Ba trẻ em tại Đà Nẵng nguy kịch nghi do ngộ độc botulinum sau khi ăn cá ủ chua
Ngày 9/3, Bệnh viện Đa khoa khu vực miền núi phía Bắc Quảng Nam (Đà Nẵng) cho biết đang điều trị và hồi sức tích cực cho một chùm ca bệnh nghi ngộ độc thực phẩm nghiêm trọng do độc tố Botulinum. Cả 3 bệnh nhân đều là trẻ em trong cùng một gia đình.
Diễn biến vụ việc và tình trạng bệnh nhân
Theo thông tin từ bệnh viện, sáng ngày 7/3, gia đình gồm 6 người tại thôn 8, xã Phước Năng, TP. Đà Nẵng đã cùng ăn món cá ủ chua – một món ăn truyền thống địa phương. Đến khoảng 18 giờ cùng ngày, 3 trẻ em trong gia đình bắt đầu xuất hiện các triệu chứng cấp tính như đau bụng dữ dội, nôn mửa và mệt mỏi kéo dài.
Sáng 8/3, các bệnh nhân được đưa đến Trung tâm Y tế khu vực Phước Sơn cấp cứu, sau đó nhanh chóng chuyển tuyến đến Bệnh viện Đa khoa khu vực miền núi phía Bắc Quảng Nam (Đà Nẵng). Danh tính các bệnh nhân được xác định là:
Em H.N.T (15 tuổi): Nhập viện trong tình trạng nặng nhất, hôn mê sâu (GCS 6 điểm), đồng tử giãn, suy hô hấp nặng, huyết áp tụt chỉ còn 70/40 mmHg.
Em H.Q.B (11 tuổi) và H.Q.N (7 tuổi): Xuất hiện tình trạng ngủ gà, sụp mi, yếu cơ tứ chi và suy hô hấp cấp độ 2.
Trước tình trạng nguy kịch của bệnh nhân 15 tuổi, các bác sĩ đã lập tức đặt nội khí quản, cho thở máy và tiến hành hội chẩn khẩn cấp với chuyên gia từ Bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM). Bệnh nhân được chỉ định thay huyết tương bằng dịch thay thế Albumin 5% liên tục trong nhiều giờ. Đến sáng 9/3, em T. vẫn đang được theo dõi sát sao trong tình trạng hôn mê và phải phụ thuộc hoàn toàn vào máy thở.
Đối với hai bệnh nhi còn lại, sau khi được sơ cứu và ổn định tình trạng bước đầu, bệnh viện đã hướng dẫn chuyển tuyến đến Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng để tiếp tục điều trị chuyên sâu. Trong đó, em H.Q.B cũng đã phải can thiệp đặt nội khí quản và thở máy do diễn biến suy hô hấp phức tạp.
Cảnh báo về độc tố "tử thần" trong món cá muối chua
Các bác sĩ nhận định, nguyên nhân gây bệnh được nghi ngờ do độc tố Botulinum có trong món cá ủ chua. Đây là một loại độc tố thần kinh cực mạnh, thường sinh sôi trong môi trường yếm khí (kín khí) như các hũ thực phẩm muối, ủ không đảm bảo quy trình.
Botulinum có khả năng gây liệt cơ nhanh chóng, dẫn đến suy hô hấp và tử vong nếu không được xử trí kịp thời. Đáng chú ý, thuốc giải độc Botulinum hiện nay rất khan hiếm, thường phải nhập khẩu với số lượng hạn chế và có giá thành rất cao.
Món cá muối chua (thường làm từ cá chép, muối, cơm nguội hoặc bột ngô) là món ăn tập quán của người dân tộc Giẻ Triêng. Tuy nhiên, việc ủ kín trong hũ khoảng 7 ngày nếu không kiểm soát tốt độ pH và vệ sinh sẽ tạo điều kiện lý tưởng cho vi khuẩn Clostridium botulinum phát triển. Thực tế, vào tháng 3/2023, khu vực này cũng từng ghi nhận 10 người ngộ độc tương tự, buộc các chuyên gia từ TP.HCM phải vận chuyển thuốc giải cấp tốc để cứu chữa.
Khuyến cáo từ ngành y tế
Hiện Bệnh viện đã báo cáo vụ việc lên Sở Y tế TP. Đà Nẵng và các cơ quan chức năng để phối hợp xử lý. Ngành y tế địa phương một lần nữa đưa ra khuyến cáo khẩn thiết:
Thận trọng với thực phẩm lên men: Người dân cần hạn chế hoặc tuyệt đối tuân thủ quy trình an toàn khi chế biến các món ủ chua, lên men truyền thống.
Vệ sinh an toàn thực phẩm: Không sử dụng các loại thực phẩm lạ, nấm rừng, hoặc các sản phẩm có dấu hiệu ôi thiu, biến mùi, hỏng hóc.
Cấp cứu kịp thời: Khi có các dấu hiệu đau bụng, nôn mửa, yếu cơ hoặc nhìn mờ sau khi ăn thực phẩm nghi ngờ, cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được chẩn đoán và điều trị.