Nắng nóng đến sớm và nguy cơ xác lập kỷ lục nhiệt độ mới

Theo nhận định từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, ngay từ quý I/2026, thời tiết đã bộc lộ những dấu hiệu bất thường. Điển hình là đợt nắng nóng diện rộng tại khu vực Tây Bắc Bộ và từ Thanh Hóa đến Huế xuất hiện ngay từ cuối tháng 3, sớm hơn từ 10 đến 15 ngày so với quy luật hàng năm.

Ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo thời tiết, cho biết trạng thái ENSO hiện đang ở pha La Nina yếu nhưng có xác suất 80 - 90% chuyển sang trạng thái trung tính trong 3 tháng tới. Từ sau mùa hè, hình thái này sẽ nghiêng dần về pha nóng và có khả năng phát triển thành El Nino vào cuối năm 2026.

Sự chuyển pha này, kết hợp với tác động của biến đổi khí hậu toàn cầu, khiến nhiệt độ trung bình mùa hè năm nay dự báo cao hơn khoảng 1°C so với trung bình nhiều năm. Các chuyên gia cảnh báo số đợt nắng nóng trong năm 2026 sẽ nhiều hơn, cường độ gay gắt hơn và hoàn toàn có khả năng tiệm cận hoặc phá vỡ các kỷ lục nhiệt độ đã ghi nhận trước đó.

Diễn biến bão phức tạp và rủi ro từ thời tiết cực đoan

Mặc dù số lượng bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông trong năm 2026 được dự báo có thể thấp hơn trung bình nhiều năm (khoảng dưới 9,6 cơn), nhưng tính chất của chúng lại trở nên nguy hiểm và khó lường hơn. Đặc trưng của những năm ENSO chuyển sang pha nóng là sự xuất hiện của những cơn bão có cường độ mạnh, tăng cấp nhanh và quỹ đạo di chuyển phức tạp.

Giai đoạn từ tháng 3 - 7: Hoạt động bão ở mức xấp xỉ trung bình.

Giai đoạn từ tháng 8 - 12: Bão tập trung nhiều hơn tại khu vực Trung Bộ và phía Nam. Tuy nhiên, Bắc Bộ vẫn cần đề phòng các đợt ảnh hưởng vào tháng 9 và tháng 10.

Đáng chú ý, các hiện tượng thời tiết nguy hiểm như dông, lốc, sét và mưa đá có xu hướng gia tăng tần suất vào các giai đoạn chuyển mùa (tháng 3 - 5 và tháng 9 - 10). Các đợt mưa lớn cục bộ với cường suất mạnh tiềm ẩn nguy cơ cao về lũ quét, sạt lở đất tại vùng núi và ngập úng nghiêm trọng tại các đô thị lớn.

Giải pháp thích ứng cho hoạt động du lịch và sản xuất

Trước bối cảnh thời tiết năm 2026 có nhiều biến động, các chuyên gia khuyến cáo người dân và doanh nghiệp, đặc biệt là trong lĩnh vực du lịch biển và lữ hành, cần chủ động các phương án ứng phó.

Đối với du khách: Cần thường xuyên cập nhật bản tin dự báo thời tiết, linh hoạt điều chỉnh lịch trình và ưu tiên các điểm đến an toàn trong mùa mưa bão cao điểm.

Đối với sản xuất và đời sống: Nắng nóng kéo dài làm gia tăng tốc độ bốc hơi, gây thiếu hụt nguồn nước cục bộ tại các tỉnh như Gia Lai, Đắk Lắk, Lâm Đồng. Việc sử dụng điện, nước tiết kiệm và hiệu quả là ưu tiên hàng đầu để đảm bảo an ninh năng lượng và tài nguyên.

Cảnh báo triều cường: Khu vực ven biển Đông Nam Bộ cần lưu ý các đợt triều cường cao vào cuối năm, đặc biệt là tháng 11 và 12, khi mực nước tại trạm Vũng Tàu có thể vượt ngưỡng 4,3m, gây ngập lụt vùng trũng thấp.

Việc chủ động nắm bắt thông tin và có kịch bản ứng phó sớm với các hiện tượng thời tiết cực đoan sẽ giúp giảm thiểu rủi ro, bảo vệ sức khỏe và tối ưu hóa hiệu quả hoạt động kinh doanh trong một năm khí hậu đầy biến động như 2026.