Dự án hầm dìm đầu tiên của Brazil, kết nối hai thành phố Santos và Guarujá thuộc bang São Paulo, đã bước sang giai đoạn mới sau khi chính quyền bang chính thức bàn giao các khu vực và hạng mục thuộc phạm vi hợp đồng nhượng quyền cho TSG Concessionária S.A.

Công trình có tổng vốn đầu tư dự kiến 6,8 tỷ real (35.000 tỷ đồng) và được kỳ vọng rút ngắn thời gian di chuyển giữa hai thành phố từ 50 phút xuống còn chưa đầy 5 phút.

Theo Ban Thư ký Đối tác Đầu tư bang São Paulo, việc ký Biên bản Bàn giao Ban đầu đánh dấu thời điểm TSG chính thức tiếp nhận các trách nhiệm theo hợp đồng đối với Hệ thống kết nối Santos – Guarujá, bao gồm đầu tư xây dựng, vận hành và bảo trì công trình trong thời hạn nhượng quyền 30 năm.

Tuy nhiên, việc bàn giao chưa đồng nghĩa các hạng mục xây dựng chính sẽ được triển khai ngay. Trước khi bước vào giai đoạn thi công quy mô lớn, dự án vẫn phải hoàn thiện thiết kế, các nghiên cứu kỹ thuật, thủ tục hành chính, cấp phép môi trường và những vấn đề liên quan đến mặt bằng phục vụ đường dẫn cũng như công trường xây dựng.

Kể từ khi hợp đồng nhượng quyền được ký vào tháng 1/2026, TSG đã triển khai công tác thiết kế và khảo sát phục vụ dự án.

TSG là doanh nghiệp dự án được thành lập bởi tập đoàn xây dựng Mota-Engil của Bồ Đào Nha. Công ty tiếp nhận dự án sau khi Mota-Engil giành chiến thắng trong phiên đấu giá nhượng quyền tuyến kết nối Santos – Guarujá vào tháng 9/2025.

Được biết, tuyến kết nối Santos – Guarujá có tổng chiều dài khoảng 1,5 km, trong đó khoảng 870 m được xây dựng theo công nghệ hầm dìm bên dưới luồng hàng hải của Cảng Santos.

Khác với phương pháp đào hầm trực tiếp sâu trong lòng đất, hầm dìm được hình thành từ các đốt hầm bê tông đúc sẵn có kích thước lớn. Các đốt hầm sau khi hoàn thiện sẽ được vận chuyển đến khu vực thi công, lần lượt hạ xuống một hào đã được nạo vét và chuẩn bị dưới đáy luồng, sau đó căn chỉnh, kết nối và xử lý kín nước để tạo thành tuyến hầm hoàn chỉnh.

Đây là công nghệ xây dựng đặc thù, đồng thời là yếu tố khiến Santos – Guarujá trở thành dự án hầm dìm đầu tiên tại Brazil.

Theo kế hoạch, công trình sẽ bố trí ba làn xe theo mỗi chiều. Một trong các làn có khả năng được điều chỉnh để phục vụ hệ thống đường sắt nhẹ (Light Rail Vehicle – LRV). Hầm cũng dành không gian cho người đi bộ và người đi xe đạp.

Bên cạnh phần kết cấu chính, dự án sẽ được trang bị các hệ thống kỹ thuật phục vụ vận hành và an toàn, bao gồm những giải pháp kiểm soát giao thông và giám sát hoạt động trong hầm, đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật đối với công trình giao thông ngầm dưới nước có quy mô lớn.

Hai đầu hầm sẽ được kết nối với mạng lưới đường đô thị tại Santos và Guarujá thông qua hệ thống đường dẫn, bảo đảm phương tiện có thể tiếp cận và rời tuyến hầm thuận lợi.

Công trình không chỉ phục vụ ô tô con mà còn đáp ứng nhu cầu lưu thông của xe tải, xe buýt, xe đạp và người đi bộ, qua đó mở rộng lựa chọn di chuyển và tăng khả năng kết nối giữa các phương thức vận tải trong khu vực đô thị Baixada Santista.

Dự án còn có ý nghĩa đối với hoạt động logistics và vận tải hàng hóa do nằm tại khu vực Cảng Santos. Luồng hàng hải hiện chia cắt các khu vực có mối liên hệ trực tiếp với cảng, trong khi nhu cầu qua lại của người lao động và phương tiện dịch vụ tại đây diễn ra thường xuyên.

Việc hình thành tuyến hầm trực tiếp vì vậy được kỳ vọng không chỉ cải thiện giao thông đô thị giữa Santos và Guarujá mà còn góp phần nâng cao khả năng kết nối tại một trong những khu vực cảng quan trọng của Brazil.

Mặc dù TSG đã chính thức tiếp nhận các khu vực và trách nhiệm theo hợp đồng nhượng quyền, dự án vẫn cần trải qua một loạt công việc chuẩn bị trước khi bước vào giai đoạn xây dựng chính.

Trong năm 2026, trọng tâm của dự án là phát triển thiết kế chức năng và thiết kế thi công, hoàn thành các nghiên cứu bổ sung, xử lý các thủ tục liên quan đến khu vực triển khai dự án và thực hiện quy trình cấp phép môi trường.

Một trong những công việc tiếp theo là lựa chọn nhà thầu chịu trách nhiệm thi công. Đơn vị này cũng sẽ tham gia tổ chức và huy động lực lượng lao động phù hợp với từng giai đoạn của dự án.

Theo tiến độ dự kiến, các công việc xây dựng đầu tiên sẽ bắt đầu trong năm 2027, với việc thiết lập công trường, xây dựng ụ khô và tiến hành nạo vét sơ bộ. Trong đó, ụ khô sẽ phục vụ quá trình chế tạo các đốt hầm bê tông kích thước lớn trước khi chúng được đưa ra luồng hàng hải.

Đến năm 2028, dự án dự kiến bước vào giai đoạn đúc sẵn các đốt hầm, nạo vét hào đặt hầm dưới đáy luồng Cảng Santos, đồng thời triển khai các đoạn đường dốc dẫn xuống hầm từ phía Santos và Guarujá.

Theo kế hoạch, đến năm 2029, các đốt hầm sẽ được vận chuyển đến vị trí, hạ xuống đáy luồng và lần lượt kết nối với nhau. Các mối nối giữa những đốt hầm sẽ được xử lý kín nước để hình thành phần kết cấu hầm dìm hoàn chỉnh.

Song song với quá trình lắp đặt hầm dưới luồng hàng hải, các hạng mục đường dẫn và kết nối giao thông ở hai phía Santos và Guarujá cũng sẽ tiếp tục được triển khai, từng bước hoàn thiện tuyến kết nối hạ tầng quan trọng giữa hai thành phố ven biển của bang São Paulo.