Nhật Bản nhập khẩu 10 tấn vàng nhưng xuất khẩu tới 228 tấn
Tokyo lên kế hoạch sửa đổi Luật Hải quan để ngăn chặn hoạt động xuất khẩu vàng không xác định được chuỗi cung ứng, nhắm vào các đường dây buôn lậu có tổ chức lợi dụng cơ chế hoàn thuế tiêu dùng để trục lợi.
Bộ Tài chính Nhật Bản sẽ kiến nghị tăng thêm thẩm quyền cho lực lượng hải quan nhằm ngăn chặn việc xuất khẩu vàng không rõ nguồn gốc. Động thái này nhắm vào các đường dây buôn lậu có tổ chức đang làm thất thu ngân sách Nhà nước thông qua những chiêu trò gian lận hoàn thuế tiêu thụ.
Bộ Tài chính Nhật Bản dự kiến sẽ sửa đổi Luật Hải quan cùng các nghị định liên quan, hướng tới mục tiêu đưa vào áp dụng từ năm ngân sách 2027. Các quan chức sẽ trình xuất đề xuất kể trên lên hội đồng chuyên gia của Bộ này vào tháng tới và hoàn thiện các quy định cần chỉnh sửa trước thời điểm cuối năm 2026.
Đợt cải cách này sẽ quy định rõ ràng việc cán bộ hải quan có quyền bắt buộc bên xuất khẩu phải cung cấp tên, địa chỉ nhà cung cấp và lịch sử chuỗi cung ứng. Bộ Tài chính Nhật Bản sẽ từ chối cấp phép xuất khẩu nếu doanh nghiệp giấu các dữ liệu này.
Chiến dịch siết chặt quản lý nhắm vào các tổ chức tội phạm bị nghi ngờ vận hành toàn bộ quy trình khép kín: Buôn lậu vàng vào Nhật Bản, chế biến trong nước, phân phối và sau đó xuất khẩu. Các nhóm này trốn thuế tiêu thụ khi nhập khẩu, rồi lại nộp đơn xin hoàn thuế gian lận khi xuất khẩu.
Sự mất cân bằng thương mại trong mặt hàng này hiện rất nghiêm trọng. Lượng vàng nhập khẩu chính ngạch trong năm 2025 của Nhật Bản chỉ đạt 10 tấn, trong khi lượng xuất khẩu lên tới 228 tấn, nghĩa là gấp tới 22,8 lần. Nhật Bản không phải là quốc gia sản xuất vàng lớn, do đó phần lớn số kim loại quý xuất khẩu này đã được đưa vào nội địa bất hợp pháp trước khi qua khâu chế biến.
Xét theo giá trị, kim ngạch xuất khẩu vàng đã đạt mức kỷ lục 3.780 tỷ yên (tương đương 23,9 tỷ USD) vào năm 2025, tăng gấp 4 lần so với 5 năm trước đó. Khối lượng xuất khẩu kim loại quý này cũng tăng 50%. Giá vàng tăng cao càng làm gia tăng động cơ trốn thuế và trục lợi hoàn thuế khống.
Hành vi trốn thuế này đang làm thất thoát nghiêm trọng ngân sách Cchính phủ. Bộ Tài chính Nhật Bản quyết tâm xóa bỏ lỗ hổng này trước khi khoảng trống thất thu ngày càng mở rộng.
