Vụ xả súng nghiêm trọng xảy ra ngày 7/8 đã một lần nữa làm dấy lên những lo ngại sâu sắc về tình trạng quản lý vũ khí tại Xứ sở Chùa Vàng. Một nam sinh tại tỉnh Nonthaburi đã dùng súng sát hại ông bà nội, trước khi di chuyển đến trường Debsirin Nonthaburi ở khu vực gần thủ đô Bangkok để tiếp tục xả súng khiến 6 người khác thiệt mạng. 

Nghi phạm cũng đã tử vong ngay tại hiện trường. Cơ quan chức năng xác định hung khí được sử dụng trong vụ án thuộc sở hữu hợp pháp của người ông.

Ngay sau sự việc, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul đã chỉ đạo lực lượng chức năng địa phương thắt chặt công tác kiểm soát vũ khí và áp dụng ngay các biện pháp pháp lý đối với những trường hợp mang súng đến nơi công cộng.

Đứng trước thảm kịch, người đứng đầu chính phủ Thái Lan nhấn mạnh cả người dân thường lẫn lực lượng chức năng khi ngoài giờ làm việc đều không được phép mang vũ khí ra khỏi nhà hay xuất hiện tại các khu vực công cộng, đồng thời khẳng định quốc gia này không thể tiếp tục để tình trạng tương tự diễn ra.

Tuyên bố của Thủ tướng Anutin được đưa ra trong bối cảnh Thái Lan đang là quốc gia có tỷ lệ sở hữu súng cao nhất trong khối ASEAN. Theo dữ liệu từ dự án nghiên cứu độc lập Khảo sát Vũ khí Nhỏ (SAS) thuộc Viện Nghiên cứu Quốc tế và Phát triển tại Geneva (Thụy Sĩ) công bố năm 2017, người dân quốc gia này nắm giữ hơn 10,3 triệu khẩu súng. Trong đó, khoảng 6,2 triệu khẩu được đăng ký hợp pháp, còn lại hơn 4,1 triệu khẩu là trôi nổi bất hợp pháp.

Tổ chức này hiện chưa cập nhật dữ liệu mới cho năm 2026 và cũng lưu ý đây là con số ước tính tổng hợp từ thông tin chính phủ, khảo sát chuyên gia chứ không phải số liệu kiểm kê tuyệt đối do tính chất phức tạp của các loại súng không đăng ký.

Trang thống kê World Population Review cũng trích dẫn lại dữ liệu từ SAS và ghi nhận tỷ lệ sở hữu súng ở Thái Lan đạt mức 15,1 khẩu trên 100 dân. Do một cá nhân có thể sở hữu cùng lúc nhiều khẩu súng, con số này không đồng nghĩa với việc 15,1% dân số nắm giữ vũ khí.

Tuy nhiên, tỷ lệ này vẫn cao gấp hơn 3 lần so với Campuchia (4,5 khẩu/100 dân). Trong cùng bộ dữ liệu, chỉ số này ở Philippines là 3,6; Lào là 3,0; Myanmar đạt 1,6; Brunei là 1,4; Malaysia ở mức 0,7; trong khi Đông Timor và Singapore cùng ghi nhận mức thấp nhất với 0,3 khẩu trên 100 dân.

Thực tế, vấn đề thắt chặt quản lý súng đạn không phải là điều mới đối với Thủ tướng Anutin. Khi còn đảm nhiệm vị trí Bộ trưởng Nội vụ, ông từng đệ trình nhiều đề xuất pháp lý nhằm kiểm soát vũ khí, bao gồm việc tạm dừng cấp phép sở hữu mới cũng như thắt chặt hoạt động nhập khẩu. Mặc dù vậy, công tác thi hành các quy định pháp luật về súng đạn tại Thái Lan trong thời gian qua vẫn chưa thực sự được triển khai quyết liệt.

Nhìn nhận về những tổn thất sau các vụ thảm sát, Thủ tướng Anutin chia sẻ rằng hậu quả không chỉ dừng lại ở số lượng người thiệt mạng hay bị thương. Các vụ việc nghiêm trọng đã tước đi trụ cột gia đình, người thân của nhiều nạn nhân, đồng thời để lại những vết thương tâm lý nặng nề cho những người còn sống sót. Ông khẳng định quan điểm của Bộ Nội vụ là luôn phản đối việc người dân mang theo súng đạn.

Dù người sở hữu vũ khí được yêu cầu phải có khả năng kiểm soát hành vi, những bộc phát cảm xúc tức thời vẫn có thể khiến họ mất kiểm soát và gây ra những hành vi ngoài tính toán. Do đó, các chính sách công cần phải hạn chế tối đa khả năng tiếp cận với những công cụ có nguy cơ tiếp tay cho bạo lực.

Thủ tướng Thái Lan cũng thừa nhận bản thân ông và Bộ Nội vụ từng đối mặt với nhiều sự chỉ trích từ các doanh nghiệp kinh doanh súng đạn, khi họ lo ngại các biện pháp thắt chặt sẽ gây ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động thương mại. Tuy nhiên, người đứng đầu chính phủ khẳng định tính mạng con người cùng sự an toàn của toàn xã hội là mục tiêu tối thượng, phải luôn được đặt lên trên các lợi ích kinh tế của ngành kinh doanh vũ khí.