Tái khởi động siêu dự án trị giá 95.000 tỷ đồng sau hơn một thập kỷ 'đắp chiếu'
Trung Quốc đang khởi động lại hàng loạt dự án chuyển than thành khí, trong bối cảnh lo ngại về an ninh năng lượng gia tăng do căng thẳng địa chính trị và gián đoạn nguồn cung toàn cầu.
Một dự án chuyển đổi than sang khí quy mô lớn tại Trung Quốc, từng “đắp chiếu” hơn một thập kỷ, dự kiến sẽ đi vào vận hành trong năm nay. Đây là một phần trong làn sóng đầu tư mới nhằm giúp Bắc Kinh giảm thiểu rủi ro nguồn cung nhiên liệu trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị leo thang.
Tập đoàn điện lực China Datang đã khởi động lại công tác xây dựng tại thành phố Fuxin, thuộc khu vực Đông Bắc, từ mùa thu năm ngoái. Theo Giám đốc dự án, doanh nghiệp đặt mục tiêu đưa nhà máy vào vận hành từ tháng 10 - đánh dấu sự trở lại của một ngành công nghiệp từng bị gạt ra bên lề vì lo ngại ô nhiễm và rủi ro tài chính.
Chính phủ Trung Quốc đang tìm cách tận dụng nguồn than nội địa giá rẻ nhằm giảm phụ thuộc vào nhập khẩu khí đốt tự nhiên. Nhu cầu này trở nên cấp thiết hơn trong thập kỷ qua, khi các lệnh trừng phạt và xu hướng bảo hộ làm gián đoạn dòng chảy năng lượng toàn cầu. Áp lực càng gia tăng trong những tuần gần đây, sau khi xung đột với Iran làm đảo lộn nguồn cung từ các nhà xuất khẩu khí lớn tại Trung Đông.
Dự án trị giá 25 tỷ nhân dân tệ (khoảng 96.500 tỷ đồng) được khởi công từ năm 2011, nhưng bị tạm dừng vào năm 2014 do kết hợp nhiều yếu tố như khó khăn kỹ thuật, hậu cần, lo ngại môi trường và điều kiện thị trường không thuận lợi.
Ngành công nghiệp “hồi sinh”
Lĩnh vực than khí đang lấy lại động lực nhờ tình trạng dư thừa than trong nước và giá khí đốt tăng cao. Ngoài China Datang, các nhà đầu tư lớn còn có 2 tập đoàn khai thác than hàng đầu là China Energy Investment và China National Coal Group, cùng nhiều “ông lớn” dầu khí như Sinopec Group và China National Offshore Oil.
Hiện Trung Quốc có 13 dự án mới đang được xây dựng hoặc lên kế hoạch. Dù mỗi nhà máy có thể mất tới 5 năm để hoàn thiện, tổng công suất tiềm năng có thể nâng sản lượng khí tổng hợp lên gần gấp 7 lần, đạt hơn 52 tỷ m3/năm - tương đương khoảng 12% nguồn cung quốc gia, theo ước tính của hãng tư vấn OilChem.
Nhà phân tích Wang Haohao của OilChem cho biết: “Trung Quốc đã lên kế hoạch cho các dự án dựa trên than từ trước khi xung đột Trung Đông nổ ra. Hiệu quả tài chính cải thiện đang thúc đẩy các nhà đầu tư đẩy nhanh tiến độ”.
Tuy vậy, khoảng cách nguồn cung vẫn còn lớn. Các dự án trong nước, bao gồm Fuxin, dự kiến chỉ cung cấp khoảng 12 tỷ m3 vào cuối năm nay. Trong khi đó, Qatar - nguồn cung khí lớn nhất của Trung Quốc tại Trung Đông - đã xuất khẩu tới 28 tỷ m3 trong năm 2025.
