Giáo sư trẻ nhất Việt Nam năm 2020 Lê Anh Vinh, Viện trưởng Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam cho biết, ông chỉ mất vài ngày để chuẩn bị hồ sơ trong cả hai lần theo học tại Đại học Harvard (Mỹ). Theo ông, điều quan trọng không nằm ở việc xây dựng hình ảnh hoàn hảo mà là sự trung thực với bản thân và mục tiêu tương lai.

Làm hồ sơ du học không cần xây dựng hình ảnh hoàn hảo

Giáo sư Lê Anh Vinh cho biết, thường xuyên nhận được câu hỏi từ học sinh về kinh nghiệm chuẩn bị hồ sơ du học. Theo ông, nhiều em hiện nay có sự chuẩn bị bài bản, xác định mục tiêu rõ ràng, xây dựng lộ trình cụ thể và lên danh sách những việc cần làm để tạo lợi thế trước hội đồng tuyển sinh.

Tuy nhiên, mỗi khi được hỏi về bí quyết làm hồ sơ, vị giáo sư thường đắn đo trước khi trả lời. Nguyên nhân là kinh nghiệm thực tế của ông có thể khác xa những gì học sinh hình dung.

Từng theo học tại Đại học New South Wales (Australia) và Đại học Harvard (Mỹ), ông cho biết cả hai lần chuẩn bị hồ sơ vào Harvard đều chỉ mất vài ngày. Thời gian chờ đợi lâu nhất là để các thư giới thiệu được gửi đi.

Đối với bài luận Statement of Purpose (SOP), Giáo sư Lê Anh Vinh tập trung trả lời những câu hỏi cốt lõi: Bản thân muốn làm gì, cần chuẩn bị những gì cho chặng đường tiếp theo và vì sao ngôi trường đó phù hợp với định hướng của mình.

Theo ông, bài luận không cần sử dụng những lời lẽ hoa mỹ, cố tạo ấn tượng hay đưa ra những triết lý sâu sắc. Điều quan trọng là thể hiện chân thực hành trình đã trải qua và mục tiêu mà bản thân hướng tới.

Từ kinh nghiệm cá nhân, Giáo sư Lê Anh Vinh nhận thấy học sinh thường lựa chọn một trong hai cách tiếp cận khi xây dựng hồ sơ du học.

Cách thứ nhất là cố gắng trở thành một “ứng viên hoàn hảo” thông qua hàng loạt hoạt động ngoại khóa. Nhiều em tham gia thiện nguyện, khởi nghiệp, nghiên cứu khoa học, viết báo hoặc sản xuất podcast với mục đích làm nổi bật hồ sơ.

Tuy nhiên, khi được hỏi những trải nghiệm đó mang lại giá trị gì, có thực sự xuất phát từ đam mê hay ngôi trường đăng ký sẽ giúp ích thế nào cho con đường tương lai, không ít học sinh lại gặp khó khăn trong việc đưa ra câu trả lời thuyết phục.

Theo Giáo sư Lê Anh Vinh, nếu các hoạt động chỉ được thực hiện nhằm đáp ứng hình dung của ứng viên về mong muốn của hội đồng tuyển sinh, hồ sơ rất dễ trở thành một bản dựng thiếu tính chân thực.

Ngược lại, cách tiếp cận thứ hai là nhìn nhận bản thân một cách trung thực, sẵn sàng trả lời những câu hỏi như: Mình là ai, muốn trở thành người như thế nào, đã làm được gì, còn thiếu điều gì và vì sao lựa chọn ngôi trường đó?

Vị giáo sư cho rằng đây là con đường khó hơn bởi mỗi người cần thực sự hiểu bản thân, thay vì cố gắng trở thành một phiên bản dễ được chấp nhận.

“Đừng cố biến mình thành một người hoàn hảo. Hãy cho hội đồng tuyển sinh thấy điều gì khiến bạn trở nên khác biệt và đặc biệt”, ông nhấn mạnh.

Thời điểm nào phù hợp để con đi du học?

Bên cạnh kinh nghiệm chuẩn bị hồ sơ, Giáo sư Lê Anh Vinh cũng chia sẻ quan điểm về thời điểm thích hợp để con đi du học. Theo ông, hiện có những gia đình lựa chọn cho con ra nước ngoài từ bậc phổ thông, trong khi một số khác muốn chờ đến sau đại học.

Với vai trò là cha của ba người con, ông cho rằng giai đoạn bước vào đại học là thời điểm phù hợp để du học.

Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Vinh sinh năm 1983, quê Thanh Hóa, từng là học sinh chuyên Toán của Trường THPT Chuyên Đại học Khoa học Tự nhiên. Năm 2001, ông giành Huy chương Bạc tại Olympic Toán học Quốc tế.

Sau đó, ông tốt nghiệp thủ khoa ngành Toán - Tin học tại Đại học New South Wales (Australia) và nhận bằng Tiến sĩ Toán học tại Đại học Harvard (Mỹ) khi mới 23 tuổi.

Trở về Việt Nam, ông công tác tại Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội, từng đảm nhiệm các vị trí như Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Khoa học Giáo dục, Hiệu trưởng Trường THPT Khoa học Giáo dục.

Năm 2017, ông được bổ nhiệm làm Phó Viện trưởng Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam, sau đó được giao phụ trách Viện từ năm 2020.

Ông được bổ nhiệm chức danh Phó Giáo sư khi mới 30 tuổi, là một trong 10 Gương mặt trẻ Thủ đô tiêu biểu năm 2013.

Năm 2020, ở tuổi 37, ông được phong hàm Giáo sư, trở thành giáo sư trẻ nhất Việt Nam tại thời điểm đó.