Kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam chính thức cán mốc 1.000 tỉ USD
Việt Nam xếp thứ 18 về xuất khẩu và thứ 20 về nhập khẩu trên bình diện toàn cầu.
Năm 2026 vẫn còn hai tháng nữa mới khép lại, nhưng một mốc son lịch sử của nền kinh tế đã chính thức được xác lập. Cục Hải quan vừa công bố tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam vượt ngưỡng 1.000 tỉ USD tính đến ngày 29/10/2026. Con số này không chỉ là một thống kê cơ học mà còn là lời khẳng định về khả năng của một nền kinh tế có độ mở thuộc hàng cao nhất thế giới.
Phân tích sâu hơn vào cấu trúc dòng tiền, trị giá xuất khẩu đóng góp 493,64 tỉ USD, ghi nhận mức tăng trưởng 27,2% so với cùng kỳ năm ngoái. Ở chiều ngược lại, dòng hàng hóa nhập khẩu tiêu tốn 507,66 tỉ USD, tăng 37,6%. Các chuyên gia dự báo khi năm 2026 thực sự khép lại, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu có thể vượt mốc 25%, phá vỡ các mục tiêu do Chính phủ đề ra từ đầu năm.
Kỳ tích này được định hình trong bối cảnh kinh tế toàn cầu ảm đạm. Xung đột địa chính trị thế giới kéo dài làm đứt gãy các chuỗi cung ứng truyền thống. Giá năng lượng neo cao đẩy chi phí sản xuất lên mức đỉnh điểm, kéo theo vòng xoáy lạm phát bủa vây các nền kinh tế lớn. Tuy nhiên, thay vì thu mình lại, dòng chảy thương mại của Việt Nam vẫn tìm được khe cửa hẹp để bứt phá. Lộ trình đi lên từ 100 tỉ USD năm 2007 đến mốc 1.000 tỉ USD hiện tại phản ánh chính xác nỗ lực đa dạng hóa thị trường và tận dụng triệt để mạng lưới hiệp định thương mại tự do.
Khối lượng giao thương khổng lồ đã đưa Việt Nam lên vị trí thứ 18 về xuất khẩu và thứ 20 về nhập khẩu trên bình diện toàn cầu. Tại khu vực Đông Nam Á, Việt Nam chỉ xếp sau Singapore. Kết quả này được cộng hưởng từ chiến lược mở rộng quan hệ thương mại với 237 quốc gia và vùng lãnh thổ. Trong đó, Trung Quốc và Mỹ tiếp tục duy trì vị thế là hai đối tác làm ăn lớn nhất.
Thế nhưng, bức tranh cấu trúc doanh nghiệp lại bộc lộ một sự chênh lệch đáng suy ngẫm. Khối doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tiếp tục làm chủ cuộc chơi khi đóng góp tới 778 tỉ USD. Con số này chiếm 77,5% tổng kim ngạch cả nước và bỏ xa tốc độ tăng trưởng của phần còn lại. Trong khi đó, các doanh nghiệp trong nước chia nhau miếng bánh 223 tỉ USD. Dù ghi nhận mức tăng 16%, sức nặng của khối nội vẫn chưa rõ rệt trong chuỗi giá trị xuất khẩu quốc gia.
Thực tế này càng lộ rõ khi nhìn vào rổ hàng hóa mang lại nhiều ngoại tệ nhất. Ba nhóm hàng dẫn đầu gồm máy vi tính, điện thoại, cùng hệ thống máy móc thiết bị đã mang về 532 tỉ USD, chiếm 54% tổng kim ngạch. Đây đều là những lĩnh vực thâm dụng công nghệ và vốn, nơi các tập đoàn đa quốc gia đang nắm giữ gần như trọn vẹn đặc quyền sản xuất. Dấu mốc 1.000 tỉ USD rõ ràng là một bước nhảy vọt về lượng, nhưng phần chất và bài toán tự chủ công nghệ của doanh nghiệp Việt vẫn là một chặng đường dài đầy thách thức phía trước.
