Căn bệnh khiến gần 14.000 người Việt tử vong trong 5 năm
Đó là bệnh đái tháo đường - căn bệnh tiến triển âm thầm trong nhiều năm và gây ra hàng loạt biến chứng nguy hiểm.
Theo báo cáo Thực trạng và xu hướng nguyên nhân tử vong giai đoạn 2021-2025 do Cục Thống kê công bố tháng 11/2026, cả nước ghi nhận hơn 13.800 trường hợp tử vong do đái tháo đường (tiểu đường), trung bình gần 2.800 ca mỗi năm. Riêng năm 2025 ghi nhận 3.723 trường hợp, cao nhất trong giai đoạn thống kê.
Đáng chú ý, khoảng 97% số người tử vong do đái tháo đường thuộc nhóm từ 40 tuổi trở lên. Xét theo giới tính, phụ nữ chiếm 54,3% tổng số ca tử vong. Tuy nhiên, ở nhóm dưới 60 tuổi, nam giới ghi nhận 2.596 trường hợp tử vong, cao gấp 1,6 lần nữ giới. Ngược lại, ở nhóm từ 60 tuổi trở lên, số phụ nữ tử vong là 5.905 người, cũng cao gấp 1,6 lần nam giới cùng độ tuổi.
Theo thống kê, cả nước hiện có khoảng 8 triệu người trưởng thành mắc bệnh, trong đó đái tháo đường túyp 2 chiếm phần lớn. Bên cạnh nguy cơ tử vong, đái tháo đường còn gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), đái tháo đường là bệnh chuyển hóa mạn tính xảy ra khi tuyến tụy không sản xuất đủ insulin hoặc cơ thể không sử dụng insulin hiệu quả, khiến lượng đường trong máu tăng cao. Tình trạng này kéo dài có thể gây tổn thương mạch máu, hệ thần kinh và nhiều cơ quan khác trong cơ thể.
Mỗi ngày tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương tiếp nhận hơn 2.000 lượt khám, trong đó phần lớn là người mắc đái tháo đường với nhiều triệu chứng nặng như loét bàn chân, tổn thương mắt và một số biểu hiện khác.
Chủ động phòng ngừa bệnh đái tháo đường
Theo WHO, nguy cơ mắc đái tháo đường thường liên quan đến yếu tố như thừa cân, béo phì, ít vận động và di truyền. Bên cạnh đó, chế độ ăn dư thừa năng lượng, thường xuyên tiêu thụ thực phẩm nhiều đường và chất béo không lành mạnh cũng góp phần làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh.
Để phòng ngừa bệnh, người dân duy trì cân nặng hợp lý, xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh, không hút thuốc lá và dành ít nhất 150 phút mỗi tuần cho các hoạt động thể chất ở cường độ vừa phải và khám sức khỏe cũng như xét nghiệm đường huyết định kỳ để phát hiện sớm bệnh.
Về dinh dưỡng, chuyên gia khuyến nghị bữa ăn nên có một nửa khẩu phần là rau củ ít tinh bột, một phần tư dành cho thực phẩm giàu protein như cá, thịt nạc, trứng hoặc đậu phụ và một phần tư còn lại là thực phẩm chứa carbohydrate, ưu tiên ngũ cốc nguyên hạt và các loại giàu chất xơ.
Ngoài ra, các dấu hiệu như thường xuyên khát nước, tiểu nhiều, mệt mỏi kéo dài, nhìn mờ hoặc sụt cân không rõ nguyên nhân cũng cần được chú ý. Tuy nhiên, không ít trường hợp mắc đái tháo đường không có triệu chứng rõ rệt, vì vậy người dân không nên chỉ dựa vào những biểu hiện bên ngoài để đánh giá nguy cơ mắc bệnh.
Đối với người đã được chẩn đoán mắc đái tháo đường, việc tuân thủ phác đồ điều trị, kiểm soát đường huyết, huyết áp, mỡ máu và tái khám đúng hẹn là những biện pháp quan trọng nhằm hạn chế biến chứng. Người bệnh cũng cần kiểm tra định kỳ chức năng thận, mắt và bàn chân theo hướng dẫn của bác sĩ.




