Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương đã ký ban hành Thông tư 60/2025/TT-BYT. Đây là văn bản pháp lý có tác động trực tiếp đến quyền lợi của người lao động và trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc đảm bảo an toàn vệ sinh lao động.

Danh mục 35 bệnh nghề nghiệp được hưởng BHXH

Theo Điều 3 của Thông tư, danh mục bệnh nghề nghiệp được hưởng chế độ BHXH bao gồm 35 loại bệnh, được phân loại thành các nhóm chính dựa trên tác nhân gây bệnh để thuận tiện cho việc tra cứu và quản lý:

Nhóm bệnh bụi phổi và phế quản:

Bệnh bụi phổi silic nghề nghiệp.

Bệnh bụi phổi amiăng nghề nghiệp.

Bệnh bụi phổi bông nghề nghiệp.

Bệnh bụi phổi talc nghề nghiệp.

Bệnh bụi phổi than nghề nghiệp.

Bệnh viêm phế quản mạn tính nghề nghiệp.

Bệnh hen nghề nghiệp.

Bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona gây ra (COVID-19) nghề nghiệp.

Nhóm bệnh nhiễm độc nghề nghiệp:

Bệnh nhiễm độc chì nghề nghiệp.

Bệnh nhiễm độc nghề nghiệp do benzen và đồng đẳng.

Bệnh nhiễm độc thủy ngân nghề nghiệp.

Bệnh nhiễm độc mangan nghề nghiệp.

Bệnh nhiễm độc 2, 4, 6 - Trinitrotoluen nghề nghiệp.

Bệnh nhiễm độc Arsenic nghề nghiệp.

Bệnh nhiễm độc hóa chất bảo vệ thực vật nghề nghiệp (nhóm Phosphor hữu cơ và Carbamat).

Bệnh nhiễm độc nicotin nghề nghiệp.

Bệnh nhiễm độc carbon monoxide nghề nghiệp.

Bệnh nhiễm độc cadmi nghề nghiệp.

Nhóm bệnh do yếu tố vật lý:

Bệnh điếc nghề nghiệp do tiếng ồn.

Bệnh giảm áp nghề nghiệp.

Bệnh nghề nghiệp do rung toàn thân.

Bệnh nghề nghiệp do rung cục bộ.

Bệnh phóng xạ nghề nghiệp.

Bệnh đục thể thủy tinh nghề nghiệp.

Nhóm bệnh da liễu và truyền nhiễm:

Bệnh nốt dầu nghề nghiệp.

Bệnh sạm da nghề nghiệp.

Bệnh viêm da tiếp xúc nghề nghiệp.

Bệnh da nghề nghiệp do tiếp xúc môi trường ẩm ướt, lạnh kéo dài.

Bệnh da nghề nghiệp do tiếp xúc với cao su tự nhiên và hóa chất phụ gia cao su.

Bệnh Leptospira nghề nghiệp.

Bệnh viêm gan virus B nghề nghiệp.

Bệnh lao nghề nghiệp.

33. Nhiễm HIV do tai nạn rủi ro nghề nghiệp.

Bệnh viêm gan virus C nghề nghiệp.

Bệnh ung thư trung biểu mô nghề nghiệp.

Nguyên tắc chẩn đoán và điều trị

Thông tư 60/2025/TT-BYT không chỉ liệt kê danh mục bệnh mà còn quy định rõ quy trình xử lý sau khi chẩn đoán.

Cụ thể, người lao động sau khi được chẩn đoán mắc bệnh nghề nghiệp cần hạn chế tiếp xúc với yếu tố có hại gây bệnh và tuân thủ điều trị theo Hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế. Đối với nhóm bệnh nhiễm độc, yêu cầu bắt buộc là phải được thải độc, giải độc kịp thời.

Đặc biệt, Thông tư quy định một số bệnh nghề nghiệp và ung thư do bệnh nghề nghiệp không có khả năng điều trị ổn định cần được chuyển khám giám định ngay (bao gồm các bệnh quy định tại khoản 1, 2, 4, 5, 11, 18, 20, 21 và 34 Điều 3).

Người sử dụng lao động có trách nhiệm giới thiệu người lao động đi khám giám định y khoa để xác định mức độ suy giảm khả năng lao động. Đây là cơ sở để người lao động được hưởng chế độ BHXH, cũng như các chế độ điều trị, điều dưỡng và phục hồi chức năng theo quy định pháp luật.

Tiêu chí xác định bệnh nghề nghiệp mới

Một điểm tiến bộ của Thông tư này là việc đưa ra các tiêu chí mở để bổ sung danh mục bệnh trong tương lai. Việc xác định bệnh nghề nghiệp để bổ sung vào danh mục hưởng BHXH sẽ căn cứ vào một trong các yếu tố:

Xác định được mối liên hệ rõ ràng giữa việc tiếp xúc với yếu tố có hại và bệnh cụ thể (kể cả khi bệnh xuất hiện sau nhiều năm ngừng tiếp xúc).

Tỷ lệ mắc bệnh trong nhóm lao động tiếp xúc cao hơn hẳn so với nhóm không tiếp xúc.
Bệnh đã được quốc tế công nhận là bệnh nghề nghiệp được hưởng BHXH (ngay cả khi Việt Nam chưa có điều kiện nghiên cứu đầy đủ).

Thông tư 60/2025/TT-BYT có hiệu lực từ ngày 15/2/2026, thay thế cho Thông tư số 15/2016/TT-BYT và Thông tư số 02/2023/TT-BYT. Các doanh nghiệp và người lao động cần chủ động cập nhật các quy định mới này để đảm bảo quyền lợi hợp pháp trong quan hệ lao động.