Sáng 30/9, tại Hà Nội, Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Khoa học lịch sử Việt Nam lần thứ VIII, (nhiệm kỳ 2026-2031) khai mạc phiên trọng thể. Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Xuân Thắng, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương dự và chỉ đạo Đại hội.

Đại hội có nhiệm vụ đánh giá kết quả hoạt động của Hội trong nhiệm kỳ VII (2015-2026), đồng thời xác định phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ 2026-2031.

Theo báo cáo tại Đại hội, sau 11 năm hoạt động, Hội Khoa học lịch sử Việt Nam hiện có 40 hội, chi hội thành viên với tổng số gần 7.000 hội viên. Tính đến ngày 10/6/2026, có 5.528 hội viên được cấp thẻ.

Trong nhiệm kỳ VII, Hội tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động chuyên môn, phối hợp với các cơ quan nghiên cứu, đào tạo tổ chức nhiều hội thảo, tọa đàm khoa học; tham gia các đề tài nghiên cứu về lịch sử dân tộc, danh nhân, lịch sử địa phương và di sản văn hóa.

Một trong những nội dung được Hội xác định là dấu ấn quan trọng của nhiệm kỳ vừa qua là việc động viên các nhà sử học tham gia hoàn thành Đề án Khoa học xã hội cấp quốc gia nghiên cứu và biên soạn Lịch sử Việt Nam, còn gọi là bộ Quốc sử.

Bộ Quốc sử gồm 30 tập, trong đó có 25 tập thông sử và 5 tập biên niên. Công trình có sự tham gia của hơn 300 nhà khoa học trong nước cùng một số nhà sử học nước ngoài với dung lượng khoảng 27.000 trang. Hiện bộ sách đã được tu chỉnh, nâng cao chất lượng sau nghiệm thu và hiện chờ Chính phủ cho phép xuất bản để phục vụ bạn đọc trong nước và quốc tế.

Đề án nghiên cứu, biên soạn bộ Lịch sử Việt Nam được triển khai theo chủ trương của Ban Bí thư và Chính phủ, do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì tổ chức thực hiện. Quá trình biên soạn huy động đội ngũ các nhà khoa học thuộc nhiều cơ quan nghiên cứu, trường đại học và tổ chức khoa học trong cả nước.

Theo PGS Trần Đức Cường, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Việt Nam khóa VII, việc hoàn thành nghiên cứu và nghiệm thu đề tài cấp Nhà nước bộ Lịch sử Việt Nam là một trong những dấu ấn quan trọng của nhiệm kỳ vừa qua.

Bên cạnh hoạt động nghiên cứu, Hội tiếp tục tham gia truyền bá kiến thức lịch sử, giáo dục truyền thống, biên soạn các tài liệu lịch sử, văn hóa địa phương phục vụ giảng dạy; đồng thời tham gia tư vấn, phản biện về dạy và học lịch sử, biên soạn sách giáo khoa, bảo tồn và phát huy giá trị di sản.

Cũng trong khuôn khổ Đại hội, các đại biểu đã thảo luận, đóng góp ý kiến vào báo cáo và phương hướng hoạt động của Hội trong nhiệm kỳ mới.

Phát biểu chỉ đạo Đại hội, ông Phạm Tất Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể Trung ương, ghi nhận những kết quả Hội Khoa học lịch sử Việt Nam đạt được trong nhiệm kỳ vừa qua.

Ông Phạm Tất Thắng đề nghị Hội nhiệm kỳ 2026-2031 có giải pháp khắc phục những tồn tại, hạn chế và khó khăn đã được chỉ ra trong báo cáo chính trị; tập trung triển khai các phương hướng, nhiệm vụ đã xác định trong nhiệm kỳ mới.

Trong đó, Hội tiếp tục phát huy vai trò của sử học trong cung cấp tri thức, giáo dục truyền thống, góp phần xây dựng và bảo vệ đất nước; củng cố tổ chức, tập hợp đội ngũ hội viên, nhà khoa học; đẩy mạnh nghiên cứu, sưu tầm, làm rõ các chứng cứ lịch sử về chủ quyền quốc gia.

Hội được đề nghị tiếp tục tham gia tư vấn, phản biện, đóng góp luận cứ khoa học cho quá trình xây dựng chính sách; tăng cường truyền bá kiến thức lịch sử, phối hợp nâng cao chất lượng giáo dục lịch sử, bảo tồn và phát huy giá trị di sản.

Cùng với đó, Hội cần chủ động ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong hoạt động; tăng cường hợp tác quốc tế, trao đổi tư liệu và kinh nghiệm nghiên cứu lịch sử.

Hội cũng được đề nghị phát huy vai trò trong thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị; tiếp tục đổi mới, tinh gọn tổ chức bộ máy, nâng cao năng lực đội ngũ; đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, hướng về cơ sở, đối tượng nghiên cứu và phát huy giá trị lịch sử.

Một trong những nhiệm vụ được đặt ra trong nhiệm kỳ mới là tiếp tục củng cố tổ chức, phát triển hội viên và tăng cường huy động các nguồn lực xã hội hóa cho hoạt động của Hội Khoa học lịch sử Việt Nam.