Sự gia tăng của các cuộc tấn công mạng và lừa đảo trực tuyến đang khiến nhu cầu nhân lực ngành an toàn thông tin ngày càng lớn. Trong khi đó, Việt Nam được dự báo thiếu hụt khoảng 700.000 nhân sự chuyên trách trong lĩnh vực này.

Thị trường khát nhân lực bảo mật

Theo số liệu của Hiệp hội An ninh mạng quốc gia, năm 2024, cứ 220 người Việt Nam sử dụng smartphone thì có một người bị lừa đảo và mất tiền. Cùng năm, hơn 659.000 vụ tấn công mạng được ghi nhận, với tổng thiệt hại do lừa đảo trực tuyến ước tính lên tới 18.900 tỷ đồng.

Thực tế, các hình thức lừa đảo trên không gian mạng ngày càng đa dạng và tinh vi. Từ tin nhắn giả mạo ngân hàng, cuộc gọi mạo danh cơ quan công an đến những đường link trúng thưởng được phát tán qua mạng xã hội, tội phạm mạng liên tục thay đổi phương thức tiếp cận để chiếm đoạt tài sản và đánh cắp thông tin người dùng.

Không chỉ cá nhân, các doanh nghiệp cũng trở thành mục tiêu của những cuộc tấn công quy mô lớn. Trong năm 2024, nhiều tổ chức, doanh nghiệp phải đối mặt với các vụ tấn công mã hóa dữ liệu nhằm đòi tiền chuộc (ransomware), gây thiệt hại đáng kể về tài chính và hoạt động kinh doanh.

Trong bối cảnh đó, nguồn nhân lực đảm nhiệm công tác bảo vệ hệ thống thông tin tại Việt Nam vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu. Theo thống kê, hơn 20% cơ quan, doanh nghiệp chưa có nhân sự chuyên trách về an ninh mạng, trong khi 35,56% đơn vị không có đủ nhân lực theo yêu cầu.

Dữ liệu từ Fortinet được công bố tại sự kiện Fortinet Accelerate 2025 cũng cho thấy sự mất cân đối trong cơ cấu nhân sự bảo mật. Dù bộ phận công nghệ thông tin (CNTT) nội bộ chiếm trung bình 7% tổng số lao động tại các tổ chức, chỉ 13% nhân sự trong nhóm này tập trung vào lĩnh vực an ninh mạng.

Khoảng cách giữa nhu cầu và nguồn cung nhân lực được dự báo sẽ tiếp tục nới rộng trong thời gian tới. Theo dự báo được đưa ra tại Vietnam Security Summit 2025, Việt Nam có thể thiếu hụt tới 700.000 nhân sự chuyên trách về an ninh mạng.

Ngành học có mức lương thuộc nhóm cao nhất thị trường IT

Nhu cầu tuyển dụng lớn không chỉ mở ra cơ hội việc làm mà còn giúp an toàn thông tin trở thành một trong những lĩnh vực có mức đãi ngộ hấp dẫn của ngành công nghệ thông tin.

Theo báo cáo thị trường IT Việt Nam do TopDev thực hiện, an ninh và bảo mật thông tin là nhóm ngành có mức lương cao nhất trong thị trường việc làm CNTT, với thu nhập khoảng 1.700 USD/tháng đối với nhân sự từ cấp Senior trở lên.

Đối với người mới tốt nghiệp, mức lương trong lĩnh vực an ninh mạng tại Việt Nam có thể dao động từ 15-60 triệu đồng/tháng, tùy vị trí, năng lực và kinh nghiệm. Đây cũng là ngành có triển vọng tăng thu nhập tương đối nhanh khi người lao động tích lũy được kinh nghiệm và chuyên môn. Theo khảo sát được dẫn trong báo cáo, sau 1-3 năm làm việc, thu nhập trung bình của chuyên viên an ninh mạng có thể tăng gấp đôi hoặc hơn so với thời điểm mới ra trường.

Tuy nhiên, mức lương thực tế còn phụ thuộc vào chuyên môn, kỹ năng thực hành, khả năng ngoại ngữ và yêu cầu cụ thể của từng doanh nghiệp.

Học ở đâu, cơ hội nghề nghiệp ra sao?

Tại Việt Nam, ngành an toàn thông tin đang được đào tạo tại nhiều cơ sở giáo dục đại học, trong đó có Học viện Kỹ thuật Mật mã, Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học FPT và Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông.

Sinh viên theo học lĩnh vực này được tiếp cận các kiến thức về mạng máy tính, hệ điều hành, mật mã học, bảo mật hệ thống, quản trị rủi ro và kỹ thuật phòng chống tấn công mạng. Bên cạnh kiến thức nền tảng, kỹ năng thực hành và khả năng xử lý sự cố cũng là những yêu cầu quan trọng đối với nhân lực sau khi tốt nghiệp.

Với nền tảng chuyên môn phù hợp, người học có thể đảm nhiệm nhiều vị trí như chuyên viên an ninh mạng, kỹ sư bảo mật hệ thống, chuyên viên kiểm thử xâm nhập (Penetration Tester), chuyên viên phân tích mã độc, chuyên gia ứng phó sự cố hoặc quản trị an toàn thông tin.

Các lĩnh vực có nhu cầu tuyển dụng gồm ngân hàng, tài chính, viễn thông, doanh nghiệp công nghệ, cơ quan nhà nước và các công ty chuyên cung cấp giải pháp bảo mật như Viettel Cyber Security, BKAV, CMC Cyber Security. Ngoài thị trường trong nước, nhân sự có chuyên môn tốt và khả năng ngoại ngữ cũng có cơ hội tiếp cận các vị trí việc làm tại doanh nghiệp quốc tế.

An toàn thông tin - lĩnh vực quan trọng trong kỷ nguyên số

Triển vọng của ngành an toàn thông tin gắn liền với tốc độ chuyển đổi số và sự phát triển của các công nghệ mới. Khi dữ liệu, thiết bị kết nối Internet và các nền tảng số ngày càng phổ biến, yêu cầu bảo vệ thông tin và duy trì an toàn hệ thống cũng trở nên cấp thiết hơn.

Đáng chú ý, trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra những thách thức mới đối với lĩnh vực bảo mật. Tội phạm mạng có thể tận dụng công nghệ này để tạo giọng nói, hình ảnh và video giả mạo (deepfake), phục vụ các hoạt động lừa đảo, giả danh hoặc xâm nhập hệ thống. Bên cạnh đó, sự phát triển của thiết bị Internet vạn vật (IoT) và công nghệ blockchain cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về kiểm soát lỗ hổng và bảo vệ dữ liệu.

Điều này cho thấy an toàn thông tin không đơn thuần là một ngành học theo xu hướng nhất thời mà đang trở thành lĩnh vực có vai trò ngày càng quan trọng trong nền kinh tế số. Với nhu cầu nhân lực lớn, cơ hội nghề nghiệp đa dạng và mức thu nhập cạnh tranh, đây là lựa chọn đáng cân nhắc đối với những người yêu thích công nghệ, có tư duy phân tích và mong muốn theo đuổi lĩnh vực bảo mật.