Theo văn bản mới nhất từ Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) gửi các Sở Y tế và Sở An toàn thực phẩm trên cả nước, công tác hậu kiểm về an toàn thực phẩm (ATTP) năm 2026 sẽ được triển khai với tinh thần "trọng tâm, trọng điểm". Mục tiêu cốt lõi là kiểm soát chặt chẽ nhóm sản phẩm tự công bố và các cơ sở sản xuất thực phẩm bảo vệ sức khỏe (TPBVSK) trên toàn quốc.

Tập trung hậu kiểm nhóm sản phẩm tự công bố và nhập khẩu

Bộ Y tế đề nghị các địa phương tham mưu cho UBND cấp tỉnh/thành phố ban hành kế hoạch tăng cường hậu kiểm, đặc biệt vào các dịp cao điểm. Hoạt động này không chỉ dừng lại ở việc kiểm tra hành chính mà đi sâu vào chất lượng thực tế của các nhóm sản phẩm có tác động trực tiếp đến sức khỏe người dùng.

Cụ thể, lực lượng chức năng sẽ tập trung vào nhóm sản phẩm tự công bố như: thực phẩm bổ sung vi chất, vitamin, khoáng chất, probiotic, prebiotic và các chất có hoạt tính sinh học. Đối với nhóm sản phẩm đăng ký bản công bố (thực phẩm dinh dưỡng y học, sản phẩm cho trẻ dưới 36 tháng tuổi) và sản phẩm nhập khẩu được miễn/giảm kiểm tra, công tác hậu kiểm hồ sơ tại cơ quan tiếp nhận sẽ được siết chặt.

Các hành vi vi phạm như không tự công bố, gian lận phiếu kiểm nghiệm, hoặc tự công bố sai nhóm sản phẩm thuộc diện phải đăng ký sẽ bị xử lý nghiêm. Bên cạnh đó, các cơ sở có nguy cơ cao như bếp ăn tập thể, bếp ăn trường học và các đơn vị sản xuất TPBVSK cũng nằm trong danh sách kiểm tra điều kiện bảo đảm ATTP định kỳ.

Chuẩn hóa 170 tiêu chí GMP cho thực phẩm bảo vệ sức khỏe

Một trong những điểm nhấn quan trọng trong nỗ lực nâng cao chất lượng thương hiệu thực phẩm nội địa là việc Bộ Y tế ban hành quy trình "Cấp, cấp lại giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện ATTP đạt yêu cầu Thực hành sản xuất tốt (GMP) đối với TPBVSK".

Theo Quyết định số 808 của Bộ Y tế, quy trình mới đi kèm với một danh mục kiểm tra (checklist) chi tiết gồm gần 170 tiêu chí, chia thành 10 nhóm nội dung chính:

Quản lý hệ thống: Nhân sự, đào tạo, hồ sơ tài liệu và tự kiểm tra nội bộ.

Cơ sở hạ tầng: Nhà xưởng, thiết bị và điều kiện vệ sinh.

Quy trình vận hành: Kiểm soát nguyên liệu đầu vào, sản xuất, kiểm nghiệm theo hợp đồng.

Hậu mãi: Xử lý khiếu nại và quy trình thu hồi sản phẩm.

Điểm mới mang tính đột phá của quy trình này là sự tham gia của các chuyên gia đầu ngành từ Viện Kiểm nghiệm ATVSTP Quốc gia, Viện Kiểm nghiệm thuốc Trung ương và các viện Pasteur trong đoàn đánh giá do Cục An toàn thực phẩm làm đầu mối. Điều này đảm bảo tính khách quan, khoa học và chuyên môn cao trong việc thẩm định chất lượng sản xuất.

Quyết liệt xử lý vi phạm quảng cáo và hàng giả trên môi trường mạng

Không chỉ dừng lại ở khâu sản xuất, Bộ Y tế cũng nhấn mạnh việc thực hiện Chỉ thị số 17/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước, chấn chỉnh hoạt động quảng cáo.

Các cơ quan chức năng sẽ phối hợp liên ngành với lực lượng Công an, ngành Công Thương và ngành Văn hóa để đẩy mạnh xử lý các vi phạm quảng cáo TPBVSK trên mạng xã hội, YouTube... Đặc biệt, các sản phẩm hỗ trợ điều trị huyết áp, đường huyết, xương khớp, mỡ máu và sinh lý nam sẽ được ưu tiên lấy mẫu kiểm nghiệm để phát hiện chất cấm theo Thông tư số 10/2021/TT-BYT.

Việc chuẩn hóa quy trình theo tiêu chuẩn GMP và tăng cường hậu kiểm không chỉ giúp tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp làm ăn chân chính, đảm bảo nguồn cung ổn định mà còn là rào cản kỹ thuật hữu hiệu để loại bỏ các sản phẩm kém chất lượng, xâm phạm sở hữu trí tuệ, từ đó khẳng định uy tín và bản sắc của các thương hiệu thực phẩm Việt Nam trên thị trường.