Thận là một trong những cơ quan quan trọng bậc nhất của cơ thể, đảm nhiệm chức năng lọc máu, loại bỏ chất thải và duy trì cân bằng nội môi.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, nhiều thói quen sinh hoạt tưởng chừng vô hại lại đang âm thầm gây tổn thương thận mỗi ngày mà không phải ai cũng nhận ra.

Mỗi người có hai quả thận nằm hai bên cột sống, dưới xương sườn. Cơ quan này không chỉ giúp loại bỏ độc tố qua nước tiểu mà còn điều hòa huyết áp, cân bằng điện giải và tham gia sản xuất hormone cần thiết cho cơ thể.

Khi chức năng thận suy giảm, các chất độc sẽ tích tụ trong máu, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý nghiêm trọng như Suy thận, rối loạn tim mạch hay tổn thương nhiều cơ quan khác. Điều đáng lo ngại là các bệnh lý về thận thường tiến triển âm thầm, ít biểu hiện rõ ràng ở giai đoạn đầu.

7 thói quen gây hại thận phổ biến

1. Uống quá ít nước

Nước đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ thận đào thải chất độc và ngăn ngừa hình thành Sỏi thận. Khi cơ thể thiếu nước, thận phải hoạt động quá tải để lọc máu, lâu dài có thể làm suy giảm chức năng.

Những người làm việc trong môi trường nóng hoặc vận động nhiều càng cần bổ sung đủ nước. Đặc biệt, người từng bị sỏi thận nên duy trì lượng nước cao hơn để hạn chế nguy cơ tái phát.

Khi cơ thể thiếu nước, thận phải làm việc “vất vả” hơn để lọc chất thải. Về lâu dài, điều này dễ làm hình thành sỏi thận, suy giảm chức năng thận.

2. Nhịn tiểu thường xuyên

Theo bác sĩ Trung tâm Thận - Tiết niệu và Lọc máu, Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội), thói quen nhịn tiểu không chỉ gây khó chịu mà còn tiềm ẩn nguy cơ gây nhiễm trùng đường tiết niệu. Khi nước tiểu bị ứ đọng lâu trong bàng quang, vi khuẩn có điều kiện phát triển, từ đó ảnh hưởng ngược lại đến thận.

Về lâu dài, hành vi này có thể làm tăng nguy cơ tổn thương thận và gây ra các biến chứng nguy hiểm.

3. Ăn quá mặn

Các chuyên gia cho biết, việc tiêu thụ quá nhiều muối sẽ làm gia tăng lượng natri trong cơ thể, từ đó phá vỡ sự cân bằng giữa natri và kali. Khi nồng độ natri tăng cao, cơ thể buộc phải giữ nước để duy trì áp lực thẩm thấu, dẫn đến tăng thể tích dịch ngoại bào và lượng máu lưu thông.

Sự thay đổi này khiến huyết áp tăng lên. Nếu tình trạng tăng huyết áp kéo dài, áp lực tại các vi mạch, đặc biệt là ở cầu thận, sẽ gia tăng, làm tổn thương cấu trúc thận và đẩy cao nguy cơ mắc các bệnh thận mạn tính.

Ngoài ra, ăn mặn còn làm tăng lượng protein trong nước tiểu - một dấu hiệu cho thấy thận đã bị tổn thương. Đây cũng là yếu tố nguy cơ quan trọng thúc đẩy tiến triển của bệnh thận mạn. Đối với những người đã mắc bệnh, việc duy trì chế độ ăn nhiều muối có thể khiến chức năng thận suy giảm nhanh hơn.

Ngược lại, với bệnh nhân mắc bệnh thận tiến triển, việc kiểm soát lượng muối dưới 2g natri mỗi ngày được chứng minh có thể giúp giảm protein niệu và cải thiện chức năng lọc của thận so với những người tiêu thụ muối ở mức cao.

4. Lạm dụng thuốc giảm đau

Các loại thuốc giảm đau, đặc biệt là nhóm NSAIDs, nếu sử dụng kéo dài có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến thận. Những loại thuốc này làm giảm lưu lượng máu đến thận, từ đó làm suy giảm chức năng lọc.

Người dân được khuyến cáo không nên tự ý dùng thuốc thường xuyên hoặc vượt quá liều lượng cho phép nếu không có chỉ định từ bác sĩ.

5. Tự ý dùng thuốc và thực phẩm chức năng

Hiện nay, nhiều sản phẩm được quảng cáo là “bổ thận”, “thải độc” nhưng không rõ nguồn gốc. Một số loại thuốc nam, thuốc bắc có thể chứa thành phần gây độc cho thận.

Việc sử dụng kéo dài mà không kiểm soát có thể dẫn đến tổn thương thận nghiêm trọng mà người dùng không hề hay biết.

6. Uống nhiều nước ngọt, đồ uống có gas

Các loại đồ uống có đường và có gas không chỉ ảnh hưởng đến chuyển hóa mà còn làm tăng nguy cơ mắc bệnh thận. Nghiên cứu cho thấy, việc tiêu thụ nhiều nước ngọt có thể khiến chức năng thận suy giảm theo thời gian.

Bên cạnh đó, thói quen này còn làm tăng nguy cơ hình thành sỏi thận và các bệnh lý chuyển hóa khác.

7. Không kiểm tra sức khỏe định kỳ

Một trong những nguyên nhân khiến bệnh thận trở nên nguy hiểm là do phát hiện muộn. Ở giai đoạn đầu, bệnh gần như không có triệu chứng rõ ràng.

Việc không kiểm tra sức khỏe định kỳ khiến nhiều người chỉ phát hiện bệnh khi đã chuyển sang giai đoạn nặng, gây khó khăn cho việc điều trị.

Làm gì để bảo vệ thận?

Để duy trì chức năng thận khỏe mạnh, các chuyên gia khuyến cáo người dân nên xây dựng lối sống khoa học. Trong đó, uống đủ nước mỗi ngày là yếu tố quan trọng hàng đầu giúp thận hoạt động hiệu quả.

Bên cạnh đó, cần hạn chế ăn mặn, giảm tiêu thụ thực phẩm chế biến sẵn, tránh lạm dụng thuốc và tuyệt đối không sử dụng các sản phẩm không rõ nguồn gốc.

Việc khám sức khỏe định kỳ cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường. Đặc biệt, những người có bệnh nền như tăng huyết áp hay tiểu đường cần theo dõi chức năng thận thường xuyên hơn.

Không giống nhiều bệnh lý khác, các vấn đề về thận thường tiến triển chậm nhưng hậu quả lại rất nặng nề. Một khi đã chuyển sang giai đoạn suy thận mạn, người bệnh có thể phải phụ thuộc vào lọc máu hoặc ghép thận để duy trì sự sống.

Chính vì vậy, việc nhận diện sớm các thói quen xấu và điều chỉnh kịp thời là cách đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ sức khỏe lâu dài. Những thay đổi nhỏ trong sinh hoạt hằng ngày có thể tạo ra khác biệt lớn, giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và nâng cao chất lượng cuộc sống.