Nhiều quốc gia siết chặt quy định an toàn thực phẩm và kiểm dịch động, thực vật
Các quốc gia thành viên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) đang tăng cường ban hành và điều chỉnh quy định về an toàn thực phẩm, kiểm dịch động thực vật (SPS), tạo thêm rào cản kỹ thuật đối với hàng hóa nông sản xuất khẩu, trong đó có Việt Nam.
Chiều 5/5, Văn phòng SPS Việt Nam (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết đã ghi nhận 27 thông báo mới từ các quốc gia thành viên WTO liên quan đến biện pháp an toàn thực phẩm và kiểm dịch động, thực vật mà doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý.
Theo TS Ngô Xuân Nam, Giám đốc Văn phòng SPS Việt Nam, việc gia tăng các quy định SPS phản ánh xu hướng siết chặt kiểm soát chất lượng nông sản trên toàn cầu, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn đối với hoạt động sản xuất và xuất khẩu.
Nhiều thị trường lớn điều chỉnh quy định kỹ thuật
Tại thị trường Trung Quốc, nước này đã ban hành danh mục các loài ngoại lai trọng điểm cần kiểm soát tại cửa khẩu (Thông báo G/SPS/N/CHN/1359). Danh mục gồm 21 loài và nhóm loài, thuộc các nhóm sinh vật như côn trùng, động vật thân mềm, cá và lưỡng cư.
Việc kiểm soát được thực hiện đồng bộ tại cửa khẩu, trên cơ sở đánh giá rủi ro và phân tích xu hướng xâm nhập sinh vật ngoại lai, đồng thời được rà soát, cập nhật định kỳ.
Trong khi đó, Hoa Kỳ đã điều chỉnh mức dư lượng tối đa (MRL) đối với thuốc bảo vệ thực vật trong thực phẩm và thức ăn chăn nuôi (G/SPS/N/USA/3569 và 3570). Quy định mới bổ sung, sửa đổi hoặc bãi bỏ một số mức dư lượng trên các nhóm nông sản như đậu, ngô, lúa gạo và trái cây nhiệt đới, đồng thời đưa ra lộ trình chuyển tiếp để doanh nghiệp thích ứng.
Tại Vương quốc Anh, quy định sửa đổi mức dư lượng tối đa đối với hoạt chất Prosulfocarb (G/SPS/N/GBR/127) tập trung vào nhóm rau gia vị và hoa ăn được. Một số mặt hàng được nâng mức MRL từ 0,05 mg/kg lên tới 20 mg/kg, trong khi các nhóm thực phẩm khác vẫn duy trì ngưỡng thấp.
Đài Loan (Trung Quốc) cũng tiến hành sửa đổi lớn về giới hạn dư lượng thuốc bảo vệ thực vật (G/SPS/N/TPKM/656/Add.1), với phạm vi điều chỉnh lên tới 186 tổ hợp sản phẩm liên quan đến 39 hoạt chất. Quy định mở rộng áp dụng đối với nhiều nhóm nông sản như rau, trái cây, trà, cà phê, đồng thời tăng cường kiểm soát với các nhóm có nguy cơ cao.
Gia tăng kiểm soát đối với nông sản Việt Nam
Đáng chú ý, Ukraine đã ban hành Quyết định số 3898 (G/SPS/N/UKR/258/Add.1), sửa đổi danh mục thực phẩm và thức ăn chăn nuôi có nguồn gốc không phải động vật thuộc diện kiểm soát tăng cường.
Theo đó, mặt hàng sầu riêng của Việt Nam (tươi hoặc ướp lạnh) được đưa vào diện kiểm soát chặt, với chỉ tiêu kiểm tra là dư lượng thuốc bảo vệ thực vật bằng các phương pháp phân tích hiện đại.
Động thái này cho thấy xu hướng gia tăng kiểm soát kỹ thuật đối với nông sản nhập khẩu, đặc biệt là các sản phẩm có nguy cơ cao về an toàn thực phẩm.
Trước việc các quốc gia liên tục cập nhật và siết chặt quy định SPS, các doanh nghiệp xuất khẩu nông sản Việt Nam cần chủ động theo dõi, cập nhật thông tin và điều chỉnh quy trình sản xuất phù hợp.Việc tuân thủ các tiêu chuẩn về dư lượng, kiểm dịch và truy xuất nguồn gốc không chỉ là yêu cầu bắt buộc mà còn là yếu tố quyết định khả năng tiếp cận và duy trì thị trường xuất khẩu.
Bên cạnh đó, cần tăng cường ứng dụng công nghệ trong kiểm soát chất lượng, xây dựng vùng nguyên liệu đạt chuẩn và nâng cao năng lực kiểm nghiệm để đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế.
Việc siết chặt các quy định về an toàn thực phẩm và kiểm dịch động, thực vật là xu hướng tất yếu trong bối cảnh người tiêu dùng toàn cầu ngày càng quan tâm đến chất lượng và an toàn sản phẩm.
Điều này vừa tạo ra thách thức, vừa mở ra cơ hội để ngành nông nghiệp Việt Nam nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu và phát triển bền vững hơn trong chuỗi cung ứng toàn cầu.