Trái cây đồng loạt vào vụ, giá giảm sâu khi sức tiêu thụ chậm
Thị trường trái cây tại thành phố đang chứng kiến đợt giảm giá mạnh chưa từng có do nguồn cung vào vụ thu hoạch rộ. Tuy nhiên, sức mua yếu cùng những rào cản xuất khẩu khiến tiêu thụ nội địa gặp khó. Việc chuyển hướng sang chế biến sâu là giải pháp cấp thiết.
Nguồn cung tăng vọt khiến sức tiêu thụ giảm mạnh
Dạo quanh các khu vực chợ truyền thống trên địa bàn thành phố như Tân Định, Bà Chiểu, Thị Nghè, Thạch Đà, Bàn Cờ hay An Nhơn, không khó để nhận ra bức tranh thị trường đang mang một gam màu khá ảm đạm. Hàng hóa dồi dào tràn ngập các sạp hàng nhưng mức giá lại liên tục lao dốc vô cùng mạnh mẽ so với cùng kỳ của năm ngoái. Mặt hàng xoài cát Cao Lãnh hiện tại chỉ còn khoảng hai mươi lăm đến ba mươi ngàn đồng một ký. Thanh long bán trên các xe đẩy rơi vào mức mười lăm đến ba mươi ngàn đồng, thấp hơn bốn mươi phần trăm so với thời điểm năm ngoái.
Sầu riêng Ri6, mận hậu hay vải thiều cũng đồng loạt hạ nhiệt. Đáng chú ý, mặt hàng măng cụt rớt xuống sáu mươi ngàn đồng, giảm sâu so với mức tám mươi ngàn đồng của năm trước. Kinh doanh trong bối cảnh giá cả liên tục đi xuống, anh Trần Văn Hoan, một tiểu thương tại phường Bình Trưng, cho biết chôm chôm Thái hiện bán khoảng ba mươi lăm ngàn đồng. Anh chia sẻ giá giảm do thị trường tiêu thụ chậm, lượng hàng xuất ra Bắc kém, nhiều loại vào chính vụ khiến nguồn cung tăng rất mạnh. Anh nhấn mạnh sức mua năm nay giảm rất nhiều, người dân thắt chặt chi tiêu nên dù giảm giá lượng khách vẫn không hề tăng.
Cùng chung nỗi lo lắng này, bà Lê Thị Hoài, tiểu thương bán trái cây tại chợ Đo Đạc thuộc phường An Khánh, cho biết bơ 034 đang rơi vào tình trạng giá thấp nhưng rất khó tiêu thụ. Bà bộc bạch rằng đầu vụ bơ còn bán được hơn năm mươi ngàn đồng nhưng hiện nay chỉ còn khoảng ba mươi ngàn đồng một ký. Theo bà, nguyên nhân chủ yếu là diện tích trồng mở rộng khiến sản lượng tăng lên đáng kể, trong khi nhu cầu tiêu dùng không tăng tương ứng. Bà chia sẻ nhiều người nghĩ giá giảm thì khách sẽ mua nhiều hơn, nhưng thực tế dù giá thấp lượng hàng bán ra vẫn giảm khoảng ba mươi phần trăm.
Tình trạng ế ẩm tương tự cũng diễn ra tại khu vực chợ An Nhơn. Bà Lê Hoàng Phương, một tiểu thương bán trái cây, cho biết lượng hàng nhập về dồi dào hơn hẳn so với trước, nhưng sức mua vẫn rất chậm. Bà ngậm ngùi nói giá giảm sâu nhưng bán không chạy như kỳ vọng, nhiều ngày hàng tồn phải hạ giá thêm để kéo khách. Trong khi đó, người tiêu dùng lại cảm thấy đây là cơ hội mua sắm tốt. Chị Trần Thị Hiếu tại phường An Hội Tây cho biết đợt này trái cây rẻ hơn, bán ở nhiều nơi nên gia đình mua nhiều hơn, nhất là cam quýt vì dễ bảo quản trong thời tiết nắng nóng.
Chế biến sâu giải quyết bài toán tiêu thụ nông sản
Không chỉ diễn ra tại các chợ truyền thống nhỏ lẻ, lượng hàng hóa khổng lồ đổ về những khu vực giao thương sỉ đầu mối cũng đang liên tục duy trì ở mức vô cùng cao. Ông Nguyễn Bình Phương, Giám đốc Bộ phận Kinh doanh Công ty Cổ phần Quản lý và Kinh doanh chợ Nông sản Thủ Đức, cho biết mỗi ngày toàn chợ tiếp nhận khoảng hai ngàn ba trăm tấn hàng hóa, trong đó riêng lượng trái cây chiếm khoảng sáu trăm tấn. Tại đây, giá bưởi da xanh khoảng hai mươi lăm ngàn đồng, sầu riêng Ri6 ba mươi lăm ngàn đồng, dưa hấu mười hai ngàn đồng một ký. Nguồn cung quá lớn khiến giá giảm rất mạnh.
Lý giải chi tiết nguyên nhân giá trái cây sụt giảm trên diện rộng, ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, cho biết từ đầu năm đến nay điều kiện thời tiết tại các vùng trồng trọng điểm miền Tây, Đông Nam bộ vô cùng thuận lợi. Việc kiểm soát thật sự tốt tình trạng xâm nhập mặn đã giúp năng suất nhiều loại cây ăn trái đạt mức rất cao. Ông nhận định các loại trái cây như cam sành, dưa hấu, thanh long, xoài đồng loạt bước vào vụ thu hoạch rộ, khiến nguồn cung trên thị trường gia tăng mạnh mẽ và trực tiếp kéo giá bán đi xuống.
Bên cạnh yếu tố mùa vụ, hoạt động xuất khẩu cũng đang phải đối mặt với rất nhiều thách thức lớn khi các thị trường nhập khẩu ngày càng siết chặt những tiêu chuẩn khắt khe về mặt chất lượng và truy xuất nguồn gốc. Đáng chú ý, bắt đầu từ ngày mùng một tháng sáu năm hai ngàn không trăm hai mươi sáu, Tổng cục Hải quan Trung Quốc sẽ áp dụng Lệnh hai trăm tám mươi về đăng ký quản lý doanh nghiệp sản xuất thực phẩm. Quy định mới này buộc doanh nghiệp rà soát lại hồ sơ, mã số đăng ký. Việc xuất khẩu gặp thêm nhiều rào cản khiến một phần sản lượng bị dồn ứ lại thị trường nội địa.
Theo ông Đặng Phúc Nguyên, trong bối cảnh sản lượng trái cây ngày càng to lớn như hiện nay, toàn bộ ngành rau quả nước nhà cần nhanh chóng đẩy mạnh khâu chế biến sâu để có thể chủ động giảm bớt sự phụ thuộc vào thị trường tiêu thụ tươi truyền thống vô cùng rủi ro. Ông nhấn mạnh việc chế biến sâu chính là một hướng đi hết sức cần thiết nhằm giải tỏa ngay áp lực tiêu thụ trong thời gian rất ngắn mỗi khi vụ mùa thu hoạch đạt đỉnh. Với những công nghệ sản xuất tối tân hiện nay, nhiều sản phẩm chế biến hoàn toàn vẫn giữ được nguyên vẹn chất lượng ban đầu, đồng thời kéo dài thời gian bảo quản cực kỳ tốt.