Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm đã tăng lên mức cao nhất trong gần 2 thập kỷ, phản ánh lo ngại của nhà đầu tư trước tình trạng chi tiêu Chính phủ tăng mạnh, lượng trái phiếu kỳ hạn dài được phát hành dồn dập và lạm phát liên tục vượt mức mục tiêu của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) trong 5 năm qua.

Lãi suất của dòng trái phiếu dài hạn (long bond) này đã tăng gần 6 điểm cơ bản lên mức 5,31% trong phiên thứ Hai (17/8/2026), vượt mức cao ghi nhận hồi tháng trước và lên mức cao nhất sau 19 năm kể từ năm 2007.

Diễn biến này cũng lan sang thị trường trái phiếu Canada, nơi lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm tăng lên mức cao nhất kể từ năm 2010, cũng như châu Âu, khi lợi suất trái phiếu Đức quay về mức từng ghi nhận vào năm 2011.

Đà tăng lợi suất tại Mỹ đang đẩy chi phí vay của Chính phủ liên bang lên cao, đồng thời nằm trong xu hướng dịch chuyển rộng hơn trên toàn cầu khi các nhà đầu tư đòi hỏi mức đền bù rủi ro cao hơn để bảo vệ tài sản trước nguy cơ lạm phát neo ở mức cao dai dẳng, điều vốn có thể khiến lãi suất ngắn hạn duy trì ở mức cao.

Diễn biến này còn được thúc đẩy bởi làn sóng doanh nghiệp gia tăng vay nợ để tài trợ cho “sự bùng nổ” đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI), trong khi nhu cầu từ những nhà đầu tư truyền thống đối với trái phiếu kỳ hạn dài đang suy yếu. Điều này diễn ra đúng lúc thâm hụt ngân sách liên bang Mỹ gần 2.000 tỷ USD mỗi năm tiếp tục làm gia tăng nợ công.

Ông Anshul Pradhan, Trưởng bộ phận Chiến lược Lãi suất Mỹ tại Barclays nhận định: “Chúng tôi liên tục khuyến nghị không nên bắt đáy trong đợt bán tháo trái phiếu kỳ hạn dài này và chúng tôi vẫn giữ nguyên quan điểm đó”.

“Một góc nhìn tích cực hơn sẽ đòi hỏi sự kết hợp của nhiều yếu tố: Thâm hụt tài khóa thấp hơn dự kiến, khối lượng phát hành trái phiếu liên quan đến AI giảm bớt, sự thay đổi trong chiến lược phát hành trái phiếu của Bộ Tài chính Mỹ, cùng một chuỗi dữ liệu cho thấy hoạt động kinh tế hạ nhiệt bền vững”.

Phiên giao dịch ngày 17/8 kéo dài đợt bán tháo bắt đầu từ tuần trước. Khi đó, Bộ Tài chính Mỹ đã bán 25 tỷ USD trái phiếu kỳ hạn 30 năm với lợi suất 5,216% – mức cao nhất đối với một cuộc đấu giá loại trái phiếu này kể từ năm 2001.

Một ngày trước đó, cuộc đấu giá trái phiếu kỳ hạn 10 năm của Bộ Tài chính Mỹ cũng ghi nhận chi phí huy động cao nhất kể từ năm 2007. Lợi suất loại trái phiếu này tăng thêm 3 điểm cơ bản lên khoảng 4,72% trong phiên 17/8.

Video việc bán tháo trái phiếu Mỹ đẩy lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm lên mức cao nhất kể từ năm 2007 - Nguồn clip: Arirang News

Ông Nohshad Shah, người đứng đầu bộ phận bán trái phiếu thu nhập cố định khu vực EMEA của Citadel Securities cho rằng lợi suất trái phiếu dài hạn cũng phản ánh sự miễn cưỡng của Fed trong việc thắt chặt chính sách tiền tệ, bất chấp giai đoạn lạm phát vượt mục tiêu đã kéo dài.

Diễn biến này có thể khiến các quan chức chính quyền Tổng thống Donald Trump không hài lòng. Đầu năm 2025, các quan chức chính quyền Mỹ từng cho rằng những chính sách tài khóa của ông Trump sẽ giúp kéo giảm lãi suất dài hạn thông qua việc kiềm chế chi tiêu Chính phủ và lạm phát.

Tuy nhiên, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ lại liên tục tăng trong năm 2026, kéo theo chi phí thế chấp và các khoản vay khác tăng lên, trong bối cảnh cuộc chiến Mỹ - Iran gây ra cú sốc giá dầu đối với nền kinh tế Mỹ, trong khi Chính phủ tiếp tục chi tiêu vượt xa nguồn thu.

Lợi suất tăng ngay cả khi các số liệu kinh tế gần đây dường như đã phần nào giảm áp lực đối với các quan chức Fed trong việc nâng lãi suất ngắn hạn trong những tháng tới.

Một thước đo lạm phát cơ bản được công bố tuần trước cho thấy áp lực giá đã dịu hơn. Báo cáo việc làm mới nhất cũng cho thấy các doanh nghiệp Mỹ bất ngờ cắt giảm việc làm trong tháng 7, trong khi doanh số bán lẻ giảm mạnh nhất trong hơn 1 năm qua.

Dù vậy, lạm phát của Mỹ - nền kinh tế lớn nhất thế giới vẫn cao hơn đáng kể so với mục tiêu 2%/năm của Fed. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 7 năm nay đã tăng 3,4% so với cùng kỳ năm trước.

Số liệu tháng 7 về chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) – thước đo lạm phát được Fed sử dụng – sẽ được công bố vào ngày 26/8.

Sự hạ nhiệt của dữ liệu kinh tế Mỹ đã tạo ra sự phân hóa giữa các kỳ hạn trái phiếu khác nhau, làm độ dốc đường cong lợi suất tăng lên. Khoảng cách giữa lợi suất trái phiếu 2 năm và 30 năm đã nới rộng lên 113 điểm cơ bản, mức cao nhất kể từ tháng 4 năm 2026.