Làm chủ công nghệ, phát triển sản phẩm chế biến sâu

Tại thôn Lộc Hà, xã Đông Anh, TP Hà Nội, mô hình sản suất đông trùng hạ thảo của HTX Nông nghiệp Dược liệu công nghệ cao KOVI đang trở thành điểm sáng trong phát triển dược liệu ứng dụng công nghệ cao.

Chia sẻ với Tạp chí Thương hiệu và Sản phảm, ông Ngô Quốc Hưng – Giám đốc HTX Nông nghiệp Dược liệu công nghệ cao KOVI cho biết, HTX thành lập vào năm 2020, bắt tay vào nghiên cứu nghề trồng nấm từ hơn 6 năm trước. Ngay từ những ngày đầu, nhận thấy tiềm năng của đông trùng hạ thảo, HTX tập trung nghiên cứu khoa học, chuyển giao và trao đổi công nghệ giữa Việt Nam với các nước như Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc, đồng thời tuyển chọn những chủng có hiệu lực tốt, sau đó nhân giống, trồng thử nghiệm và từng bước hoàn thiện quy trình trước khi đưa vào sản xuất công nghiệp.

Theo ông Hưng, việc phát triển các sản phẩm đông trùng hạ thảo chế biến sâu là bước chuyển lớn trong tư duy sản xuất của hợp tác xã. Thay vì chỉ cung cấp đông trùng hạ thảo ở dạng tươi, khô, đơn vị hướng tới khai thác sâu hơn giá trị của nguyên liệu, tạo ra những sản phẩm tiện dụng và có giá trị gia tăng cao hơn. Để hiện thực hóa định hướng này, HTX đầu tư hệ thống chiết xuất, cô cao chân không và các máy móc chuyên sâu để phục vụ nghiên cứu. Bước đi này đòi hỏi đơn vị phải dành thời gian nghiên cứu, tìm hiểu máy móc, quy trình và tích lũy kinh nghiệm trong thực tế sản xuất.

“Thời gian đầu, HTX gặp không ít khó khăn do chưa có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực chiết xuất và chế biến sâu. Đơn vị phải tìm hiểu, học hỏi từ các cơ sở chuyên môn trong và ngoài nước, đồng thời nhờ các chuyên gia có kinh nghiệm tư vấn và chuyển giao công nghệ từ Hàn Quốc, Nhật Bản hay Trung Quốc. Trong quá trình triển khai, việc thử nghiệm được thực hiện qua nhiều mẻ sản xuất. Có những mẻ đạt yêu cầu, cũng có những mẻ chưa thành công. Nhưng từ thực tế đó, HTX từng bước đúc rút kinh nghiệm, hoàn thiện quy trình và tiến tới làm chủ công nghệ chiết xuất" - ông Hưng bộc bạch.

Chia sẻ sâu về quy trình sản xuất cao tinh chất, ông Hưng cho biết: “Quy trình sản xuất này bắt đầu từ nguyên liệu đông trùng hạ thảo khô được đưa vào nồi chiết xuất tuần hoàn. Mỗi mẻ sử dụng khoảng 30 kg nguyên liệu khô, cho khoảng 600 lít dịch chiết. Dịch chiết sau đó được lọc trước khi chuyển sang hệ thống cô cao chân không. Trong môi trường chân không, dịch chiết có thể sôi ở khoảng 50-60 độ C, thấp hơn so với điều kiện thông thường giúp hạn chế tác động của nhiệt độ cao trong quá trình cô đặc, đồng thời giữ được mùi vị của sản phẩm, hạn chế tình trạng cháy, khét. Toàn bộ quá trình từ chiết xuất đến hoàn thiện sản phẩm mất khoảng 1 ngày rưỡi. Hệ thống máy móc được đơn vị đặt sản xuất trong nước, qua đó chủ động hơn trong quá trình đầu tư và vận hành công nghệ”.

Từ cao tinh chất đông trùng hạ thảo, HTX Nông nghiệp dược liệu công nghệ cao KOVI tiếp tục phát triển sản phẩm cao tinh chất mật ong đông trùng hạ thảo. Sự kết hợp này nhằm tạo thêm lựa chọn cho người tiêu dùng, đồng thời mở rộng danh mục sản phẩm chế biến sâu của hợp tác xã.

