Những ngày qua, giá nhiều loại rau xanh tại TPHCM tiếp tục tăng mạnh. Tại các chợ dân sinh, nhiều loại rau ăn lá và rau gia vị ghi nhận mức giá cao hơn đáng kể so với thời điểm cuối tuần trước. Tại chợ Hiệp Bình (TPHCM), giá ngò rí tăng từ 100.000 đồng/kg lên 120.000 đồng/kg, cải ngọt từ khoảng 45.000 đồng lên 60.000 đồng/kg, cải xanh từ 55.000 đồng lên 70.000 đồng/kg. Củ hành tím cũng tăng 10.000 đồng/kg, lên 80.000 đồng/kg.

Chị Nguyễn Thị Mùi, ngụ phường Thuận An (TPHCM), cho biết giá rau củ tăng khiến chi phí đi chợ hằng ngày của gia đình tăng rõ rệt. Sáng 8/10, chị mua 2 quả cà chua, một bó rau tần ô khoảng nửa kg và một quả bí xanh nhỏ với giá 70.000 đồng. Theo chị Mùi, trước đây khi mua rau củ, người bán thường cho thêm một ít rau nêm như hành lá, ngò rí, rau ôm hay ngò gai. Tuy nhiên, hiện nay người bán không còn tặng kèm những loại rau này. “Giá rau mùi, rau nêm tăng cao nên người bán rau không tặng kèm nữa mà tính tiền luôn”, chị Mùi cho biết.

Trong khi giá rau tăng mạnh, một số loại thịt heo lại có xu hướng giảm. Theo chị Mùi, một kg chân giò heo hiện có giá khoảng 105.000 đồng, trong khi nửa kg ba rọi có giá 80.000 đồng, tương đương 160.000 đồng/kg. Như vậy, một số loại rau gia vị và rau ăn lá hiện đã có giá ngang, thậm chí không thấp hơn quá nhiều so với một số loại thịt heo.

Tình trạng này cũng diễn ra tại các chợ đầu mối. Đại diện chợ đầu mối nông sản thực phẩm Thủ Đức cho biết sức mua đối với nhiều mặt hàng như bầu, bí ngòi, bông cải xanh, cải bó xôi, củ cải trắng... tăng trong những ngày qua. Tuy nhiên, thời tiết thất thường khiến lượng rau củ đưa về chợ giảm, kéo giá nhiều mặt hàng tăng thêm 2.000-10.000 đồng/kg.

So với khoảng 10 ngày trước, cải ngọt tăng khoảng 13.000 đồng/kg, cải xanh tăng 20.000 đồng/kg. Ngò rí tại chợ đầu mối có thời điểm lên 70.000-80.000 đồng/kg. Một số loại rau củ khác cũng đang duy trì mức giá cao, như bầu, dưa leo, mướp khoảng 18.000-20.000 đồng/kg và bí đao 14.000-15.000 đồng/kg.

Chia sẻ với Dân trí, bà Lương Thị Yến Vân, Giám đốc HTX Vườn Nhà Đà Lạt (tỉnh Lâm Đồng), cho biết thời tiết mưa nhiều, ít nắng khiến rau sinh trưởng kém, sản lượng giảm mạnh. HTX hiện không có đủ rau để giao cho khách hàng.

Với một số loại rau chủ lực, sản lượng hiện chỉ còn khoảng 25% so với bình thường. Nhiều loại rau ăn lá như cải bó xôi, xà lách, bầu, bí... cũng tăng giá đáng kể. Riêng cải bó xôi có thời điểm người tiêu dùng rất khó tìm mua. Giá loại rau này tại vườn tăng từ 25.000 đồng/kg lên 35.000 đồng/kg.

Tại HTX Rau an toàn Hải Nông (TPHCM), tình trạng thiếu hàng cũng diễn ra khi một số loại rau tăng giá 50-60%, thậm chí cao hơn nhưng nguồn cung vẫn không đủ đáp ứng nhu cầu. Cải xanh trước đây có giá 15.000-18.000 đồng/kg, nay tăng lên 45.000-50.000 đồng/kg. Xà lách lên khoảng 60.000 đồng/kg, trong khi ngò rí tại vườn đã có giá 70.000 đồng/kg, chưa tính hao hụt và hư hỏng trong quá trình vận chuyển.

Nghịch lý của thị trường rau hiện nay là người tiêu dùng phải mua với giá cao nhưng người sản xuất chưa chắc được hưởng lợi tương ứng. HTX Hải Nông hiện chỉ còn cung ứng khoảng 2 tấn rau mỗi ngày ra thị trường. “Giá rau cao nhưng người sản xuất cũng gặp rất nhiều khó khăn. Chúng tôi phải chịu rủi ro về thời tiết, sản lượng, chất lượng rau, giá phân bón, nhân công và chi phí vận chuyển”, ông Hải nói.

Theo ông Hải, trong điều kiện bình thường, rau thường hao hụt khoảng 5-6% sau thu hoạch, chủ yếu do mất nước và hư hỏng. Tuy nhiên, trong thời tiết mưa kéo dài, tỷ lệ hao hụt có thể tăng lên 15-20%. Nguồn cung thiếu cũng khiến nông dân và HTX phải thu hoạch rau sớm để đáp ứng đơn hàng. Một số loại rau trước đây cần khoảng 20 ngày mới thu hoạch thì nay có khi chỉ 16-17 ngày đã phải cắt.

Việc thu hoạch non khiến sản lượng thấp hơn, chất lượng không đồng đều và tiếp tục làm tỷ lệ hao hụt tăng. Theo ông Hải, việc giá bán lẻ cao hơn giá chợ đầu mối 1,5-2 lần là điều thường thấy do tiểu thương phải tính thêm nhiều khoản chi phí. Tuy nhiên, các HTX đã ký hợp đồng cung cấp với doanh nghiệp thường phải duy trì mức giá ổn định.

Do ký hợp đồng giá cố định với đối tác, siêu thị từ đầu tuần, khi giá thị trường tăng mạnh vào cuối tuần, HTX có thể phải đi mua bù để giao hàng hoặc chấp nhận bán chịu lỗ. Trong điều kiện thời tiết bình thường, giá rau tại vườn khoảng 6.000-10.000 đồng/kg có thể giúp người sản xuất đạt lợi nhuận khoảng 20%. Tuy nhiên, khi thời tiết bất lợi, cả chi phí sản xuất và tỷ lệ hao hụt cùng tăng, giá rau trên thị trường tăng không đồng nghĩa lợi nhuận của người trồng cũng tăng tương ứng.

Các HTX cung cấp rau dự báo nguồn cung có thể tiếp tục chịu ảnh hưởng trong tháng 10 và một phần tháng 11, thời điểm thường xuất hiện thêm các đợt mưa lớn dịp cuối năm. Vì vậy, giá rau củ được dự báo còn duy trì ở mức cao trong thời gian tới.