Bí quyết đảm bảo an toàn và sức khỏe cho trẻ khi đi xa dịp tết
Dịp Tết Nguyên đán, nhu cầu đưa trẻ nhỏ về quê, đi du lịch bằng máy bay, tàu hỏa hay ô tô tăng cao. Để hành trình xuân trọn vẹn và hạn chế tối đa rủi ro, các chuyên gia y tế khuyến cáo phụ huynh cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về sức khỏe, tâm lý và hành trang cho trẻ.
Kiểm tra sức khỏe và chuẩn bị hành trang kỹ lưỡng
Trước mỗi chuyến đi dài, việc đánh giá tình trạng sức khỏe của trẻ là ưu tiên hàng đầu. Theo Thạc sĩ, bác sĩ Thân Thị Thùy Linh (Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội), nếu trẻ đang mắc các bệnh cấp tính như nhiễm trùng hô hấp, sốt chưa rõ nguyên nhân, tiêu chảy hoặc nôn ói, cha mẹ nên hoãn chuyến đi và đưa trẻ đến cơ sở y tế để điều trị ổn định. Đối với trẻ có bệnh mạn tính (hen suyễn, tim bẩm sinh...), phụ huynh cần mang theo hồ sơ y tế, đơn thuốc và chuẩn bị phương án xử lý tình huống phát sinh.
Bên cạnh đó, việc chuẩn bị hành trang đầy đủ sẽ giúp cha mẹ chủ động hơn:
Túi thuốc gia đình: Bao gồm thuốc hạ sốt, men tiêu hóa, dung dịch bù nước điện giải, nhiệt kế, nước muối sinh lý và băng gạc cá nhân. Lưu ý quy định chất lỏng dưới 100ml khi đi máy bay.
Giấy tờ tùy thân: Mang theo giấy khai sinh (bản gốc hoặc bản sao trích lục) hoặc hộ chiếu của bé để làm thủ tục check-in.
Đồ dùng vệ sinh: Chuẩn bị đủ tã bỉm, khăn ướt, gel rửa tay khô và quần áo thay thế. Nên chọn trang phục thoải mái, thấm hút mồ hôi và không có chi tiết kim loại để thuận tiện qua cửa an ninh.
Dinh dưỡng hợp lý và lưu ý về thuốc chống say xe
Chế độ ăn uống trước và trong chuyến đi ảnh hưởng trực tiếp đến việc trẻ có bị say xe hay nôn trớ hay không. Các bác sĩ khuyên rằng không nên ép trẻ ăn quá no nhưng cũng không để trẻ bị đói. Ăn quá no dễ gây nôn ói, trong khi bụng đói khiến trẻ mệt mỏi và quấy khóc. Tốt nhất nên cho trẻ ăn thức ăn dễ tiêu khoảng 1-2 giờ trước khi khởi hành.
Về vấn đề say tàu xe, Bác sĩ Trương Hữu Khanh lưu ý phụ huynh cần thận trọng khi dùng thuốc:
Trẻ dưới 2 tuổi: Hầu như không có thuốc chống say xe phù hợp, cha mẹ không nên tự ý dùng thuốc.
Trẻ dưới 12 tuổi: Không dùng thuốc của người lớn vì dễ gây ngộ độc, rối loạn vận động hoặc sảng. Chỉ sử dụng thuốc dành riêng cho trẻ em theo chỉ định của bác sĩ.
Liệu pháp tâm lý: Đôi khi trẻ quấy khóc hoặc nôn ói do sợ hãi không gian lạ. Cha mẹ nên trò chuyện, chỉ cho con xem cảnh vật xung quanh để phân tán sự chú ý, tránh bàn tán về chuyện say xe trước mặt trẻ.
Xử lý tình trạng ù tai và quấy khóc khi đi máy bay
Nhiều phụ huynh lo lắng việc đi máy bay ảnh hưởng đến thóp của trẻ sơ sinh, nhưng thực tế điều này không gây hại. Nguyên nhân chính khiến trẻ quấy khóc khi cất/hạ cánh là do thay đổi áp suất gây ù tai, đau tai. Người lớn biết nuốt nước bọt để cân bằng áp suất, nhưng trẻ nhỏ thì không.
Để khắc phục tình trạng này, phụ huynh có thể áp dụng các mẹo sau:
Động tác nuốt: Cho trẻ bú mẹ, bú bình hoặc ngậm ti giả trong lúc máy bay cất cánh và hạ cánh. Việc cử động hàm và nuốt sẽ giúp cân bằng áp suất tai giữa.
Giảm tiếng ồn: Sử dụng bông gòn hoặc nút tai chuyên dụng để giảm tiếng ồn động cơ, giúp trẻ dễ ngủ hơn.
Giữ bình tĩnh: Trẻ khóc là điều khó tránh khỏi. Cha mẹ cần bình tĩnh dỗ dành, tránh quát mắng khiến bé càng hoảng sợ. Nếu có thể, hãy đi cùng người thân để được hỗ trợ bế bé hoặc lấy đồ đạc.
Phòng ngừa lây nhiễm và đảm bảo an toàn khi di chuyển
Tại các khu vực đông người như sân bay, bến xe, nguy cơ lây nhiễm bệnh hô hấp rất cao. Cha mẹ cần chú ý:
Đeo khẩu trang cho trẻ (nếu trẻ hợp tác) và thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn.
Hạn chế để trẻ tiếp xúc gần với người có biểu hiện ho, hắt hơi.
Giữ ấm vùng cổ, ngực và bàn chân cho bé nếu thời tiết lạnh.
Về an toàn giao thông, khi đi ô tô, trẻ cần được ngồi ghế an toàn (car seat) phù hợp với độ tuổi và cân nặng, tuyệt đối không để trẻ đứng hoặc chạy nhảy khi xe đang chạy. Khi đi máy bay, nếu không có ghế riêng, cần bế trẻ đúng cách, giữ chắc phần đầu và cổ, thắt dây an toàn phụ theo hướng dẫn của tiếp viên.
Theo dõi sức khỏe sau chuyến đi
Sự thay đổi môi trường và thời tiết dịp Tết có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của bé. Sau khi đến nơi hoặc kết thúc chuyến đi, phụ huynh cần tiếp tục theo dõi sát sao. Nếu thấy trẻ có dấu hiệu sốt cao, ho nhiều, thở nhanh, tiêu chảy kéo dài hoặc bỏ ăn, quấy khóc bất thường, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám kịp thời.
Một chuyến đi an toàn bắt đầu từ sự chuẩn bị chu đáo. Hy vọng những chia sẻ trên sẽ giúp các gia đình có một hành trình du xuân vui vẻ và khỏe mạnh.