Chọn nhà thầu Trung Quốc cho tuyến đường sắt huyết mạch dài 472km trị giá 99.000 tỷ đồng, rút ngắn thời gian đi lại từ 12 giờ xuống còn 4 giờ
Sau gần một thập kỷ đi vào hoạt động, tuyến đường sắt nối Mombasa với Nairobi không chỉ rút ngắn đáng kể thời gian di chuyển mà còn trở thành xương sống của hệ thống logistics Kenya.
Tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn nối thành phố cảng Mombasa với thủ đô Nairobi đã trở thành một trong những dự án hạ tầng quy mô lớn nhất Đông Phi trong nhiều thập kỷ qua.
Với chiều dài 472km, tuyến đường sắt hiện đại này kết nối cảng biển quan trọng nhất của Kenya với trung tâm chính trị và kinh tế của quốc gia.
Dự án có tổng vốn đầu tư khoảng 3,8 tỷ USD (tương đương 99.800 tỷ đồng) - chủ yếu được tài trợ bởi Ngân hàng Xuất nhập khẩu Trung Quốc và do tập đoàn CRBC (Trung Quốc) thi công. Tuyến đường sắt này đã từng bước thay thế mạng lưới đường sắt cũ được xây dựng từ thời thuộc địa Anh, đồng thời giữ vai trò ngày càng quan trọng trong hệ thống logistics của Kenya.
Tuyến đường sắt, có tên Standard Gauge Railway (SGR), được khởi công năm 2014 và chính thức đưa vào vận hành từ năm 2017.
Kể từ đó, dự án được xem là một trong những biểu tượng cho năng lực xây dựng đường sắt của Trung Quốc tại châu Phi, đồng thời là mắt xích quan trọng trong chiến lược của Kenya nhằm giảm chi phí vận chuyển giữa khu vực ven biển và nội địa, cũng như tăng tỷ trọng vận tải hàng hóa bằng đường sắt từ cảng Mombasa.
Trước khi SGR đi vào hoạt động, việc di chuyển giữa Mombasa và Nairobi chủ yếu dựa vào tuyến đường sắt cũ có tốc độ chậm, xuống cấp và tốn kém chi phí bảo trì.
Hành lang đường sắt được xây dựng từ thời thuộc địa Anh, từng đóng vai trò quan trọng trong suốt thế kỷ XX, nhưng không còn đáp ứng được tốc độ phát triển của nền kinh tế Kenya cũng như sự gia tăng của hoạt động thương mại trong khu vực.
Vượt thách thức địa chất và bảo tồn hệ sinh thái thảo nguyên
Tuyến đường sắt đi qua nhiều khu vực thảo nguyên, nền đất yếu và các vùng nhạy cảm về môi trường, buộc nhóm kỹ sư phải áp dụng nhiều giải pháp kỹ thuật nhằm đảm bảo tính ổn định và khả năng vận hành lâu dài.
Một phần đáng kể của tuyến được xây dựng trên cầu cạn và cầu vượt nhằm khắc phục sự chênh lệch địa hình, đồng thời giảm tác động đến môi trường sống của động vật hoang dã - đặc biệt tại các khu vực nằm trên tuyến di cư của nhiều loài.
Bên cạnh thách thức về địa kỹ thuật, dự án còn phải cân bằng giữa tiến độ thi công nhanh và yêu cầu tiêu chuẩn hóa trong xây dựng.
Mô hình được áp dụng tương tự nhiều dự án hạ tầng do các doanh nghiệp Trung Quốc triển khai ở nước ngoài, với quy trình sản xuất quy mô lớn, lắp ráp nhanh và tích hợp chặt chẽ giữa khâu thiết kế, cung ứng vật liệu và thi công.
Tuyến đường sắt mới còn giúp rút ngắn đáng kể thời gian di chuyển giữa Mombasa và Nairobi.
Nếu trước đây hành trình có thể kéo dài khoảng 12 giờ thì nay chỉ còn khoảng 4 giờ nhờ dịch vụ đường sắt hiện đại.
Tuyến SGR cũng góp phần tái cấu trúc hoạt động vận chuyển hàng hóa giữa cảng Mombasa và các trung tâm phân phối trong nội địa.
