Táo ta và táo tây: Chuyên gia đánh giá ra sao về dinh dưỡng?
Táo ta đang bước vào chính vụ, trong khi táo tây vẫn được tiêu thụ rộng rãi quanh năm trên thị trường. Tuy nhiên, dưới góc nhìn dinh dưỡng, sự khác biệt giữa hai loại táo này cũng như cách sử dụng sao cho hiệu quả vẫn chưa được nhiều người hiểu đúng, dẫn đến việc chưa khai thác hết những lợi ích vốn có đối với sức khỏe.
So sánh giá trị dinh dưỡng giữa táo ta và táo tây
Theo đánh giá của các chuyên gia dinh dưỡng, táo là nguồn cung cấp dồi dào chất xơ, vitamin C, kali cùng nhiều hợp chất chống oxy hóa có lợi cho cơ thể. Việc duy trì thói quen ăn táo thường xuyên giúp hỗ trợ hệ tiêu hóa, giảm cholesterol xấu, tăng cường miễn dịch và góp phần phòng ngừa các bệnh tim mạch. Đáng chú ý, hàm lượng vitamin P trong táo ta cao hơn hàng chục lần so với quýt hoặc cam, qua đó mang lại tác dụng tích cực trong việc cải thiện tâm trạng, giảm mệt mỏi và hỗ trợ giấc ngủ.
ThS.BS Doãn Tường Vi – nguyên Trưởng khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8 cho biết, táo là loại quả được khuyến khích sử dụng nhờ cung cấp nhiều chất xơ và vitamin thiết yếu cho cơ thể. Trên thị trường hiện nay có nhiều giống táo khác nhau, tuy nhiên bác sĩ Tường Vi khuyên người tiêu dùng nên ưu tiên táo ta bởi tính an toàn, phù hợp với thổ nhưỡng bản địa và giá trị dinh dưỡng cao. Khi so sánh định lượng 100 gram táo ta với táo tây, các thành phần dinh dưỡng cơ bản tương đương nhau, thậm chí một số vi chất trong táo ta còn cho thấy lợi thế rõ rệt.
Số liệu cụ thể cho thấy, trong 100g táo tây có khoảng 47 kcal, 500mg chất đạm, 19mg canxi, 2,5mg sắt, 600mg chất xơ, 7mg vitamin C và 200mg vitamin PP. Trong khi đó, với cùng khối lượng 100g, táo ta cung cấp khoảng 37 kcal, 800mg chất đạm, 44mg canxi, 700mg chất xơ, 24mg vitamin C, 600mg vitamin PP và 100mcg vitamin B. Điều này cho thấy, dù kích thước nhỏ hơn, táo ta vẫn sở hữu mật độ dinh dưỡng đáng kể. Bên cạnh đó, các hợp chất polyphenolic tập trung nhiều ở vỏ táo không chỉ tạo nên hương vị đặc trưng mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc chống oxy hóa và bảo vệ tế bào.
Tại Việt Nam, các giống táo ta truyền thống thường được trồng ở khu vực đồng bằng và ven biển miền Bắc, có đặc điểm quả nhỏ, giòn và vị chua nhẹ. Trong khi đó, các địa phương như Khánh Hòa, Ninh Thuận hay Lâm Đồng lại phát triển mạnh các giống táo Thái, táo đại nhờ điều kiện nắng nhiều, giúp quả to và có vị ngọt thanh. Với thời gian sinh trưởng ngắn và khả năng cho thu hoạch nhiều vụ trong năm, cây táo tiếp tục khẳng định vai trò là loại cây ăn quả mang lại hiệu quả kinh tế ổn định cho nhiều vùng quê.
Cách sử dụng táo ta đúng chuẩn để bảo vệ sức khỏe
Dù là loại quả giàu dinh dưỡng, bác sĩ Doãn Tường Vi lưu ý rằng nhiều người do lo ngại tồn dư hóa chất nên thường gọt bỏ vỏ táo khi ăn. Thói quen này vô tình làm giảm đáng kể giá trị dinh dưỡng, bởi vỏ táo chính là nơi chứa hàm lượng cao các chất chống oxy hóa quan trọng. Để đảm bảo an toàn, người tiêu dùng nên rửa táo trực tiếp dưới vòi nước chảy và sử dụng cả vỏ. Với trẻ nhỏ, cần bổ táo thành miếng nhỏ và loại bỏ hạt nhằm hạn chế nguy cơ hóc, gây nguy hiểm khi nuốt phải.
Bác sĩ Tường Vi cũng khuyến cáo người tiêu dùng không nên chấm thêm các loại muối gia vị khi ăn táo ta vì điều này vừa làm mất đi hương vị tự nhiên của quả, vừa khiến cơ thể nạp thêm lượng muối không cần thiết. Ngoài ra, việc lựa chọn mua táo tại các cơ sở uy tín, quan sát quả còn tươi, căng mọng, không thối dập là yếu tố quan trọng để đảm bảo chất lượng. Duy trì thói quen ăn táo ta đúng cách không chỉ đơn thuần là thưởng thức một loại quả ngon mà còn góp phần hình thành lối sống lành mạnh, có lợi lâu dài cho sức khỏe.
Dưới góc độ y học cổ truyền, lương y Bùi Đắc Sáng thuộc Hội Đông y Hà Nội nhận định táo ta là vị thuốc quý có tác dụng nhuận tràng, an thần, trừ đờm và thanh nhiệt. Khi kết hợp với các vị thuốc khác, táo ta giúp hỗ trợ điều trị chứng mất ngủ, suy nhược thần kinh, rối loạn tiêu hóa hoặc táo bón. Phần thịt quả táo sau khi bỏ hạt, hấp chín có thể thái mỏng rồi phơi khô để làm thuốc bổ thận âm, kích thích tiêu hóa, đồng thời hỗ trợ thanh nhiệt, giải độc cho cơ thể.
Lương y Bùi Đắc Sáng cũng đặc biệt lưu ý người dân tuyệt đối không sử dụng hạt táo sống vì không những không có tác dụng dược lý mà còn dễ gây đầy trướng tì vị. Tuy nhiên, nhân hạt táo khi được sao đen lại có tác dụng hỗ trợ điều trị tim hồi hộp hoặc tình trạng đổ mồ hôi trộm ở trẻ em và người lớn, với liều dùng từ 2–3 gram mỗi ngày. Ngoài ra, táo ta còn có thể được sử dụng thay thế cho táo tàu như một vị thuốc bổ não, mang nhiều dược tính có lợi, góp phần phòng ngừa ung thư, giảm cholesterol xấu và hỗ trợ quá trình kiểm soát cân nặng bền vững.
Nhờ sự kết hợp hài hòa giữa y học hiện đại và kinh nghiệm dân gian, táo ta vẫn giữ vững vị thế là sản vật quen thuộc, gắn bó mật thiết với đời sống người Việt. Việc lựa chọn táo có nguồn gốc rõ ràng, sử dụng đúng cách và phù hợp với thể trạng không chỉ giúp phát huy tối đa giá trị dinh dưỡng của loại quả này mà còn trở thành một giải pháp tự nhiên, an toàn và bền vững trong chăm sóc sức khỏe cho mỗi gia đình.