Giá xăng RON 95 vượt mốc 30.000 đồng/lít
Trong kỳ điều hành tối ngày 19/3/2026, giá xăng dầu trong nước đã được điều chỉnh tăng mạnh sau hai phiên giữ nguyên. Với mức tăng dao động từ 3.520 đến gần 9.000 đồng/lít, giá nhiên liệu đã chạm ngưỡng cao nhất trong lịch sử, đặt ra thách thức lớn cho công tác điều hành vĩ mô và đảm bảo an sinh xã hội.
Thị trường xăng dầu xác lập mặt bằng giá mới
Sau khi liên Bộ Công Thương - Tài chính công bố quyết định điều chỉnh, áp dụng từ 23h ngày 19/3, thị trường năng lượng trong nước đã chứng kiến một đợt biến động mạnh về giá. Cụ thể:
Xăng RON 95-III: Tăng 5.115 đồng, lên mức 30.690 đồng/lít.
Xăng E5 RON 92: Tăng 4.673 đồng, lên mức 27.177 đồng/lít.
Dầu Diesel 0.05S: Tăng 6.395 đồng, lên mức 33.420 đồng/lít.
Dầu hỏa: Tăng mạnh nhất với 8.994 đồng, lên mức 35.926 đồng/lít.
Dầu Mazut 180CST 3.5S: Tăng 3.528 đồng, lên mức 22.189 đồng/kg.
Nguyên nhân chính dẫn đến đợt tăng giá "sốc" này là do những bất ổn địa chính trị tại Trung Đông và xung đột Nga - Ukraine kéo dài. Việc Iran kiểm soát eo biển Hormuz cùng các cuộc tấn công vào cơ sở năng lượng đã đẩy giá dầu thô thế giới vượt mốc 100 USD/thùng, kéo theo giá thành phẩm xăng dầu quốc tế tăng từ 13% đến gần 30% chỉ trong một tuần.
Vai trò "lá chắn" của Quỹ bình ổn giá xăng dầu
Để giảm bớt áp lực lên túi tiền người dân và chi phí sản xuất của doanh nghiệp, cơ quan điều hành đã tiếp tục chi mạnh Quỹ bình ổn giá (BOG). Trong kỳ này, mức chi sử dụng Quỹ được duy trì từ 3.000 - 4.000 đồng/lít (kg) tùy loại mặt hàng.
Theo tính toán của Bộ Công Thương, nếu không có sự can thiệp của Quỹ BOG, giá xăng RON 95 có thể đã chạm mốc 33.690 đồng/lít và dầu hỏa tiệm cận ngưỡng 39.000 đồng/lít. Đây là kỳ điều hành thứ 6 liên tiếp Quỹ BOG được "kích hoạt" để hạ nhiệt đà tăng của nhiên liệu.
Tuy nhiên, áp lực đang đè nặng lên công cụ tài chính này. Tính đến hết quý III/2025, tổng số dư Quỹ BOG của 27 thương nhân đầu mối đạt hơn 5.617 tỷ đồng. Nhưng sau các đợt chi liên tục từ đầu tháng 3/2026, số dư hiện chỉ còn khoảng 2.600 tỷ đồng. Với cường độ xả quỹ như hiện nay, nguồn lực này dự kiến chỉ đủ duy trì trong khoảng 15 ngày tới.
Kịch bản ứng phó và đảm bảo an ninh năng lượng
Trước nguy cơ Quỹ BOG cạn kiệt, ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cho biết, liên Bộ đã tính tới phương án đề xuất sử dụng khoản ứng trước kinh phí dự phòng để tiếp tục bình ổn giá trong trường hợp thị trường thế giới diễn biến tiêu cực.
Bên cạnh đó, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính về việc "dứt khoát không để thiếu xăng dầu", các giải pháp chiến lược đang được triển khai quyết liệt:
Củng cố trụ cột dự trữ: Nâng cao năng lực dự trữ quốc gia và dự trữ thương mại. Các doanh nghiệp đầu mối bắt buộc duy trì dự trữ tối thiểu 20 ngày cung ứng.
Công cụ tài khóa: Nghiên cứu rà soát, giảm các loại thuế, phí và lệ phí liên quan đến xăng dầu (như thuế Bảo vệ môi trường) để hỗ trợ nền kinh tế trước ngày 20/3.
Chủ động nguồn cung: Đảm bảo nguồn dầu thô cho sản xuất trong nước và linh hoạt tìm kiếm nguồn hàng quốc tế để ứng phó với hai kịch bản chiến sự (ngắn hạn dưới 4 tuần và kéo dài trên 4 tuần).
Việc điều hành giá xăng dầu hiện nay không chỉ là câu chuyện con số, mà là bài toán hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân. Với tinh thần lấy đời sống người dân làm trụ cột, Chính phủ đang nỗ lực tối đa để hạn chế các "cú sốc" giá, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đầy biến động.