Samsung Electronics và SK hynix đang tăng tốc đầu tư vào các nhà máy chế tạo wafer của họ tại Trung Quốc, chạy đua mở rộng nguồn cung trong bối cảnh nhu cầu thị trường đối với điện toán trí tuệ nhân tạo (AI) ở mức cao, theo các nhà phân tích trong ngành. Động thái này cho thấy Trung Quốc vẫn giữ vai trò quan trọng trong sản xuất chất bán dẫn bất chấp các biện pháp hạn chế từ Mỹ.

Năm ngoái, Samsung Electronics đã đầu tư 465,4 tỷ won (308,8 triệu USD) vào nhà máy chip của hãng tại Tây An, tỉnh Thiểm Tây, tăng 67,5% so với một năm trước đó, theo báo cáo thường niên nộp ngày 10/3 lên Cơ quan Giám sát Tài chính Hàn Quốc.

SK hynix cũng tăng mạnh chi tiêu đầu tư, với 581,1 tỷ won đổ vào nhà máy chip tại Vô Tích, tỉnh Giang Tô, tăng 102% so với cùng kỳ năm trước, và 440,6 tỷ won vào cơ sở tại Đại Liên, tỉnh Liêu Ninh, tăng 52% so với năm 2024, theo báo cáo thường niên công bố ngày 17/3.

“Do việc xây dựng một nhà máy mới thường mất từ 3 đến 5 năm, nên tối ưu hóa hoạt động tại các cơ sở sản xuất hiện có ở Trung Quốc cho phép phản ứng với nguồn cung nhanh hơn rất nhiều", ông Lee Byung-chul, nghiên cứu viên thỉnh giảng tại Viện Sejong và cựu Phó Chủ tịch phụ trách Samsung Electronics, người từng làm việc 15 năm tại công ty con của Samsung ở Trung Quốc, cho biết.

Cơ sở tại Tây An của Samsung, nhà máy sản xuất chip nhớ ở nước ngoài duy nhất của hãng, hiện chiếm khoảng 40% sản lượng bộ nhớ flash NAND của công ty. Theo Seoul Economic Daily, Samsung từng đầu tư 698,4 tỷ won vào nhà máy này trong năm 2019, nhưng đã tạm ngừng đầu tư từ năm 2020 đến 2023. Hoạt động đầu tư được nối lại trong năm 2024 với mức 277,8 tỷ won.

Nhà máy tại Vô Tích của SK hynix chiếm hơn 30% tổng sản lượng DRAM của công ty, trong khi cơ sở tại Đại Liên đóng vai trò là căn cứ sản xuất NAND. Đáng chú ý, công ty này không đầu tư vào cả hai cơ sở trong năm 2023 trước khi tăng mạnh chi tiêu trong hai năm qua.

Ông Troy Stangarone, nghiên cứu viên không thường trú tại Carnegie Mellon Institute for Strategy & Technology, cho rằng các khoản đầu tư này phản ánh nhu cầu ứng phó với tình trạng thiếu hụt bộ nhớ AI trên toàn cầu, trong bối cảnh nguồn cung cả DRAM lẫn NAND thực tế đã được bán hết trong năm nay.

Trong một báo cáo công bố tháng trước, Goldman Sachs đã nâng dự báo mức thiếu hụt nguồn cung DRAM năm 2026 lên 4,9% tổng nhu cầu, so với 3,3% trước đó, đồng thời cho biết thị trường có thể chứng kiến tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng nhất trong 15 năm. Ngân hàng này cũng nâng dự báo thiếu hụt nguồn cung NAND lên 4,2%, từ mức 2,5%.

Ông Park Jun-hong, giám đốc tại S&P Global Ratings, cho biết Trung Quốc cũng là thị trường tiêu thụ cuối cùng quan trọng của cả hai công ty, nhờ nước này chiếm tỷ trọng lớn trong thị trường chip toàn cầu dành cho máy tính cá nhân và điện thoại thông minh.

Trong bối cảnh nguồn cung ngày càng thắt chặt và nhu cầu duy trì mạnh, Trung Quốc đang tìm cách định vị mình như một đối tác chủ chốt đối với các nhà sản xuất chip.

Hôm thứ Ba, ông Trịnh San Khiết, Chủ nhiệm Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia Trung Quốc, đã gặp Chủ tịch điều hành Samsung Electronics Lee Jae-yong tại Bắc Kinh và kêu gọi công ty “nắm bắt các cơ hội từ tiến trình mở cửa liên tục của Trung Quốc” cũng như “tiếp tục mở rộng đầu tư và hợp tác tại nước này”.

Theo truyền thông địa phương, ông Lee đáp lại rằng Trung Quốc là một phần quan trọng trong chiến lược toàn cầu của Samsung.

Ông Lee Jae-yong và CEO SK hynix Kwak Noh-jung đã có mặt tại Bắc Kinh vào tuần trước để tham dự Diễn đàn Phát triển Trung Quốc, đánh dấu năm thứ hai liên tiếp họ tham gia sự kiện này.

Dù đầu tư đã được nối lại, ông Lee của Viện Sejong cho rằng xu hướng này có thể khó duy trì do Trung Quốc vẫn đang chịu các biện pháp kiểm soát xuất khẩu từ Mỹ.

Trước đây, cả hai công ty đều có thể vận chuyển thiết bị sản xuất chip của Mỹ tới các nhà máy tại Trung Quốc mà không bị hạn chế nhờ quy chế “người dùng cuối được xác minh” của Washington. Tuy nhiên, điều này đã thay đổi vào tháng 8/2025, khi Washington hủy bỏ quy chế nói trên, đồng nghĩa với việc các nhà sản xuất chip nước ngoài hiện phải xin phê duyệt hằng năm nếu muốn đưa thiết bị của Mỹ vào Trung Quốc.

“Khoản đầu tư này cho thấy các doanh nghiệp bán dẫn Hàn Quốc buộc phải tận dụng tối đa các cơ sở sản xuất hiện có tại Trung Quốc trong bối cảnh các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Mỹ ngày càng siết chặt”, vị nghiên cứu viên này nhận định.

“Nếu cạnh tranh chiến lược tiếp tục gia tăng, các công ty Hàn Quốc nhiều khả năng sẽ không còn lựa chọn nào khác ngoài việc xem xét điều chỉnh dài hạn mức độ hiện diện sản xuất của họ tại Trung Quốc”.

Tuy nhiên, các tiến bộ công nghệ cũng có thể xuất hiện và tác động tới nhu cầu.

Ngày 24/3, Google cho biết thuật toán TurboQuant của họ có thể cắt giảm nhu cầu bộ nhớ xuống chỉ còn bằng 1/6 mức hiện nay, làm dấy lên lo ngại về khả năng nhu cầu suy yếu và gây áp lực lên giá cổ phiếu của các hãng sản xuất chip, trong đó có Samsung Electronics và SK hynix.