Chia sẻ tại Hội nghị quốc tế Phòng chống bệnh không lây nhiễm ngày 26/3, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương nhấn mạnh, các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, ung thư và đặc biệt là đột quỵ đang chiếm tới hơn 70% nguyên nhân gây tử vong. Riêng với đột quỵ, Việt Nam hiện nằm trong nhóm các quốc gia có tỷ lệ mắc cao trên thế giới, đòi hỏi một chiến lược quản lý, chăm sóc toàn diện và chuyển dịch mạnh mẽ từ chữa bệnh sang phòng bệnh.

Bỏ lỡ "thời gian vàng" và những rào cản trong hệ thống cấp cứu

Yếu tố sống còn trong điều trị đột quỵ là thời gian. Theo TS. Bác sĩ Đào Việt Phương, Phó Giám đốc Trung tâm Đột quỵ (Bệnh viện Bạch Mai), mỗi phút trôi qua kể từ khi khởi phát, hàng triệu tế bào thần kinh của người bệnh sẽ bị phá hủy vĩnh viễn. Tuy nhiên, thực tế tiếp cận y tế tại Việt Nam đang bộc lộ những con số đáng lo ngại: chỉ 23,2% bệnh nhân đến viện trong "giờ vàng" (4,5 giờ đầu), và vỏn vẹn 20% được vận chuyển thông qua hệ thống cấp cứu chuyên nghiệp.

Sự chậm trễ này xuất phát từ nhiều "nút thắt" trong hành trình giành giật sự sống. Điển hình là việc cộng đồng chưa nhận diện đúng các triệu chứng sớm (như méo miệng, yếu tay chân, nói khó), dẫn đến thói quen tự di chuyển đến viện thay vì gọi cấp cứu. Bên cạnh đó, hệ thống cấp cứu trước viện (EMS) chưa đồng bộ và tình trạng chuyển tuyến nhiều lần trước khi tiếp cận đúng chuyên khoa đã làm hẹp lại đáng kể cơ hội phục hồi của người bệnh. Các mô hình can thiệp tối ưu như “drip and ship” (truyền thuốc tiêu sợi huyết rồi chuyển tuyến) hay can thiệp mạch não chuyên sâu vẫn chưa được phủ sóng rộng khắp.

Chiến lược định hình lại mạng lưới và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI)

Trước áp lực bủa vây, Việt Nam đã thiết lập chiến lược tổng thể phòng chống đột quỵ giai đoạn 2025–2035, đặt mục tiêu kép: giảm tỷ lệ mắc mới, tử vong và hạn chế tối đa di chứng. Nhận thức cộng đồng được xem là vách ngăn phòng vệ đầu tiên, giúp người dân phản ứng nhanh nhạy và chính xác khi đối mặt với rủi ro.

Ở tuyến điều trị, mạng lưới chuyên sâu đang được khẩn trương mở rộng. Hệ sinh thái cứu sống bệnh nhân do Bệnh viện Bạch Mai dẫn dắt đã thiết lập thành công các đơn vị đột quỵ khu vực tại Thanh Hóa và đang vươn rộng ra Quảng Ninh, Lào Cai, Thái Nguyên. Trong năm nay (2026), trọng tâm của hệ sinh thái này sẽ tiếp tục hướng tới các khu vực biển đảo, đảm bảo sự công bằng trong tiếp cận y tế chất lượng cao.

Đáng chú ý, cuộc cách mạng số đang len lỏi sâu vào quy trình lâm sàng. Trí tuệ nhân tạo (AI) được kỳ vọng là "vũ khí" mới mang tính bước ngoặt. Công nghệ này có khả năng hỗ trợ bác sĩ phân tích hình ảnh não bộ phức tạp, phát hiện tổn thương ở giai đoạn cực sớm, từ đó đưa ra quyết định can thiệp chính xác trong tích tắc. Xu hướng cá thể hóa phác đồ dựa trên dữ liệu y tế của từng cá nhân cũng mở ra cơ hội giảm thiểu biến chứng và tối ưu hóa chi phí điều trị.

Bước tiến số hóa trong quản trị hệ thống và chăm sóc y tế

Không dừng lại ở chuyên môn lâm sàng, việc nâng cao năng lực của các cơ sở y tế đang gắn liền với các sản phẩm, nền tảng quản trị thông minh. Cụ thể, Bệnh viện Bạch Mai đã chính thức ra mắt và đưa vào vận hành hệ sinh thái công nghệ mới, đánh dấu sự chuyển mình mạnh mẽ của một thương hiệu y tế đầu ngành:

Hệ thống quản lý Smart ICU tập trung: Tối ưu hóa nguồn lực tại phòng hồi sức tích cực.

Ứng dụng "Bạch Mai Care" và cổng thông tin đa ngôn ngữ: Tích hợp cổng bảo lãnh bảo hiểm quốc tế, mang lại trải nghiệm tiện ích, theo dõi sức khỏe và quản lý nguy cơ bệnh lý từ xa cho người dân.

Hạ tầng an ninh và vận hành thông minh: Triển khai hệ thống thu phí phương tiện không dùng tiền mặt và mạng lưới camera an ninh kết nối trực tiếp với Công an Hà Nội.

Việc tích hợp đồng bộ giữa phát triển màng lưới chuyên môn, ứng dụng AI trong chẩn đoán và số hóa toàn diện khâu quản trị không chỉ giúp tháo gỡ bài toán cấp cứu đột quỵ, mà còn thiết lập một chuẩn mực mới trong cung ứng sản phẩm và dịch vụ y tế chất lượng cao tại Việt Nam.