Bảo đảm cung ứng điện trong bối cảnh tăng trưởng cao

Sáng 27/3, Hội nghị "Doanh nghiệp góp phần vào tăng trưởng hai con số và Thủ tướng Chính phủ tri ân doanh nghiệp" được tổ chức tại trụ sở Chính phủ. Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì Hội nghị.

Ông Đặng Hoàng An, Chủ tịch HĐTV Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cho biết: Với vai trò là doanh nghiệp nhà nước, chịu trách nhiệm chính trong đảm bảo cung ứng điện cho nền kinh tế và xã hội, được sự quan tâm, chỉ đạo thường xuyên, sâu sắc, liên tục của Trung ương, Chính phủ, đặc biệt là Thủ tướng Chính phủ, các Phó Thủ tướng Chính phủ, EVN đã từng bước vượt qua khó khăn và khắc phục những yếu kém nội tại để đảm bảo cung ứng điện cho nền kinh tế, ở tốc độ tăng trưởng cao hàng đầu khu vực.

Hiện nay, chúng ta có một hệ thống điện có quy mô đứng thứ 2 Đông Nam Á và đứng thứ 22 trên thế giới với tổng công suất lắp đặt là 87.600 MW.

Các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật của hệ thống điện Việt Nam hiện nay đang duy trì ở top 4 ASEAN.

Riêng về chỉ số tiếp cận điện năng, báo cáo Doing Business của Ngân hàng Thế giới đã xếp chất lượng dịch vụ điện của Việt Nam đứng thứ 2 Đông Nam Á sau Singapore. Đây là những kết quả mà EVN cải thiện liên tục về dịch vụ khách hàng.

Trước đây, người dân đăng ký công tơ, thực hiện 12 dịch vụ về điện khá là nhiêu khê, nhưng hiện nay, 12 dịch vụ này đều trực tuyến cấp độ 4. Từ năm 2021, không có tiếp xúc trực tiếp, thanh toán tiền điện 99,95% là không dùng tiền mặt, mà bằng các phương tiện thanh toán rất đa dạng, khoảng 8.000 cán bộ thu tiền điện trước đây cũng không còn duy trì.

Về tự động hóa hệ thống, hiện có gần 1.000 trạm biến áp 110 kV, khoảng gần 200 trạm biến áp 220 kV và 35 trạm 500 kV cơ bản không phải trực mà tự động hóa hoàn toàn. Những cải tiến này giúp nâng cao năng suất, tiến tới hiện đại hóa công tác điều hành, quản lý ngành điện.

Nhờ đó, 99,85% số hộ dân đã có điện và tỷ lệ có điện ở nông thôn đạt 99,77%. Doanh thu năm ngoái của EVN đạt 645.000 tỷ đồng và nộp ngân sách nhà nước trên 26.000 tỷ đồng.

Áp lực đầu tư lớn nhưng là yêu cầu bắt buộc

Trong 5 năm vừa qua, dưới sự chỉ đạo của Chính phủ, EVN đã duy trì tốc độ đầu tư rất lớn để phát triển cơ sở hạ tầng nguồn và lưới điện. Tổng đầu tư 5 năm đạt gần 500.000 tỷ đồng.

Riêng năm 2024, tổng mức đầu tư là 112.892 tỷ đồng và năm 2025 là 125.778 tỷ đồng. Theo lãnh đạo EVN, việc đầu tư quy mô lớn là yêu cầu tất yếu, bởi nếu không đầu tư ngay từ bây giờ, 5 năm sau sẽ đối mặt với nguy cơ thiếu điện do một dự án nguồn điện cần khoảng 5 năm để hoàn thành.

EVN hiện chiếm tới 70% tổng đầu tư của 18 tập đoàn, tổng công ty nhà nước trực thuộc Bộ Tài chính. Đây là sức ép rất lớn nhưng EVN xác định phải nỗ lực thực hiện.

Trong thời gian tới, EVN tiếp tục xác định nhiệm vụ trọng tâm là đảm bảo cung ứng điện cho nền kinh tế nhằm phục vụ mục tiêu tăng trưởng hai con số; đồng thời tiếp tục đầu tư nguồn và lưới điện theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.

Trong bối cảnh nhu cầu điện dự báo tiếp tục tăng cao, EVN cho rằng cần có sự chung tay của toàn xã hội. Tập đoàn cũng đặt ra các mục tiêu lớn theo Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị như phấn đấu trở thành doanh nghiệp trong danh sách Forbes 500 thế giới trước hoặc vào năm 2030; áp dụng chuẩn mực quản trị theo OECD; nâng các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật vào top 3 ASEAN, một số chỉ tiêu đạt top 2 ASEAN; và tiếp tục tăng cường đầu tư hạ tầng điện.

Theo Nghị quyết Đại hội Đảng bộ EVN, mỗi năm tập đoàn sẽ đầu tư khoảng 5 tỷ USD, tương đương tổng mức đầu tư 25 tỷ USD trong 5 năm tới. Nguồn vốn này sẽ được dành cho nhiều dự án lớn như Dự án Điện hạt nhân Ninh Thuận 1, các dự án điện gió ngoài khơi cùng nhiều công trình trọng điểm khác.

EVN cũng đặt mục tiêu đẩy mạnh chuyển đổi năng lượng, chuyển đổi xanh, hiện đại hóa các nhà máy điện hiện hữu, phát triển khoa học công nghệ và mở rộng danh mục sản phẩm nhằm tự chủ thiết bị điện cho lưới điện.

Đáng chú ý, Việt Nam là nước đầu tiên trong Đông Nam Á chế tạo được máy biến áp 500 kV. Hiện ngoài Việt Nam, chỉ có thêm Thái Lan sản xuất được, nhưng chủ yếu mang thương hiệu nước ngoài, trong khi EVN đã tự thiết kế, chế tạo và bước đầu xuất khẩu sang Australia và thị trường Đông Nam Á.

Lãnh đạo EVN cũng nhấn mạnh, nếu nền kinh tế tăng trưởng hai con số thì nhu cầu điện chắc chắn cũng tăng trưởng tương ứng, kéo theo sức ép đầu tư rất lớn. Với nhu cầu bổ sung khoảng 13.000 MW cùng hệ thống lưới điện, mức đầu tư khoảng 5 tỷ USD mỗi năm là thách thức không nhỏ đối với EVN.

Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, đến năm 2030, tổng công suất nguồn điện cần đạt khoảng 183.000 MW. Trong khi hiện nay mới có 87.600 MW, EVN dự kiến đầu tư thêm 13.000 MW, phần còn lại khoảng 85.000 MW sẽ do các nhà đầu tư khác đảm nhận.

EVN cho biết sẵn sàng hợp tác với các nhà đầu tư, đồng thời mong muốn tiếp tục được tháo gỡ các vướng mắc về cơ chế, chính sách để thúc đẩy đầu tư.

Bên cạnh đó, lãnh đạo EVN cũng đặt vấn đề về sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả. Dù đã có Luật sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, song dư địa tiết kiệm điện vẫn còn rất lớn. EVN kiến nghị Chính phủ tiếp tục chỉ đạo mạnh mẽ để việc tiết kiệm điện trở thành thói quen của mỗi người dân và doanh nghiệp.

Trong thời gian tới, EVN đặt quyết tâm tăng tốc phát triển, hướng tới trở thành một tập đoàn kinh tế mạnh, đóng vai trò nòng cốt trong đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.