Trong khuôn khổ chuyến thăm Nhật Bản và tham dự Hội nghị Tương lai châu Á lần thứ 31 tại Tokyo từ ngày 8-10/6, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu đã có nhiều cuộc gặp gỡ quan trọng với lãnh đạo Quốc hội, các bộ, ngành, tổ chức kinh tế, viện nghiên cứu và cộng đồng người Việt Nam tại Nhật Bản.

Các cuộc tiếp xúc diễn ra trong bối cảnh quan hệ Việt Nam - Nhật Bản đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu đưa khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện trở thành những chương trình hợp tác cụ thể, mang lại lợi ích thiết thực cho doanh nghiệp và người dân hai nước.

Tại buổi hội kiến Chủ tịch Hạ viện Nhật Bản Mori Eisuke ngày 10/6, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu khẳng định Việt Nam luôn coi Nhật Bản là một trong những đối tác quan trọng hàng đầu, người bạn chân thành và tin cậy trong tiến trình phát triển đất nước.

Phó Thủ tướng đề nghị hai bên tiếp tục duy trì các chuyến thăm, tiếp xúc cấp cao; phát huy vai trò của cơ quan lập pháp trong việc thúc đẩy thực thi hiệu quả những cam kết đã đạt được, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho giao lưu nhân dân, hợp tác du lịch và hoạt động đầu tư, kinh doanh giữa hai nước.

Đáng chú ý, Việt Nam đề xuất phía Nhật Bản tiếp tục đơn giản hóa thủ tục và tiến tới miễn thị thực nhập cảnh cho công dân Việt Nam, qua đó góp phần thúc đẩy thương mại, du lịch và kết nối doanh nghiệp. Chủ tịch Hạ viện Mori Eisuke bày tỏ ủng hộ các đề xuất của Việt Nam, đồng thời khẳng định sẽ tiếp tục thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước, đặc biệt trong lĩnh vực hoàn thiện thể chế và hợp tác tư pháp.

Trong cuộc gặp Bộ trưởng Ngoại giao Nhật Bản Motegi Toshimitsu, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đánh giá cao những đóng góp của Nhật Bản đối với quá trình phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam, đồng thời đề nghị hai bên đẩy mạnh triển khai các kết quả đạt được từ các chuyến thăm cấp cao gần đây.

Hai bên nhất trí tăng cường phối hợp thông qua các cơ chế hợp tác song phương, thúc đẩy các dự án kinh tế trọng điểm, mở rộng hợp tác địa phương và tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động đầu tư, thương mại. Đặc biệt, các lĩnh vực mới như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, trí tuệ nhân tạo (AI), công nghiệp bán dẫn và an ninh năng lượng được xác định là những động lực tăng trưởng mới trong quan hệ hợp tác song phương.

Bộ trưởng Motegi khẳng định Nhật Bản coi trọng vai trò của Việt Nam trong khu vực và mong muốn tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam trong các chương trình phát triển, thông qua việc thúc đẩy giao lưu nhân dân, hợp tác kinh tế và triển khai các dự án có tính chiến lược.

Tại buổi làm việc với Liên minh Nghị sĩ hữu nghị Nhật Bản - Việt Nam, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đề nghị các nghị sĩ Nhật Bản tiếp tục hỗ trợ hiện thực hóa những thỏa thuận cấp cao giữa lãnh đạo hai nước, đồng thời thúc đẩy hợp tác trong các ngành công nghệ mũi nhọn.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh nhu cầu hợp tác trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ các lĩnh vực như AI, bán dẫn và đổi mới sáng tạo - những ngành được kỳ vọng sẽ định hình năng lực cạnh tranh của cả hai nền kinh tế trong tương lai.

Nguyên Thủ tướng Nhật Bản Fumio Kishida bày tỏ tin tưởng quan hệ Việt Nam - Nhật Bản sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ, đóng góp tích cực vào việc giải quyết các thách thức chung của khu vực, đặc biệt trong lĩnh vực an ninh năng lượng. Bên cạnh hợp tác kinh tế, giáo dục và khoa học công nghệ tiếp tục là những trụ cột quan trọng trong quan hệ song phương.

Trong cuộc gặp Bộ trưởng Bộ Giáo dục, Văn hóa, Thể thao, Khoa học và Công nghệ Nhật Bản Matsumoto Yohei, hai bên thống nhất tăng cường hợp tác về nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực. Phía Nhật Bản khẳng định sẽ phối hợp chặt chẽ với Việt Nam trong triển khai các chương trình hợp tác về AI, công nghệ bán dẫn và khoa học công nghệ theo định hướng của lãnh đạo cấp cao hai nước.

Tại các cuộc làm việc với Hội đồng Thúc đẩy ngoại giao nhân dân Nhật Bản (FEC), Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) và nhiều tổ chức khác, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đánh giá cao những đóng góp tích cực của các đối tác Nhật Bản trong việc hỗ trợ Việt Nam phát triển hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực và nâng cao năng lực quản trị.

Các bên cũng thống nhất mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực mới như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, phát triển công nghiệp bán dẫn và ứng dụng trí tuệ nhân tạo. Đáng chú ý, trong chương trình công tác tại Tokyo, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đã có các cuộc gặp với giới học giả, nhà khoa học và doanh nghiệp Việt Nam đang hoạt động tại Nhật Bản, trong đó có FPT Japan Holdings.

Những cuộc tiếp xúc này được kỳ vọng sẽ góp phần tăng cường kết nối giữa cộng đồng doanh nghiệp hai nước, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và mở rộng cơ hội hợp tác đầu tư trong giai đoạn tới. Có thể thấy, bên cạnh việc củng cố nền tảng tin cậy chính trị, Việt Nam và Nhật Bản đang từng bước mở rộng không gian hợp tác sang các lĩnh vực mang tính chiến lược của tương lai. Với sự bổ trợ về nguồn lực, công nghệ và thị trường, quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước được kỳ vọng sẽ tiếp tục phát triển theo hướng thực chất, hiệu quả hơn, đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế và sự thịnh vượng chung của khu vực.