghiệp. Cụ thể, ba nhóm hàng có giá trị lớn nhất bao gồm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện; điện thoại các loại và linh kiện; máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng. Tổng giá trị của ba nhóm này đạt 532 tỷ USD, tăng 49% và chiếm tới 54% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu toàn quốc.
Mở rộng thị trường và định hướng phát triển theo chiều sâu
Hoạt động thương mại quốc tế tiếp tục củng cố vững chắc vai trò của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Quy mô thương mại của Việt Nam hiện đang đứng thứ hai trong khu vực ASEAN, chỉ xếp sau Singapore. Nền kinh tế đã thiết lập quan hệ thương mại với 237 nước và vùng lãnh thổ, trong đó sở hữu tới 36 thị trường xuất khẩu và 31 thị trường nhập khẩu có kim ngạch vượt mốc 1 tỷ USD. Trung Quốc và Hoa Kỳ vẫn tiếp tục duy trì vị thế là những đối tác thương mại lớn nhất. Đồng thời, xuất khẩu sang các thị trường có hiệp định thương mại tự do (FTA) đang tăng trưởng rất mạnh, tiêu biểu như Mexico tăng 42,5%, Hàn Quốc tăng 19,1%, Nhật Bản tăng 18,6% và Canada tăng 14,4%.
Để đạt được kết quả này, ngành Hải quan cùng các bộ, ngành đã quyết liệt triển khai cải cách toàn diện, đơn giản hóa thủ tục hành chính, số hóa quy trình nghiệp vụ và tăng cường chống gian lận thương mại nhằm bảo vệ uy tín hàng hóa Việt Nam. Bước sang quý IV, Bộ Công Thương đang tập trung hỗ trợ doanh nghiệp khai thác hiệu quả các FTA, mở rộng thị trường và cảnh báo sớm các vụ việc phòng vệ thương mại, tiêu chuẩn xanh hay yêu cầu truy xuất nguồn gốc.
Nhằm duy trì đà tăng trưởng bền vững, Bộ Công Thương hiện đang xây dựng dự thảo Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hóa đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Chiến lược này hướng tới việc phát triển xuất nhập khẩu theo chiều sâu, nâng cao hàm lượng chế biến và khoa học công nghệ, với mục tiêu xuất khẩu tăng bình quân 15-16% và nhập khẩu tăng 12-13% mỗi năm trong giai đoạn 2026-2030.