Mối lo ngại về việc triệt tiêu nguồn dinh dưỡng quý giá

Củ cải trắng và cà rốt hiện đang vào mùa, giá thành khá rẻ nên được nhiều gia đình lựa chọn để chế biến thành các món ăn trong thực đơn hằng ngày. Cả hai đều là những loại củ giàu giá trị dinh dưỡng, mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Trong đó, củ cải trắng được biết đến là thực phẩm giàu vitamin C, kali, chất xơ cùng các enzyme hỗ trợ tiêu hóa hiệu quả.

Dù khi còn sống có mùi hăng và vị cay nhẹ, song khi được nấu chín, củ cải trắng trở nên mềm, ngọt, rất phù hợp với người cao tuổi và trẻ nhỏ. Với những giá trị dinh dưỡng đó, củ cải trắng còn được ví như “nhân sâm mùa đông”, gắn với câu nói dân gian quen thuộc: “Mùa đông ăn củ cải, mùa hè ăn gừng, không cần bác sĩ kê đơn”. Bên cạnh đó, loại củ này còn có tác dụng thanh nhiệt, tăng cường sức đề kháng cho cơ thể.

Trong khi đó, cà rốt cũng sở hữu giá trị dinh dưỡng không kém cạnh khi chứa hàm lượng beta-caroten rất cao – tiền chất của vitamin A, nên được mệnh danh là “vua vitamin A”. Việc sử dụng cà rốt mang lại nhiều lợi ích như giúp sáng mắt, dưỡng gan, tốt cho tim mạch, củng cố hệ miễn dịch và cải thiện làn da. Chính vì vậy, sự kết hợp giữa củ cải trắng và cà rốt không chỉ giúp tăng cường dinh dưỡng mà còn làm món ăn thêm bắt mắt.

Tuy nhiên, thời gian gần đây xuất hiện nhiều thông tin cho rằng việc nấu chung củ cải trắng và cà rốt là kỵ nhau, có thể làm mất chất dinh dưỡng, giảm giá trị thực phẩm, thậm chí gây hại cho sức khỏe. Lý giải cho quan niệm này, nhiều người cho rằng trong củ cải trắng có hàm lượng vitamin C cao, trong khi cà rốt lại chứa enzyme ascorbinase – chất có khả năng oxy hóa và làm giảm tác dụng của vitamin C.

Từ đó, việc ăn hai loại thực phẩm này cùng lúc được cho là sẽ phá hủy dưỡng chất, khiến món ăn kém bổ hơn so với khi sử dụng riêng lẻ. Quan niệm này đã khiến không ít bà nội trợ hoang mang khi chuẩn bị bữa cơm gia đình. Vì vậy, việc phân tích vấn đề dựa trên cơ sở khoa học và thực tiễn ăn uống là cần thiết để làm rõ sự thật xoay quanh sự kết hợp vốn rất phổ biến này.

Giải mã khoa học về cách kết hợp thực phẩm an toàn

Dưới góc độ y học cổ truyền, lương y Bùi Đắc Sáng, Hội Đông y Hà Nội cho biết, việc xác định thực phẩm kỵ nhau thường dựa trên tính và vị theo nguyên lý cân bằng âm dương. Theo ông, cà rốt có tính ấm, trong khi củ cải trắng có tính hàn nên hai loại thực phẩm này hoàn toàn có thể kết hợp và bổ trợ cho nhau. Thông tin cho rằng chúng triệt tiêu dinh dưỡng thực chất chỉ mang tính tương đối và nếu được chế biến đúng cách vẫn có thể sử dụng an toàn.

Ở góc độ khoa học hiện đại, Thạc sĩ, bác sĩ Đặng Ngọc Hùng, Viện Nghiên cứu và tư vấn dinh dưỡng, cũng khẳng định thông tin cà rốt và củ cải trắng nấu chung sinh ra độc tố là hoàn toàn không chính xác. Theo bác sĩ Hùng, enzyme ascorbinase trong cà rốt có thể làm giảm lượng vitamin C trong củ cải trắng khi ăn cùng, tuy nhiên enzyme này chủ yếu tồn tại trong cà rốt sống và sẽ bị phá hủy hoàn toàn dưới tác động của nhiệt độ khi nấu chín.

Do đó, trong các món xào, canh hay hầm – những phương pháp chế biến đều sử dụng nhiệt – ảnh hưởng của enzyme này đến hàm lượng vitamin C là không đáng kể. Bác sĩ Hùng cũng cho biết thêm, hàm lượng vitamin C trong củ cải trắng không quá cao, trong khi loại củ này còn chứa nhiều khoáng chất có lợi khác. Ngay cả khi một lượng nhỏ vitamin C bị hao hụt, điều này cũng không gây hại hay khiến món ăn thiếu hụt nghiêm trọng về mặt dinh dưỡng.

Theo các chuyên gia, yếu tố quan trọng nhất trong mỗi bữa ăn là sự đa dạng và cân đối giữa các nhóm thực phẩm. Vitamin C có thể được bổ sung từ nhiều loại rau củ, trái cây khác nhau chứ không chỉ riêng củ cải trắng. Việc quá lo lắng hoặc loại bỏ thực phẩm khỏi thực đơn khi chưa có bằng chứng khoa học rõ ràng có thể khiến bữa ăn trở nên đơn điệu và mất cân bằng vi chất.

Vì vậy, để đa dạng hóa nguồn dinh dưỡng và hỗ trợ bù trừ vi chất cho nhau, người tiêu dùng nên yên tâm kết hợp nhiều loại rau củ trong bữa ăn hằng ngày thay vì lo ngại những tin đồn chưa được kiểm chứng. Các chuyên gia khuyến cáo, thay vì quá chú trọng đến khái niệm “thực phẩm kỵ nhau”, mỗi gia đình nên xây dựng thực đơn phong phú, hợp lý. Sự kết hợp khoa học giữa các nguyên liệu không chỉ mang lại hương vị hấp dẫn mà còn giúp bảo đảm cung cấp đầy đủ dưỡng chất thiết yếu cho sức khỏe.