Trong quá trình thi công một tuyến đường cao tốc ở Italy, các công nhân đã bất ngờ phát hiện tàn tích của một khu thánh địa cổ có niên đại từ thế kỷ V trước Công nguyên (tương đương khoảng 2.500 năm tuổi), mở ra một cuộc khai quật khảo cổ quy mô lớn.

Thông tin được Cơ quan Giám sát Khảo cổ, Mỹ thuật và Cảnh quan Italy (Italian Superintendency of Archaeology, Fine Arts, and Landscape) công bố trong thông cáo báo chí.

Địa điểm khảo cổ nằm tại Ponso, một thị trấn cách Venice khoảng 72km về phía Tây Nam.

Theo thông báo, các công nhân của Veneto Strade S.p.A. đang xây dựng tuyến đường mới nối Borgo Veneto với Carceri thì phát hiện dấu tích của công trình cổ đại.

Ban đầu, nhóm thi công tiến hành rà phá bom mìn còn sót lại từ thời chiến trước khi xây dựng. Trong quá trình này, những hiện vật đầu tiên đã được phát hiện, buộc công trình phải dừng khẩn cấp, phong tỏa để các nhà khảo cổ vào cuộc.

Qua quá trình khai quật, các chuyên gia đã phát hiện nhiều nền móng hình chữ nhật quy mô lớn, được xác định là tàn tích của các ngôi đền cổ. Một trong số đó mang đặc điểm của đền peripteral - loại đền được bao quanh bởi hàng cột ở cả bốn phía, một kiểu kiến trúc phổ biến trong thế giới Hy Lạp và La Mã cổ đại.

Các nhà khảo cổ cũng tìm thấy nhiều phiến đá khắc chữ. Mặc dù một số bia ký được viết bằng tiếng Latin, phần lớn lại sử dụng chữ Venetic - ngôn ngữ cổ của người Veneti, cư dân sinh sống ở vùng Đông Bắc Italy trước khi khu vực này nằm dưới sự cai trị của Đế chế La Mã.

Theo cơ quan chức năng, nhiều phiến đá có chữ khắc dường như đã được tái sử dụng để lát nền cho một công trình mà chức năng đến nay vẫn chưa được xác định rõ, trong khi một số khác vẫn nằm đúng vị trí ban đầu.

Các bằng chứng hiện có cho thấy nền lát đá này nhiều khả năng được xây dựng vào thế kỷ I sau Công nguyên, tuy nhiên các nhà nghiên cứu vẫn đang tiếp tục phân tích để xác nhận.

"Trong quá trình khai quật, các nền móng hình chữ nhật lớn mới tiếp tục xuất hiện và được xác định là các ngôi đền. Một trong số đó mang đặc điểm của đền peripteral với hàng cột bao quanh bốn phía", thông cáo cho biết.

Những bức ảnh được công bố từ hiện trường cho thấy các dòng chữ Venetic cổ, cùng nhiều mảnh cột đá và khối đá kiến trúc còn nằm một phần dưới lòng đất, được cho là thuộc quần thể đền thờ này.

Một số dòng chữ mang tính chất dâng cúng (votive), cho thấy chúng nhiều khả năng phục vụ các nghi lễ tín ngưỡng hoặc tôn giáo.

Các nhà khảo cổ nhận định rằng trong thời cổ đại, một nhánh của sông Adige có thể đã từng gây ngập khu vực này. Tuy nhiên, những phát hiện ban đầu cho thấy khu thánh địa không bị bỏ hoang sau biến cố đó mà tiếp tục được sử dụng và biến đổi qua nhiều thời kỳ.

"Có vẻ như địa điểm này vẫn giữ vai trò quan trọng trong thời kỳ La Mã, dù chức năng và ý nghĩa văn hóa đã được thể hiện dưới những hình thức khác so với giai đoạn trước", cơ quan khảo cổ nhận định.

Hiện các nhóm nghiên cứu vẫn đang tiếp tục khai quật và điều tra nhằm làm sáng tỏ lịch sử của quần thể di tích. Phát hiện mới này tiếp tục nối dài danh sách các khám phá khảo cổ quan trọng tại Italy trong thời gian gần đây.