Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ra tận sân bay đón Tổng thống Trump, phá lệ 50 năm
Động thái hiếm thấy sau nửa thế kỷ của nhà lãnh đạo Trung Quốc diễn ra trong bối cảnh căng thẳng công nghệ Mỹ - Trung leo thang và ngay trước thềm cuộc gặp ba bên với Tổng thống Nga Vladimir Putin.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã trực tiếp ra đón Tổng thống Mỹ Donald Trump khi chuyên cơ của nhà lãnh đạo Mỹ hạ cánh xuống sân bay ở thành phố Thâm Quyến, miền Nam Trung Quốc vào ngày thứ Tư (giờ địa phương).
Đây được xem là cử chỉ hiếm thấy đối với một nhà lãnh đạo Trung Quốc, đánh dấu sự khởi đầu cho chuỗi cuộc gặp thứ ba giữa hai nguyên thủ trong năm nay.
Tại sân bay, ông Trump đã ôm nhanh ông Tập Cận Bình trước khi Chủ tịch Trung Quốc đưa ông ra xe limousine. Màn đón tiếp này là động thái đáp lễ việc ông Trump từng đích thân ra đón nhà lãnh đạo Trung Quốc khi ông Tập thăm Mỹ vào tháng 9.
Nhắc lại sự kiện hồi tháng 9, ông Tập Cận Bình cho biết: “Trung Quốc là một quốc gia trọng lễ nghĩa với truyền thống có đi có lại”. Theo Tân Hoa Xã, nhà lãnh đạo Trung Quốc bày tỏ mong muốn thảo luận kĩ lưỡng với ông Trump về quan hệ song phương cũng như các vấn đề châu Á - Thái Bình Dương, “nhằm thúc đẩy mối quan hệ chiến lược Mỹ - Trung mang tính xây dựng và ổn định dựa trên sự tôn trọng, công bằng và có đi có lại”.
Nghi thức phá lệ sau nhiều thập kỷ
Đây là lần đầu tiên sau khoảng 50 năm, một nhà lãnh đạo tối cao của Trung Quốc trực tiếp ra sân bay đón tiếp một quan chức cấp cao nước ngoài đến thăm. Kể từ cuối thập niên 1970, các Phó Chủ tịch nước Trung Quốc thường là quan chức cấp cao nhất đảm nhận nghi thức này.
Trước đó, động thái đón ông Tập Cận Bình của ông Trump tại Căn cứ Liên hợp Andrews gần thủ đô Washington, DC cũng là điều chưa từng có tiền lệ trong nhiều năm. Ông Trump đã trở thành Tổng thống Mỹ đầu tiên sau 6 thập kỷ trực tiếp ra sân bay đón một nhà lãnh đạo nước ngoài, không tính các chuyến thăm của Giáo hoàng.
Dấu ấn cá nhân giữa "bão" căng thẳng chip AI
Các cuộc gặp tuần này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng Mỹ - Trung gia tăng xung quanh các biện pháp hạn chế của Washington đối với khả năng tiếp cận công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) của Bắc Kinh.
Vào thứ Ba, Bộ Thương mại Trung Quốc đã bày tỏ sự “bất bình mạnh mẽ và kiên quyết phản đối” đối với hàng loạt quy định hạn chế mới trên diện rộng nhằm vào quyền tiếp cận chip AI cao cấp của nước này, vốn vừa được Bộ Thương mại Mỹ công bố một ngày trước đó.
Bắc Kinh cảnh báo sẽ trả đũa nếu Washington tiến hành ngăn chặn quyền truy cập từ xa vào các dòng chip tiên tiến, đồng thời hối thúc chính quyền ông Trump giải quyết bất đồng thông qua đối thoại.
Dù vậy, màn chào hỏi tại Thâm Quyến vẫn cho thấy nỗ lực duy trì kênh liên lạc cấp cao. Ông George Chen, đối tác kiêm chủ tịch mảng thực hành kỹ thuật số tại tổ chức tư vấn Asia Group, nhận định: “Một cái ôm và lời chào tại sân bay mang nhiều ý nghĩa về cách họ muốn tiếp tục xây dựng và củng cố mối quan hệ cá nhân ở cấp nguyên thủ quốc gia. Đây là sự phản ánh mối quan hệ rất bền chặt ở cấp độ cá nhân, bất chấp tranh cãi về việc kiểm soát chip tại Mỹ”.
Cuộc gặp ba bên lịch sử với Tổng thống Putin
Chuỗi cuộc gặp giữa ông Tập và ông Trump mang lại cho hai nền kinh tế lớn nhất thế giới cơ hội kiềm chế căng thẳng khi thời hạn của thỏa thuận đình chiến thương mại rộng lớn hơn đang tiến sát mốc ngày 10/1.
Trong năm nay, các nghi thức tiếp đón trọng thể là nét nổi bật chính trong các cuộc tiếp xúc giữa hai nhà lãnh đạo, dù kết quả thực chất đạt được mới chỉ dừng lại ở việc gia hạn thỏa thuận đình chiến thương mại được thiết lập từ năm ngoái. Sau sự kiện lần này, ông Tập và ông Trump dự kiến sẽ tổ chức cuộc gặp thứ tư vào tháng tới tại Miami (Mỹ).
Các hoạt động tiếp xúc song phương diễn ra bên lề Hội nghị thượng đỉnh Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) tại Thâm Quyến. Theo lịch trình, vào tối thứ Tư, ông Tập và ông Trump cùng tham dự tiệc chiêu đãi với các nhà lãnh đạo APEC khác; trước bữa tối, Tổng thống Mỹ cũng dự kiến gặp gỡ những người đồng cấp Mexico và Canada.
Đáng chú ý, vào thứ Năm, ông Tập Cận Bình và ông Donald Trump dự kiến sẽ tham gia một cuộc gặp ba bên mang tính lịch sử với Tổng thống Nga Vladimir Putin. Trước đó một ngày, ông Trump cũng cho biết ông sẵn sàng cho một cuộc gặp riêng một đối một với nhà lãnh đạo Nga.






