Theo Báo Cao Bằng, những năm gần đây, nghề nuôi ong không chỉ góp phần khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên bản địa mà còn trở thành sinh kế mang lại thu nhập ổn định cho nhiều hộ dân. Hiện toàn tỉnh có hơn 300 hộ nuôi ong với quy mô từ 20 - 300 đàn, sản lượng mật thu hoạch mỗi năm đạt trên 900.000 lít. Bên cạnh giá trị kinh tế, nghề nuôi ong còn góp phần hỗ trợ quá trình thụ phấn tự nhiên cho cây trồng, nâng cao năng suất nông nghiệp, giữ gìn hệ sinh thái và đa dạng sinh học trên địa bàn.

Từ khoảng tháng 3-6 hằng năm là thời điểm bước vào mùa khai thác mật ong chính. Đây cũng là lúc núi rừng vào mùa cây cối phát triển mạnh, tạo nguồn hoa tự nhiên phong phú cho đàn ong hút mật. Hệ thực vật tự nhiên đa dạng đã tạo nên hương vị riêng cho mật ong Cao Bằng - thơm dịu, màu vàng óng và có vị ngọt thanh tự nhiên khó trộn lẫn, tạo dựng ưu thế cạnh tranh độc đáo trên thị trường.

Xét về chi phí sản xuất, nghề nuôi ong lấy mật không đòi hỏi vốn thức ăn quá lớn bởi nguồn dinh dưỡng của đàn ong chủ yếu đến từ hoa rừng tự nhiên và các vùng cây ăn quả. Vào mùa hoa nở rộ, người nuôi linh hoạt di chuyển đàn ong đến những khu vực rừng có nguồn hoa dồi dào để bảo đảm sản lượng khai thác. Tuy chi phí đầu tư thấp, nhưng nghề này yêu cầu cao ở sự tỉ mỉ, chăm chỉ và kinh nghiệm dày dặn trong việc theo dõi thời tiết cũng như phán đoán chu kỳ hoa nở phù hợp.

Sự chuyển dịch trong tư duy quản trị và sản xuất bài bản được thể hiện rõ nét qua mô hình kinh tế tập thể tại cơ sở. Ông Lý Văn Thư, Giám đốc Hợp tác xã Mật ong rừng tự nhiên Hoàng Tung, phường Thục Phán chia sẻ: "Với phương pháp nuôi gần gũi với môi trường rừng tự nhiên, sản phẩm mật ong của hợp tác xã có hương vị thơm ngon đặc trưng, màu sắc vàng óng và giá trị dinh dưỡng cao. Mật được thu hoạch, bảo quản theo quy trình sản xuất an toàn nên sản lượng và chất lượng không ngừng được nâng lên. Hợp tác xã chú trọng chăm sóc đàn ong theo hướng tự nhiên, lựa chọn những khu vực có nguồn hoa sạch để bảo đảm chất lượng mật ổn định. Nhờ đó, sản phẩm ngày càng được nhiều người tiêu dùng biết đến và tin tưởng, góp phần nâng cao giá trị mật ong địa phương, tạo thu nhập ổn định cho các thành viên hợp tác xã".

Để định vị và nâng tầm thương hiệu lâu dài, tỉnh đã đẩy mạnh hỗ trợ các hợp tác xã, hộ nuôi ong tham gia chương trình OCOP, ứng dụng khoa học kỹ thuật, xây dựng nhãn hiệu và quảng bá bài bản. Từ quy mô sản xuất nhỏ lẻ trước đây, nhiều đơn vị đã chủ động chuyển sang hướng liên kết chuỗi giá trị, chú trọng chỉn chu từ bao bì, tem truy xuất nguồn gốc đến tiêu chuẩn an toàn. Đồng thời, công tác xúc tiến thương mại được mở rộng qua việc kết nối với khối doanh nghiệp, hệ thống cửa hàng, siêu thị và sàn thương mại điện tử, đưa mật ong Cao Bằng từng bước khẳng định vị thế vững chắc trên thị trường.

Sự chuyển biến tích cực trong tư duy chất lượng và quản trị thương hiệu đã tạo được dấu ấn sâu sắc, lan tỏa niềm tin đến với khách hàng. Chị Đỗ Vân Trang, du khách đến từ tỉnh Phú Thọ chia sẻ: "Mật ong rừng Cao Bằng là một sản phẩm địa phương rất đáng để phát triển thương hiệu. Chất lượng mật khá tốt, vị thanh và dễ dùng. Điều quan trọng là sản phẩm mang tính tự nhiên, gắn với môi trường sinh thái và bản sắc địa phương nên tạo được sự khác biệt so với nhiều loại mật ong trên thị trường hiện nay".

Trong hành trình xây dựng thương hiệu, chứng nhận OCOP đang trở thành “tấm vé” thông hành quan trọng giúp sản phẩm địa phương nâng cao sức cạnh tranh và tạo dựng niềm tin với người tiêu dùng. Không chỉ đơn thuần là chứng nhận chất lượng, OCOP còn cho thấy sự chuyển biến mạnh mẽ trong tư duy sản xuất - từ cách làm nhỏ lẻ sang hướng chuyên nghiệp, chú trọng tiêu chuẩn, truy xuất nguồn gốc và hình ảnh sản phẩm. Chính điều đó đã đưa mật ong Cao Bằng đến gần hơn với thị trường và để lại ấn tượng tốt đẹp với du khách. “Điều khiến tôi ấn tượng hơn cả là nhiều sản phẩm mật ong hiện nay đã đạt chứng nhận OCOP. Khi lựa chọn những sản phẩm như thế này, tôi cảm thấy yên tâm hơn rất nhiều và sẵn sàng mua về làm quà bởi nó mang đậm dấu ấn đặc sản của Cao Bằng”, chị Vân Trang chia sẻ thêm.