Chỉ sau một tháng EU áp dụng mức thu 3 euro đối với mỗi nhóm mặt hàng trong các kiện hàng trị giá dưới 150 euro, hoạt động mua sắm trên Temu, AliExpress, DHGate và Shein tại Pháp đã ghi nhận sự sụt giảm rõ rệt. Diễn biến này cho thấy mô hình kinh doanh dựa trên hàng giá rẻ, đơn hàng nhỏ và vận chuyển trực tiếp từ Trung Quốc sang người tiêu dùng châu Âu đang đứng trước áp lực phải thay đổi.

Theo Le Figaro, nghiên cứu của ứng dụng mua sắm Joko dựa trên dữ liệu của 1,5 triệu người tiêu dùng Pháp trong giai đoạn tháng 1-7/2026 cho thấy lượng sản phẩm được mua trên cả bốn nền tảng đều giảm trong tháng 7, thời điểm chính sách thuế mới của EU bắt đầu có hiệu lực.

Từ ngày 1/7, EU áp dụng mức thu 3 euro đối với mỗi nhóm mặt hàng trong các kiện hàng có giá trị dưới 150 euro nhập vào thị trường chung. Đây là nhóm hàng có vai trò đặc biệt quan trọng đối với các nền tảng thương mại điện tử Trung Quốc, vốn phát triển mạnh nhờ mô hình gửi trực tiếp các kiện hàng nhỏ từ Trung Quốc tới người mua. Quy mô tác động không nhỏ khi theo số liệu năm 2024 của Ủy ban châu Âu, 91% số kiện hàng nhỏ nhập khẩu vào EU có nguồn gốc từ Trung Quốc.

Trước khi EU áp dụng chính sách chung, Pháp từng triển khai mức thu riêng từ ngày 1/3, ban đầu là 2 euro cho mỗi nhóm mặt hàng và sau đó được Quốc hội nâng lên 5 euro. Tuy nhiên, chính sách này được đình chỉ từ ngày 1/7 khi cơ chế thuế chung của EU bắt đầu được thực hiện.

Dữ liệu của Joko cho thấy trong giai đoạn từ tháng 3-6, thuế của Pháp chưa tạo ra tác động rõ rệt. Doanh số của Shein và DHGate vẫn tăng, trong khi Temu và AliExpress giảm nhưng chưa đủ cơ sở để xác định mối liên hệ trực tiếp với chính sách thuế.

Bức tranh thay đổi đáng kể trong tháng 7. Lượng sản phẩm bán ra trên cả bốn nền tảng đồng loạt giảm, trong đó Temu chịu ảnh hưởng mạnh nhất với mức giảm 50% so với tháng trước. DHGate giảm 43%, AliExpress giảm 37% và Shein giảm 15%. Nếu tính theo giá trị doanh số, DHGate giảm 41%, Temu giảm 38%, AliExpress giảm 27% và Shein giảm 22%. Mức giảm thấp hơn của Shein cho thấy khả năng chống chịu tương đối tốt hơn trước thay đổi chính sách. Một yếu tố quan trọng có thể đến từ việc doanh nghiệp đã sớm điều chỉnh hệ thống logistics tại châu Âu.

Tháng 12/2025, Shein đưa vào hoạt động một kho hàng quy mô lớn gần Wroclaw, Ba Lan, được định hướng trở thành trung tâm logistics chính của tập đoàn tại châu Âu. Việc đưa hàng hóa vào kho trong EU giúp doanh nghiệp giảm phụ thuộc vào hình thức gửi trực tiếp từng kiện nhỏ từ Trung Quốc, qua đó hạn chế ảnh hưởng của khoản thu mới. Trong khi lượng hàng bán ra giảm, người tiêu dùng lại có xu hướng chi nhiều hơn cho mỗi lần mua sắm. Joko ghi nhận giá trị giỏ hàng trung bình trên nhiều nền tảng tăng từ đầu năm và tốc độ tăng mạnh hơn trong tháng 7.

Riêng trong một tháng, giá trị giỏ hàng trung bình trên Temu tăng 30%, trong khi AliExpress tăng 27%. Điều này cho thấy chi phí mới đang phần nào được phản ánh vào hành vi mua sắm, khi người tiêu dùng có xu hướng gộp nhiều sản phẩm vào cùng một đơn hàng để giảm tác động của khoản phí cố định.

AliExpress xác nhận giá bán hiện đã bao gồm khoản thu mới, song cho biết doanh nghiệp vẫn chia sẻ một phần chi phí thông qua việc dự trữ hàng tại châu Âu và tối ưu hóa chuỗi cung ứng. Nền tảng này cũng cảnh báo khoản thu cố định 3 euro có thể khiến chi phí mua sắm tăng đáng kể đối với các đơn hàng nhỏ, đặc biệt ảnh hưởng tới nhóm hộ gia đình có thu nhập thấp.

Với Temu, sự gia tăng giá trị giỏ hàng còn có thể liên quan tới chính sách đơn hàng tối thiểu. Các sản phẩm được vận chuyển trực tiếp từ Trung Quốc yêu cầu giá trị đơn hàng tối thiểu 20 euro, hoặc 10 euro đối với khách hàng mua lần đầu. Quy định này được áp dụng từ trước khi chính sách thuế mới của EU có hiệu lực và không áp dụng với hàng hóa do người bán tại EU cung cấp.

Những thay đổi trên cho thấy tác động của chính sách thuế không chỉ nằm ở việc làm tăng chi phí nhập khẩu mà còn buộc các nền tảng phải thay đổi cách tổ chức hoạt động tại châu Âu. Thay vì phụ thuộc vào hàng triệu kiện hàng nhỏ được gửi trực tiếp từ Trung Quốc, các nền tảng có thể phải tăng lượng hàng lưu kho trong EU, mở rộng mạng lưới nhà bán hàng địa phương và xây dựng hệ thống logistics nội khối. Đây cũng là hướng đi mà Shein đã sớm triển khai và đang cho thấy lợi thế nhất định.

Sức ép dự kiến còn gia tăng khi từ ngày 1/11/2026, EU dự kiến áp dụng thêm phí xử lý hải quan 2 euro đối với mỗi nhóm mặt hàng. Khi đó, tổng chi phí đối với các kiện hàng nhỏ từ bên ngoài EU sẽ tiếp tục tăng, làm suy giảm lợi thế của mô hình bán hàng giá cực thấp.

Dù còn cần thêm thời gian để đánh giá tác động dài hạn, mức giảm tới 50% về lượng sản phẩm bán ra của Temu trong tháng đầu tiên cho thấy chính sách mới đã tạo ra cú hích đủ lớn đối với thị trường. Cuộc cạnh tranh giữa các sàn thương mại điện tử Trung Quốc tại châu Âu vì thế đang chuyển từ cuộc đua về giá sang cuộc đua về logistics, kho hàng và khả năng thích ứng với chính sách thương mại mới.