Không chỉ là một nghệ sĩ sân khấu gạo cội, NSND Lê Chức còn được công chúng biết đến như “giọng đọc vàng” của nghệ thuật truyền hình và sân khấu Việt Nam. Với hơn nửa thế kỷ hoạt động nghệ thuật, ông là một trong những gương mặt tiêu biểu góp phần gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa truyền thống tới nhiều thế hệ khán giả.

NSND Lê Chức sinh năm 1947 trong một gia đình giàu truyền thống nghệ thuật tại Hải Phòng. Cha ông là nhà thơ, nhà viết kịch Lê Đại Thanh - người từng hoạt động trong Đoàn kịch Trung ương cùng thời với Thế Lữ, Song Kim. Bên cạnh đó, Lê Đại Thanh còn là nhà giáo ưu tú, từng giảng dạy nhiều học trò xuất sắc như nhà văn Nguyên Hồng, Nam Cao và Trung tướng Bằng Giang.

Mẹ ông cũng là người đam mê sân khấu, từng vào vai Võ Thị Sáu trong vở kịch đầu tiên dựng về nữ anh hùng này trên sân khấu Hải Phòng năm 1956. Xuất thân từ một gia đình có nền tảng nghệ thuật sâu dày đã góp phần bồi đắp tình yêu sân khấu và nghệ thuật biểu diễn cho ông ngay từ nhỏ.

Ông là em trai của NSƯT Lê Mai, họa sĩ Lê Đại Chúc và là cậu ruột của 3 nữ nghệ sĩ nổi tiếng: NSND Lê Khanh, NSƯT Lê Vân và Lê Vi. Gia tộc họ Lê được xem là hình mẫu tiêu biểu cho sự tiếp nối nhiều thế hệ trong hành trình cống hiến cho sân khấu, điện ảnh, văn học và mỹ thuật nước nhà.

Tiếp nối truyền thống gia đình, năm 1965, ông theo học diễn viên và nhanh chóng trở thành gương mặt chủ lực của Đoàn Kịch nói Hải Phòng. Trong suốt 15 năm hoạt động tại đây, Lê Chức ghi dấu ấn sâu đậm qua nhiều vở diễn tiêu biểu như Chiều cuối, Masa, Con cáo và chùm nho, Cửa mở hé… tạo nên dấu ấn riêng trong lòng khán giả miền Bắc thời kỳ chiến tranh và tái thiết.

Không chỉ thành công trên sân khấu, NSND Lê Chức còn đảm nhiệm nhiều vị trí quản lý văn hóa - nghệ thuật quan trọng như Giám đốc Nhà hát Cải lương Trung ương (nay là Nhà hát Cải lương Việt Nam), Phó Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch), Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam…

Ông cũng nhiều lần đảm nhiệm vai trò Trưởng ban giám khảo, Trưởng ban tổ chức tại các kỳ liên hoan sân khấu kịch nói và cải lương toàn quốc - những sân chơi lớn của nghệ thuật biểu diễn chuyên nghiệp trong nước. Sự hiện diện của ông trong các sự kiện chuyên môn quan trọng cho thấy uy tín và ảnh hưởng bền bỉ trong giới sân khấu Việt Nam.

Trong những năm gần đây, ông vẫn tiếp tục gắn bó với nghệ thuật thông qua các hoạt động giảng dạy, đạo diễn và dàn dựng tác phẩm. Năm 2023, ông gây chú ý khi dàn dựng vở kịch kinh điển Mê Đê cho Nhà hát Cải lương Việt Nam, cho thấy tư duy nghệ thuật hiện đại, sâu sắc và tinh thần không ngừng làm mới mình ở tuổi xế chiều.

Bên cạnh sự nghiệp sân khấu, NSND Lê Chức còn được công chúng biết đến rộng rãi nhờ giọng đọc đặc biệt trầm ấm, vang dội và giàu cảm xúc - chất giọng đã đồng hành cùng hàng nghìn chương trình truyền hình, phát thanh từ cuối những năm 1980 đến nay. Đây cũng là yếu tố giúp tên tuổi ông ghi dấu sâu đậm trong đời sống văn hóa đại chúng, vượt ra ngoài phạm vi của sân khấu truyền thống.

Từ Hoa Lư - Thăng Long bài ca dời đô, Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh - Biên niên sử truyền hình, Hào khí Bạch Đằng giang đến Thân phận nàng Kiều, giọng đọc của ông luôn mang lại chiều sâu, sức nặng và cảm xúc cho từng lời bình. Không chỉ thành công ở dòng chính luận, ông còn ghi dấu với các tác phẩm văn học kinh điển như Truyện Kiều, Lục Vân Tiên, Nhật ký trong tù, thơ Tagore, thơ Đường, thơ Haiku… bằng phong cách thể hiện giàu chất thơ, tinh tế và đậm tính biểu cảm.

Giọng đọc của ông từng xuất hiện đều đặn trên các đài truyền hình, phát thanh lớn trong nước và cả trong một số chương trình hợp tác quốc tế tại Lào, Campuchia… Trong sự nghiệp của mình, NSND Lê Chức từng có lần trò chuyện với Võ Nguyên Giáp.

Với những cống hiến bền bỉ và tâm huyết cho nền nghệ thuật biểu diễn Việt Nam, ông được trao tặng danh hiệu NSƯT vào năm 1993. 3 thập kỷ sau, năm 2023, Nhà nước phong tặng ông danh hiệu cao quý NSND - sự ghi nhận xứng đáng dành cho một nghệ sĩ luôn tận tụy với nghề, trọn đời gắn bó với khán giả và văn hóa dân tộc.