Hủy toàn bộ kết quả thi của 'thiên tài' Toán học 17 tuổi, kỷ luật một giáo viên trong vụ gian lận thi cử gây chấn động dư luận Trung Quốc
Từ nhân vật được ca ngợi là "thiên tài Toán học", nữ sinh này nhanh chóng trở thành tâm điểm của nhiều ý kiến chỉ trích.
Sự thật bị phơi bày sau danh xưng "thiên tài Toán học"
Năm 2024, Khương Bình (Jiang Ping) khi đó 17 tuổi và là học sinh Trường Trung cấp nghề Liên Thủy (Lianshui Secondary Vocational School) ở tỉnh Giang Tô, Trung Quốc bất ngờ trở thành cái tên được chú ý rộng rãi sau khi xếp hạng 12 tại vòng sơ loại Cuộc thi Toán học toàn cầu Alibaba (Alibaba Global Mathematics Competition). Kết quả này gây tiếng vang bởi phần lớn các thí sinh dẫn đầu đều đến từ những trường đại học danh tiếng như Đại học Bắc Kinh, Đại học Thanh Hoa, Học viện Công nghệ Massachusetts (MIT), Đại học Cambridge và Đại học Princeton.
Theo thông tin do Ban tổ chức cuộc thi công bố khi đó, Khương Bình là 1 trong những thí sinh có xuất phát điểm đặc biệt. Không theo học tại các trường chuyên hay đại học nghiên cứu, cô là học sinh trường nghề ở huyện Liên Thủy, thành phố Hoài An, tỉnh Giang Tô. Câu chuyện về nữ sinh đến từ vùng nông thôn, yêu thích toán học, tự học nhiều kiến thức đại số và đạt kết quả nổi bật trước đông đảo sinh viên các trường đại học hàng đầu nhanh chóng lan truyền trên truyền thông và mạng xã hội Trung Quốc.
Trong thời gian ngắn, Khương Bình được nhiều người gọi là "thiên tài Toán học" và trở thành biểu tượng cho quan điểm rằng tài năng có thể xuất hiện ở bất kỳ môi trường giáo dục nào. Nhiều cơ quan truyền thông đã giới thiệu về hành trình học tập của cô, trong khi các cuộc thảo luận trên mạng xã hội liên tục xoay quanh câu chuyện của nữ sinh trường nghề tạo nên thành tích gây bất ngờ tại 1 sân chơi toán học quy mô quốc tế.
Tuy nhiên, sau khi vòng sơ loại kết thúc, trên mạng xã hội bắt đầu xuất hiện những ý kiến nghi ngờ về kết quả của Khương Bình. Trước những tranh luận kéo dài, Ban tổ chức Cuộc thi Toán học toàn cầu Alibaba đã phối hợp với nhà trường và các đơn vị liên quan tiến hành xác minh.
Ngày 3/11/2024, Ban tổ chức chính thức công bố kết quả điều tra. Theo thông báo, giáo viên hướng dẫn của Khương Bình là ông Vương Mỗ Mỗ đã hỗ trợ học sinh trong quá trình thực hiện bài thi vòng sơ loại. Trong khi đó, quy chế cuộc thi yêu cầu thí sinh phải hoàn thành bài làm 1 cách độc lập và không được trao đổi hoặc nhận bất kỳ sự hỗ trợ nào từ người khác.
Ban tổ chức xác định hành vi trên đã vi phạm quy định của cuộc thi. Vì vậy, kết quả dự thi của Khương Bình không còn đủ điều kiện được công nhận và tư cách liên quan đến thành tích tại vòng sơ loại bị hủy. Cùng với việc công bố kết luận, Ban tổ chức cũng cho biết quy định của cuộc thi ở thời điểm đó vẫn còn những điểm cần hoàn thiện và sẽ tiếp tục được sửa đổi, bổ sung nhằm hạn chế các trường hợp tương tự trong tương lai.
Về phía nhà trường, Trường Trung cấp nghề Liên Thủy thông báo đã xử lý kỷ luật đối với giáo viên liên quan. Theo thông tin được công bố, ông Vương bị phê bình, xử lý kỷ luật và không được xét danh hiệu thi đua trong năm.
Sau khi kết luận điều tra được công bố, dư luận trên mạng xã hội Trung Quốc chuyển hướng nhanh chóng. Từ nhân vật được ca ngợi là "thiên tài Toán học", Khương Bình trở thành tâm điểm của nhiều ý kiến chỉ trích. Bên cạnh các tranh luận về cuộc thi và quy chế, nhiều thông tin liên quan đến đời sống cá nhân của nữ sinh và gia đình cũng xuất hiện trên mạng xã hội.
2 năm sau bê bối chấn động
Sau vụ việc, Khương Bình gần như không còn xuất hiện trước truyền thông. Trong khoảng thời gian này, trên không gian mạng lan truyền nhiều tin đồn cho rằng cô đã bỏ học, đi làm thuê hoặc gia đình chuyển nơi sinh sống để tránh sự chú ý của dư luận. Tuy nhiên, các thông tin này không được các cơ quan báo chí chính thống của Trung Quốc xác nhận.
Đầu tháng 7/2026, 1 đoạn video được đăng tải đã phần nào hé lộ cuộc sống hiện tại của Khương Bình. Theo nội dung video, cô đang theo học ngành Thiết kế thời trang tại 1 trường đại học ở thành phố Tô Châu. Đây cũng là lĩnh vực mà cô đã lựa chọn từ thời điểm còn học tại trường nghề, cho thấy định hướng nghề nghiệp của Khương Bình không phải là theo đuổi con đường nghiên cứu toán học.
Video cũng cho thấy gia đình Khương Bình vẫn sinh sống tại vùng nông thôn thuộc thành phố Hoài An, tỉnh Giang Tô. Cha cô năm nay đã 68 tuổi, tiếp tục làm nông trên mảnh đất của gia đình, trong khi chị gái đang theo học ngành sư phạm tại Nam Kinh.
Đoạn ghi hình còn ghi lại chuyến thăm của doanh nhân Chu Phi, người từng hỗ trợ gia đình Khương Bình khi cô trở thành tâm điểm chú ý vào năm 2024. Trong lần trở lại này, ông mang theo 2.000 nhân dân tệ cùng 1 số nhu yếu phẩm để hỗ trợ gia đình mua vật tư phục vụ sản xuất nông nghiệp.
Sự trở lại của Khương Bình trước truyền thông cũng kéo theo nhiều cuộc thảo luận mới trên các nền tảng mạng xã hội Trung Quốc. Bên cạnh những ý kiến nhắc lại vụ việc liên quan đến cuộc thi, nhiều người cho rằng cô đã phải đối mặt với áp lực rất lớn khi mới 17 tuổi và trở thành tâm điểm của sự chú ý trong thời gian ngắn. Không ít cư dân mạng bày tỏ sự ghi nhận việc nữ sinh vẫn tiếp tục theo đuổi việc học và lựa chọn cuộc sống bình lặng sau những biến cố.

