Cận kề Tết Thanh minh, công việc của những người làm dịch vụ quét mộ, sắp xếp lễ vật, hương hoa tại Công viên nghĩa trang sinh thái núi Phượng Hoàng (Lạc Dương, Trung Quốc) bước vào giai đoạn cao điểm. Không khí tại khu tưởng niệm trở nên trang nghiêm, tĩnh lặng, xen lẫn nhịp làm việc khẩn trương của đội ngũ nhân viên phục vụ nhu cầu ngày càng tăng của khách hàng.

Trong bộ trang phục chỉnh tề, Xiao Bai (Tiểu Bạch, một người thuộc thế hệ 10X) tỉ mỉ lau chùi từng tấm bia mộ, dọn dẹp khu vực xung quanh gọn gàng, sạch sẽ. Mỗi công đoạn đều được thực hiện cẩn trọng nhằm đảm bảo không gian an nghỉ cho người đã khuất giữ được sự trang nghiêm.

Ít ai biết rằng, Xiao Bai từng theo học ngành âm nhạc và có thời gian du học tại Vương quốc Anh. Sau khi tốt nghiệp, cô trở về Trung Quốc và lựa chọn công việc tảo mộ thuê - một nghề còn khá mới nhưng đang dần phổ biến. Thu nhập của cô ở mức hơn 4.000 nhân dân tệ/tháng (khoảng hơn 15 triệu đồng).

Những ngày giáp Thanh minh, khối lượng công việc tăng rõ rệt. Theo Xiao Bai, mỗi ngày cô thực hiện nghi lễ cho khoảng 10 phần mộ, với hàng trăm lần cúi đầu. Công việc bao gồm dọn dẹp, bày lễ vật, dâng hương và thực hiện các nghi thức tưởng niệm theo yêu cầu của gia đình.

“Dịch vụ tảo mộ không mang tính hình thức. Mỗi nhân viên đều làm việc với sự chân thành, xem người đã khuất như người thân của mình”, cô chia sẻ.

Để đảm bảo sự chỉn chu cho mỗi lần thực hiện, Xiao Bai tìm hiểu trước về cuộc sống, sở thích của người đã khuất. Trong một số trường hợp, cô mở những bản nhạc mà họ từng yêu thích, góp phần tạo nên không gian tưởng niệm mang dấu ấn riêng.

Theo nữ nhân viên, khó khăn lớn nhất không nằm ở cường độ lao động hay các nghi thức lặp lại, mà đến từ những câu chuyện phía sau mỗi phần mộ. Trong quá trình làm việc, cô chứng kiến nhiều hoàn cảnh như cha mẹ tiễn con, hay hình ảnh người ở lại lặng lẽ bên phần mộ người thân.

“Thời gian đầu, tôi dễ xúc động trước những mất mát đó. Nhờ sự hướng dẫn của đồng nghiệp và quá trình tư vấn tâm lý, tôi dần thích nghi và biết cách điều chỉnh cảm xúc”, Xiao Bai cho biết.

Hiện sống một mình trên núi, Xiao Bai khẳng định không cảm thấy sợ hãi khi làm việc tại nghĩa trang. Theo cô, nơi đây có thể tạo cảm giác lạnh lẽo với người ngoài, song với thân nhân người đã khuất lại là không gian lưu giữ ký ức và tình cảm. Nhận thức này giúp cô nhìn nhận công việc theo hướng tích cực hơn.

Thông qua công việc, Xiao Bai mong muốn trở thành cầu nối giữa người đã khuất và gia đình. Những người không thể trực tiếp đến nghĩa trang vẫn có thể yên tâm rằng phần mộ người thân được chăm sóc chu đáo, giữ được sự trang nghiêm và ấm áp.

Cùng làm việc tại đây, Zhou Jingyao (sinh năm 2002), từng học ngành đạo diễn, đến với nghề qua sự giới thiệu của bạn bè. Ban đầu, lựa chọn này vấp phải sự phản đối từ gia đình. Tuy nhiên, sau thời gian trải nghiệm, Zhou cho biết đã tìm thấy ý nghĩa trong công việc.

“Tảo mộ thuê giúp tôi nhận thức rõ hơn về trách nhiệm và giá trị của những việc mình đang làm”, Zhou chia sẻ.

Tại Công viên nghĩa trang sinh thái núi Phượng Hoàng, ngày càng nhiều người tham gia cung cấp dịch vụ tảo mộ. Họ thực hiện các công việc như dọn dẹp mộ phần, bày lễ vật, đọc kinh, cầu nguyện thay cho thân nhân.

Ngoài các nhân viên nghĩa trang, một số cửa hàng chuyên bán đồ tang lễ ở Trung Quốc cũng cung cấp dịch vụ tảo mộ thuê. Ông Mao (một chủ cửa hàng) cho biết, khách bắt đầu đặt dịch vụ này từ cách đây 2 tuần trước Thanh Minh. Chi phí được tính dựa trên quãng đường di chuyển và số lượng lễ vật, dao động từ vài trăm đến vài nghìn nhân dân tệ.

“Khách hàng chủ yếu sống ở xa, không thể trực tiếp đến nghĩa trang. Nhân viên sẽ thay mặt gia đình bày lễ vật, thắp hương, dọn dẹp mộ, nhổ cỏ”, ông Mao thông tin.

Trên các nền tảng mạng xã hội tại Trung Quốc, nhiều bạn trẻ cũng đăng tải thông tin nhận tảo mộ thuê với mức phí đa dạng, góp phần mở rộng thị trường dịch vụ. Sự phát triển này phản ánh nhu cầu thực tế trong bối cảnh nhịp sống hiện đại, khi việc duy trì phong tục truyền thống đang có thêm những hình thức thích ứng mới.

Năm 2026, tiết Thanh minh bắt đầu từ ngày 5/4 và kéo dài đến khoảng ngày 20/4 dương lịch, trước khi chuyển sang tiết Cốc vũ. Hoạt động quan trọng nhất trong dịp này là tảo mộ. Các gia đình thường cùng nhau đi thăm viếng, dọn dẹp và chăm sóc phần mộ tổ tiên. Công việc bao gồm phát quang cỏ dại, lau chùi bia mộ, thay hoa tươi và thắp hương tưởng niệm. Đây không chỉ là hành động tri ân mà còn góp phần gìn giữ sự gắn kết giữa các thế hệ trong gia đình.