Bộ Nội vụ vừa trình Chính phủ dự thảo Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng (Pháp lệnh số 02/2020 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội), với mục tiêu điều chỉnh chính sách phù hợp cơ cấu tổ chức Chính phủ nhiệm kỳ mới và mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Theo tờ trình, việc sửa đổi còn nhằm tháo gỡ những vướng mắc phát sinh trong quá trình xét duyệt, công nhận người có công với cách mạng, đồng thời tiếp tục hoàn thiện hệ thống chính sách, nâng cao hiệu quả chăm lo đời sống đối tượng thụ hưởng.

Một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất điều chỉnh chế độ điều dưỡng. Cụ thể, nhóm đối tượng hiện đang được hưởng chế độ điều dưỡng định kỳ 2 năm/lần sẽ được chuyển sang hưởng điều dưỡng hằng năm. Nhóm này bao gồm thương binh, người hưởng chính sách như thương binh, bệnh binh và người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% đến 80%.

Dự kiến có khoảng 151.222 người thuộc diện chuyển đổi từ điều dưỡng luân phiên sang điều dưỡng hằng năm. Sau điều chỉnh, tổng số đối tượng được điều dưỡng hằng năm ước khoảng 170.000 người, trong khi số điều dưỡng theo chu kỳ 2 năm/lần còn khoảng 660.000 người. Bình quân mỗi năm, số lượt người được điều dưỡng dự kiến tăng thêm khoảng 75.500 lượt.

Về hình thức tổ chức điều dưỡng, số liệu trong 3 năm gần đây cho thấy khoảng 27% đối tượng thực hiện điều dưỡng tập trung, với mức chi tương đương 1,8 lần mức chuẩn; 73% còn lại thực hiện điều dưỡng tại gia đình, với mức chi bằng 0,9 lần mức chuẩn.

Dự thảo cũng đề cập việc bổ sung chính sách trợ cấp đối với người phục vụ. Hiện nay, chế độ này mới áp dụng cho các trường hợp có tình trạng sức khỏe đặc biệt nặng hoặc suy giảm khả năng tự phục vụ trong sinh hoạt hằng ngày như Bà mẹ Việt Nam anh hùng, thương binh, bệnh binh.

Trong khi đó, người hoạt động cách mạng trước ngày 1/1/1945 (cán bộ lão thành cách mạng) và người hoạt động cách mạng từ ngày 1/1/1945 đến trước Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945 (cán bộ tiền khởi nghĩa) chưa được hưởng chế độ này. Thực tế cho thấy phần lớn các đối tượng thuộc hai nhóm trên đều ở độ tuổi cao, phổ biến từ 90 đến 105 tuổi, sức khỏe suy giảm, cần sự chăm sóc thường xuyên.

Cơ quan soạn thảo cho rằng việc bổ sung trợ cấp người phục vụ đối với các nhóm này là cần thiết, góp phần thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, đồng thời bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất giữa các chính sách dành cho người có công.

Theo tính toán, kinh phí điều chỉnh chế độ điều dưỡng đối với các nhóm chuyển từ chu kỳ 2 năm/lần sang hằng năm ước khoảng 250 tỷ đồng mỗi năm. Bên cạnh đó, kinh phí chi trả trợ cấp hằng tháng cho người phục vụ cán bộ lão thành cách mạng, cán bộ tiền khởi nghĩa cùng với chi phí đóng bảo hiểm y tế cho lực lượng này dự kiến khoảng 27 tỷ đồng mỗi năm.

Như vậy, tổng kinh phí thực hiện các đề xuất sửa đổi, bổ sung theo dự thảo Pháp lệnh ước tính vào khoảng 277 tỷ đồng/năm. Dự kiến, dự thảo sẽ được trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, thông qua vào tháng 5/2026.