Không dừng lại ở những sản phẩm hiện có, HTX Nông nghiệp dược liệu công nghệ cao KOVI sẽ tiếp tục nghiên cứu, phát triển thêm các sản phẩm khác trong thời gian tới. Theo đó, việc ứng dụng công nghệ không chỉ giúp KOVI nâng giá trị nguyên liệu mà còn mở ra hướng đa dạng hóa sản phẩm, đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường.

Nâng giá trị OCOP, mở rộng thị trường số

Năm 2023, HTX Nông nghiệp Dược liệu công nghệ cao KOVI đã có 3 sản phẩm được đánh giá, phân hạng OCOP 4 sao, gồm Đông trùng hạ thảo khô, Đông trùng hạ thảo tươi và Đông trùng hạ thảo ký chủ nhộng tằm. Các sản phẩm được kiểm soát về hàm lượng dược chất, với Cordycepin duy trì trên 2 và Adenosine trên 1,5.

Mới đây, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Bùi Duy Cường ký Quyết định số 4325/QĐ-UBND về việc công nhận kết quả đánh giá, phân hạng và cấp Giấy chứng nhận sản phẩm OCOP thành phố Hà Nội năm 2026, đợt 1. Theo đó, Đông trùng hạ thảo khô và Đông trùng hạ thảo ký chủ nhộng tằm của KOVI tiếp tục được công nhận đạt OCOP 4 sao.

Ông Ngô Quốc Hưng - Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Dược liệu công nghệ cao KOVI cho biết, việc tham gia chương trình OCOP giúp đơn vị có thêm cơ sở khẳng định sản phẩm được sản xuất tại địa phương, đồng thời cho thấy quy trình sản xuất đáp ứng các yêu cầu về chất lượng và an toàn.

Theo ông Hưng, chứng nhận OCOP không chỉ là sự ghi nhận đối với sản phẩm mà còn tạo thêm cơ sở để doanh nghiệp giới thiệu sản phẩm đến người tiêu dùng. Từ nền tảng này, HTX sẽ tiếp tục đổi mới sản phẩm, đồng thời tìm kiếm những phương thức tiếp cận thị trường phù hợp với xu hướng tiêu dùng hiện nay.

Trong đó, môi trường số được hợp tác xã xác định là một kênh quan trọng để đưa sản phẩm đến gần hơn với khách hàng. Đơn vị đang đẩy mạnh bán hàng trực tuyến trên các nền tảng số, sử dụng mạng xã hội, quảng cáo trên Facebook, xây dựng các nội dung video giới thiệu sản phẩm, tổ chức các phiên livestream đồng hành cùng xã Đông Anh hưởng ứng chương trình số hóa cùng các chủ thể OCOP thành phố Hà Nội.

Việc chủ động cung cấp thông tin trên các nền tảng số giúp KOVI rút ngắn khoảng cách với người tiêu dùng. Thay vì phải tìm kiếm sản phẩm thông qua các cửa hàng hoặc hệ thống phân phối truyền thống, khách hàng có thể tìm hiểu thông tin, tiếp cận sản phẩm và đặt hàng ngay trên môi trường trực tuyến..

Bên cạnh đó, HTX Nông nghiệp Dược liệu công nghệ cao KOVI thường xuyên tham gia các hội chợ, sự kiện xúc tiến thương mại, trong đó có các hội chợ mùa Xuân, mùa Thu tại Trung tâm Triển lãm Việt Nam (VEC)  – Đông Anh (Hà Nội). Qua đó trực tiếp giới thiệu sản phẩm đông trùng hạ thảo đến người tiêu dùng, đồng thời tìm kiếm cơ hội kết nối với các đối tác, hệ thống phân phối.

Ngoài ra, HTX Nông nghiệp Dược liệu công nghệ cao KOVI định hướng bán trực tiếp sản phẩm từ nhà máy đến người dùng, hạn chế các khâu trung gian, qua đó hướng tới giảm giá thành và giúp nhiều khách hàng có thể tiếp cận sản phẩm với mức giá hợp lý.

Với hướng đi này, đông trùng hạ thảo công nghệ cao KOVI đang từng bước tạo dấu ấn trong hệ sinh thái OCOP Hà Nội từ việc chủ động phát triển sản phẩm dược liệu công nghệ cao và mở rộng kênh phân phối trên môi trường số. Qua đó cho thấy chương trình OCOP đang trở thành động lực để các chủ thể tiếp tục đổi mới công nghệ, nâng chất lượng, gia tăng giá trị và phát triển thêm sản phẩm mới.