Chính phủ Canada vào tháng 9/2025 đã xác định dự án đường sắt cao tốc Alto là một chiến lược mang tính bước ngoặt, thuộc chương trình Building Canada. Với tổng vốn đầu tư dự kiến từ 60 đến 90 tỷ USD (1 triệu tỷ đồng - 1,7 triệu tỷ đồng). Đây là dự án lớn nhất trong lịch sử Canada (tính theo giá danh nghĩa và đã điều chỉnh lạm phát).

Dự án Alto sẽ hình thành một hệ thống giao thông hiện đại dài khoảng 1.000 km, kết nối hành lang kinh tế đông dân nhất cả nước, từ Toronto đến Quebec City. Cuối năm 2025, dự án đã được xác nhận với sự hỗ trợ của Major Projects Office.

Hiện Alto đang trong giai đoạn thiết kế và kỹ thuật, với kế hoạch khởi công dự kiến vào khoảng năm 2029. Dự án được kỳ vọng tạo ra khoảng 50.000 việc làm trong quá trình xây dựng kéo dài hơn một thập kỷ. Về hiệu quả kinh tế, Alto được dự báo mang lại mức tăng năng suất từ 25–35 tỷ USD mỗi năm, đóng góp bền vững khoảng 1,1% vào GDP quốc gia, đồng thời tạo ra thêm khoảng 55 tỷ USD lợi ích kinh tế – xã hội trong suốt vòng đời.

Chính phủ Canada đã lựa chọn liên danh 6 thành viên Cadence Consortium làm đối tác phát triển. Tuy nhiên, với quy mô vốn và phạm vi triển khai rất lớn, nhiều hạng mục của dự án có khả năng sẽ được giao thầu phụ hoặc thuê ngoài, mở ra cơ hội cho hàng loạt doanh nghiệp tham gia.

Dự án được đánh giá sẽ tạo tác động lan tỏa mạnh mẽ tới nhiều lĩnh vực. Hoạt động thiết kế và kỹ thuật – vốn chiếm tỷ trọng đáng kể trong tổng chi phí – có thể mang lại nguồn doanh thu lớn cho các công ty tư vấn kỹ thuật, trong bối cảnh nhu cầu dịch vụ chuyên môn tăng cao từ các dự án hạ tầng quy mô lớn. Đồng thời, nhu cầu đối với nguyên vật liệu như quặng sắt, thép hay gỗ cũng được dự báo tăng mạnh và kéo dài, đặc biệt nếu ưu tiên sử dụng nguồn cung nội địa, qua đó thúc đẩy tăng trưởng cho các nhà sản xuất trong nước.

Phần lớn chi phí của dự án đường sắt cao tốc sẽ tập trung vào vật liệu đường ray, hệ thống kỹ thuật, công trình dân dụng và xây dựng, qua đó tạo cú hích cho các nhà cung cấp thiết bị hạng nặng, đơn vị dịch vụ và doanh nghiệp xây dựng. Bên cạnh đó, các tài sản bất động sản – từ căn hộ, văn phòng đến thương mại và công nghiệp – nằm gần các nhà ga và trung tâm giao thông lớn được kỳ vọng sẽ hưởng lợi trực tiếp từ tuyến đường mới.

Sự xuất hiện của đường sắt cao tốc cũng có thể làm thay đổi cục diện ngành vận tải, khi dịch vụ mới này có khả năng thu hút một phần lớn hành khách từ hàng không trên các tuyến ngắn. Điều này cho phép các hãng bay tái phân bổ nguồn lực sang các tuyến trung bình có hiệu quả cao hơn. Đồng thời, hệ thống đường sắt truyền thống cũng sẽ được giảm tải, cải thiện hiệu quả vận hành tổng thể.

Ngoài ra, với quy mô đầu tư rất lớn, dự án Alto nhiều khả năng sẽ sử dụng đa dạng các cơ chế tài chính, từ đó tạo cơ hội cho các tổ chức tài chính lớn tại Canada tham gia và hưởng lợi.

Canada vốn có lịch sử phát triển đường sắt lâu đời với các doanh nghiệp lớn như Canadian Pacific Railway và Canadian National Railway. Tuy nhiên, dự án Alto hiện vẫn đang ở giai đoạn tiền xây dựng và được xem là một kế hoạch dài hạn. Dù thời điểm được đánh giá là thuận lợi cho việc phát triển đường sắt cao tốc, Canada trước đây đã nhiều lần nỗ lực triển khai nhưng chưa thành công. Việc hiện thực hóa dự án sẽ đòi hỏi nguồn lực lớn và sự kiên trì, song cũng mở ra những cơ hội đầu tư đáng kể trong nhiều lĩnh vực kinh tế.