Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ, COVID-19 có thể sẽ vẫn nguy hiểm khi đại dịch kết thúc - giống như bệnh cúm, đã giết chết 62 nghìn người ở nước này từ tháng 10/2019 đến tháng 4/2020.

Tuy nhiên, COVID-19 có thể sẽ mất vị thế "đại dịch" vào năm 2022 khi ptỷ lệ tiêm chủng vaccine Covid-19 toàn cầu tăng và sự phát triển của thuốc Covid kháng virus sẽ phổ biến hơn trong thời gian tới.

Chúng ta sẽ tiêm những mũi vaccine tăng cường trong tương lai. Một số chuyên gia nói rằng tiêm vaccine COVID-19 có thể trở thành chuyện thường niên, tương tự như việc bạn tiêm phòng cúm.

Từ đó, Covid-19 có thể sẽ giảm dần về mức độ nghiêm trọng và nhanh chóng trở thành một phần của cuộc sống bình thường. Nhiều chủng cúm khác nhau đã diễn ra theo một mô hình tương tự trong hơn một thế kỷ qua, từ đại dịch cúm Tây Ban Nha năm 1918 đến đại dịch cúm lợn năm 2009.

Tuy nhiên, chuyên gia WHO cũng bày tỏ lo ngại khi các quốc gia sớm dỡ bỏ các biện pháp hạn chế để phòng dịch COVID-19. Theo một báo cáo của WHO công bố ngày 26/10 vừa qua, các trường hợp mắc và tử vong do COVID-19 đã giảm kể từ tháng 8 vừa qua ở gần như tất cả các khu vực trên thế giới. Nhưng châu Âu là một ngoại lệ, với những làn sóng dịch bệnh mới do biến thể Delta hoành hành ở các quốc gia có tỷ lệ tiêm chủng thấp như Nga và Romania, cũng như những nơi đã bỏ quy định đeo khẩu trang. Các biến thể mới của virus SARS-CoV-2 cũng đã góp phần làm tăng số ca mắc bệnh ở các nước như Singapore và Trung Quốc, vốn có tỷ lệ tiêm chủng cao nhưng khả năng miễn dịch tự nhiên thấp do các biện pháp hạn chế để phòng dịch quá chặt chẽ.

Dự đoán tình hình Covid-19 trong tương lai

Các bệnh đặc hữu luôn lưu hành khắp các nơi trên thế giới, nhưng có xu hướng gây bệnh nhẹ hơn vì có nhiều người có khả năng miễn dịch sau khi khỏi bệnh nhiễm trùng hoặc tiêm chủng trong quá khứ hơn. Người bệnh có thể bị ho và sụt sịt, nhưng nếu được tiêm phòng vaccine thì sẽ được bảo vệ đủ để ngăn ngừa bệnh nặng hoặc nhập viện.

Nhưng theo bà Van Kerkhove - nhà dịch tễ học hàng đầu về ứng phó COVID-19 của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhấn mạnh: “Đặc hữu không có nghĩa là lành tính. Nhiều chuyên gia nói rằng virus cuối cùng sẽ hoạt động giống như bệnh sởi, vẫn gây ra các đợt bùng phát ở các khu vực có tỷ lệ bao phủ tiêm chủng thấp. Một số ý kiến khác lại cho rằng COVID-19 sẽ trở thành một căn bệnh hô hấp theo mùa, giống như bệnh cúm. Hoặc virus có thể suy giảm độc lực, gây nguy cơ tử vong ít hơn và hầu như chỉ lây nhiễm trong trẻ em, nhưng điều này có thể mất nhiều thập kỷ".

Giống như các virus đường hô hấp khác, sẽ có những thời điểm trong năm mà COVID-19 ở cao điểm - rất có thể là những tháng mùa thu và mùa đông lạnh hơn, có nghĩa là mùa COVID-19 và cúm có thể thường xuyên trùng khớp trong tương lai. Và khi đó, người mắc bệnh chỉ cần đeo khẩu trang khi ra đường chứ không cần phải điều trị tại bệnh viện.

Các nhà khoa học hiện đang xác định liều lượng vaccine ngừa COVID-19 thích hợp cho mọi lứa tuổi. Hãng Pfizer cho biết sẽ có dữ liệu về vaccine COVID-19 của mình ở nhóm tuổi trẻ em vào cuối năm nay và có khả năng nhận được sự cho phép của chính quyền Mỹ vào đầu năm 2022. Các nhà nghiên cứu của Moderna đang tiến hành thử nghiệm vaccine dành cho trẻ em để có thể có dữ liệu so sánh vào tháng 1/2022 tới.

Tuy không thể loại trừ hoàn toàn nguy cơ mà một số người gọi là "kịch bản về ngày tận thế", trong đó virus SARS-CoV-2 đột biến đến mức có thể xuyên thủng mọi "tấm khiên" miễn dịch, nhưng các nhà khoa học cũng ngày càng tin tưởng rằng nhiều quốc gia sẽ vượt qua thời điểm tồi tệ nhất về đại dịch này sau năm 2022.

Bà Maria Van Kerkhove chia sẻ "Chúng tôi nghĩ từ nay đến cuối năm 2022, chúng ta có thể kiểm soát virus, theo đó giảm đáng kể số ca bệnh nặng và tử vong". WHO đặt mục tiêu đến cuối năm 2022 sẽ có 70% dân số thế giới được tiêm chủng. Bà Van Kerkhove nhấn mạnh: "Nếu chúng ta đạt được mục tiêu đó, tình hình dịch tễ học sẽ rất khác".

Theo ông Marc Lipsitch - một chuyên gia dịch tễ thuộc trường Đại học Harvard, quá trình chuyển đổi biểu đồ dịch bệnh ở các nơi sẽ khác nhau phụ thuộc vào khả năng miễn dịch tự nhiên trong dân số và tất nhiên, công tác điều phối vaccine cũng có thể khiến cục diện thay đổi từ khu vực này sang khu vực khác, từ nước này sang nước khác.

Ông Chris Murray - một chuyên gia dự báo dịch bệnh hàng đầu của trường Đại học Washington - cho rằng làn sóng lây nhiễm tại Mỹ sẽ lắng dịu trong tháng 11 và sẽ thể hiện rõ chiều hướng giảm từ tháng 4/2022, nếu không có biến thể nguy hiểm mới nào xuất hiện. Ngay cả khi các trường hợp mắc bệnh gia tăng đột biến tại các quốc gia nới lỏng các lệnh hạn chế, ví dụ như ở Anh, thì việc tiêm vaccine ngừa COVID-19 cũng có thể giúp công tác điều trị bệnh nhân đơn giản hơn và không cần nhập viện.

Dù thế nào đi nữa, thì chúng ta cũng nên lạc quan và tin tưởng vào tương lai với khả năng nhân loại sẽ vượt qua được những khó khăn, chết chóc mà đại dịch COvid-19 đã mang đến.