Bác sĩ Trần Hữu Tước là một trong những trí thức yêu nước nổi tiếng của Việt Nam. Ông khiến nhiều người ngưỡng mộ khi sẵn sàng từ bỏ cuộc sống sung túc, sự nghiệp ổn định ở Pháp để về nước cống hiến, phục vụ cách mạng.

Ông sinh ngày 13/10/1913, trong một gia đình trung lưu tại làng Bạch Mai, nay thuộc Hai Bà Trưng, Hà Nội. Sau khi hoàn thành bậc trung học, ông nhận học bổng sang Pháp du học và trúng tuyển vào Trường Đại học Y khoa Paris. 

Với thành tích học tập xuất sắc, năm 1940, sau khi bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ y khoa, ông được giữ lại trường làm trợ lý thứ nhất của ông Lơ-mi-e - một Giáo sư Tai - Mũi - Họng nổi tiếng ở Pháp. Bác sĩ Trần Hữu Tước được mời giảng dạy, điều trị tại nhiều bệnh viện tại Pháp, có thu nhập rất cao (hơn 20.000 phrăng Pháp thời ấy). Có thể nói, tại Pháp, ông có cuộc sống sung túc, dư dả, nhiều cơ hội thăng tiến trong sự nghiệp.

Tuy nhiên, bước ngoặt đến với ông vào năm 1946. Ngày 31/5/1946, Hồ Chí Minh sang thăm Pháp theo lời mời của Chính phủ Pháp. Hưởng ứng lời kêu gọi của Người, bác sĩ Trần Hữu Tước cùng một số trí thức Việt kiều yêu nước như Trần Đại Nghĩa (Phạm Quang Lễ), Võ Quý Huân… đã tự nguyện từ bỏ cuộc sống đầy đủ nơi xứ người để trở về phục vụ Tổ quốc.

Trở về nước, ông dùng chính kiến thức, kinh nghiệm rèn luyện nhiều năm ở nước ngoài để phục vụ quân và dân. Ông tham gia giảng dạy tại Trường Đại học Y Dược Việt Nam (nay là Đại học Y Hà Nội), đồng thời đặt nền móng cho chuyên ngành Tai - Mũi - Họng tại Thủ đô. Bác sĩ Trần Hữu Tước là một trong những giảng viên đầu tiên của trường và cũng là người tiên phong giảng dạy chuyên ngành bằng tiếng Việt.

Theo nhiều sử liệu, vào tháng 11/1946, bài giảng đầu tiên bằng tiếng Việt về tai mũi họng của bác sĩ Trần Hữu Tước đã thu hút sự chú ý của nhiều giảng viên và sinh viên, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong giáo dục y khoa nước nhà.

Toàn quốc kháng chiến ngày 19/12/1946, ông không nề hà hiểm nguy, tham gia đội điều trị của Trung đoàn Thủ đô, trực tiếp phục vụ chiến đấu trong suốt 60 ngày đêm tại Hà Nội. Đầu năm 1947, ông tiếp tục công tác y tế tại vùng tự do, khám chữa bệnh cho bộ đội và nhân dân.

Khi Trường Đại học Y chuyển lên Chiêm Hóa (Tuyên Quang), ông đảm nhận nhiệm vụ đào tạo chuyên khoa Tai - Mũi - Họng, góp phần bồi dưỡng nhiều thế hệ cán bộ y tế kế cận.

Sau chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954, ông trở về Hà Nội và được giao xây dựng khoa Tai - Mũi - Họng tại Bệnh viện Bạch Mai. Năm 1955, ông nằm trong số 9 bác sĩ đầu tiên được phong hàm Giáo sư, cùng với các tên tuổi lớn Hồ Đắc Di, Đỗ Xuân Hợp, Đặng Vũ Hỉ, Đặng Văn Ngữ, Trương Công Quyền, Hoàng Tích Trí, Tôn Thất Tùng.

Gắn bó cả đời với y học, ông đã đào tạo hơn 500 bác sĩ và cán bộ y tế chuyên ngành tai mũi họng. Năm 1956, ông được bổ nhiệm làm Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, đến năm 1969 trở thành Viện trưởng đầu tiên của Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương.

Không chỉ đóng góp trong lĩnh vực y học, ông còn tích cực tham gia công tác xã hội và chính trị. Ông từng là đại biểu Quốc hội các khóa II, III, IV; giữ nhiều vị trí quan trọng như Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Chủ tịch đầu tiên của Tổng Hội Y học Việt Nam, Phó Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ và Chủ tịch Hội Tai Mũi Họng Việt Nam. Năm 1966, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động. Sau này, ông còn được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học - kỹ thuật cùng nhiều huân chương cao quý khác.

Sau khi nghỉ hưu, ông sống tại phố Bà Triệu (Hà Nội) và vẫn tận tình khám chữa bệnh cho người dân trong khu vực.

Năm 1983, ông được trao Huân chương Độc lập hạng Nhất. Cùng năm đó, ông qua đời vào ngày 23/10, hưởng thọ 70 tuổi.

Để ghi nhận những đóng góp to lớn của ông, năm 1996 Nhà nước đã truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh. Đến năm 2005, Hà Nội dùng tên ông để đặt cho một con phố tại quận Đống Đa cũ.

Năm 2013, lễ kỷ niệm 100 năm ngày sinh của ông được tổ chức trang trọng, thể hiện sự tri ân sâu sắc đối với một người thầy thuốc lớn, người đã đặt nền móng cho ngành tai mũi họng Việt Nam.